روایت عکاسان از آفتاب
گرفتن یک فریم از چهره امام خمینی(ره) آرزوی عکاسان دهه 60 کشورمان بوده است. عکاسانی که با توجه به شرایط خاص دوربینهای آنالوگ آن زمان باید تمامی تلاش خود را به خرج میدادند تا بهترین عکس را در فرصت زمانی کوتاه از شخصیتی بزرگ در تاریخ ثبت کنند تا در آینده به عنوان سندی تصویری از بزرگ مرد تاریخ معاصر ایران استفاده شود.
«چهره امام در نگاه هنرمندان چهرهای جدی اما بسیار صمیمی است.» این جمله را میتوان عصاره حرفهای علی کاوه دانست، عکاس پیشکسوتی که شاید بیشترین عکسها را از چهره امام گرفته است.
شغل علی کاوه در دهه شصت حضور در بخش عکاسی سازمان صدا و سیما بود و او به واسطه همین امر در بسیاری از دیدارهای عمومی و خصوصی امام (ره) حضور داشت. این عکاس که عکسش از چهره حضرت امام(ره) بر روی اسکناسهای ایران چاپ شده، در این باره میگوید: «ما در آن زمان عکسهایی از دیدارهای امام برای بخشهای خبری صدا و سیما میگرفتیم تا در زمان پخش اخبار به نمایش درآید.» او میگوید: «چشمهای امام قدرت زیادی داشت تا جایی که بسیاری حتی نمیتوانستند مستقیم در چشمهای ایشان نگاه کنند.»
وی درباره ابهت چهره امام(ره) در نگاه عکاسان هم میگوید: «یادم میآید در زمانی که امام امت در فیضیه حضور داشتند و من میخواستم زمانی که ایشان در حال تکان دادن دست برای مردم بودند، عکس معروف دست تکان دادن ایشان در مدرسه فیضیه را بگیرم، لحظاتی از درون لنز چشمهای من با زاویه دید چشمهای ایشان همراستا شد. با دیدن ابهت ایشان در آن لحظه غروری تمام وجودم را در بر گرفت که هیچگاه از یادم نمیرود.»
کاوه اما از خاطرات تلخ خویش نیز از سالروز رحلت امام(ره) یاد میکند که او در آن زمان 13 حلقه فیلم از این مراسم فراموش نشدنی عکس گرفته است.
او درباره این خاطره میگوید: «یادم میآید آن روز بسیاری از عکاسان از نخستین لحظات شنیدن این خبر در حال گریه کردن بودند و به هر که میرسیدم و از او درباره عکسهای این مراسم میپرسیدم میگفت که حزن و اندوه نمیگذارد عکسی بگیرند. توصیه من به آنها این بود که باید این لحظات در تاریخ ثبت شود، زیرا مردی که با آن شکوه به یاد ماندنی به ایران آمد باید شکوه رفتنش نیز در تاریخ ضبط شود.» در حال حاضر نمایشگاهی از تصاویر کمتر دیده شده امام (ره) در فرهنگسرای نیاوران با عنوان «امام آفتاب» برپاست. علی کاوه در مورد این نمایشگاه میگوید: در این نمایشگاه نزدیک به 100 عکس از دورههای مختلف زندگی امام(ره) به تصویر درآمده که بیش از نیمی از آنها نام عکاس ندارد. این موضوع میتواند به عنوان دغدغهای برای شناسایی عکاسان این تصاویر و تهیه اسناد معتبر تاریخی برای آیندگان به کار گرفته شود.
چهرهای معنوی و پرصلابت
علیرضا کریمی صارمی رئیس آژانس عکس ایران نیز که نمایشگاه امام آفتاب به همت این آژانس و با استفاده از تصاویر آرشیو صدا و سیمای جمهوری اسلامی و موسسه نشر و تنظیم آثار امام خمینی(ره) برپا شده است حرفهایش در این باره شنیدنی است. صارمی که خود عکاسی قدیمی به شمار میرود در مورد عکاسی از چهره امام میگوید: «یکی از لحظاتی که عکاسان همیشه بیصبرانه منتظرش بودند عکاسی از چهره روحانی مردی بود که ابهت را به عنوان رهبر انقلابی جهانی معنا میکرد.»
وی چهره روحانی امام امت که معنویت را با صلابت همیشه همراه داشت دلیلی مهم میداند که هنوز پس از سالیان سال با نگاه کردن به چهره امام امت میتوان آن حس زیبا و در عین حال شکوهمند را دریافت.
این عکاس حرفهایش را اینگونه ادامه میدهد که این تصاویر بهترین فرصت برای آشنایی نسل آینده با امامی است که نگاهش دنیا را تغییر داد. او از ثبت این عکسها به عنوان اسناد تصویری تاریخ معاصر ایران سخن میگوید که میتواند برای آینده نظام جمهوری اسلامی مهم باشد.
عکسهای نمایشگاه امام آفتاب که برگرفته از دوران کودکی تا رحلت آن رهبر بزرگ تاریخ تشیع جهان است این روزها مهمان نگارخانه شماره یک فرهنگسرای نیاوران تهران است تا به گفته صارمی اولین نمایشگاه رسمی با این موضوع برپا شود.
مهدی نور علیشاهی / گروه فرهنگ وهنر
تازه ها
گوناگون
پیشنهاد سردبیر
در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم
پشت پرده اتاقهای دود و طلسـم
