شگفتی‌های طبیعت در درخت بلوط

جالب است که یک درخت بلوط در بهترین شرایط به ارتفاعی بیش از 40 متر می‌رسد و به طور متوسط می‌تواند بیش از 600 سال به عنوان یک پوشش سبز گیاهی به حیات خود ادامه دهد. برگ‌های گیاه از طریق انجام فتوسنتز، دی‌اکسیدکربن را جذب کرده و در نتیجه قند تولید می‌کنند. تنفس گیاه یا از دست دادن بخار آب در برگ‌های گیاه عامل مهمی است که موجب انتقال شیره گیاهی در بافت چوبی گیاه می‌شود. در این گیاه گل‌های نر از شاخه‌ها آویزان هستند که به راحتی دیده می‌شود، اما برخلاف گل‌های نر، گل‌های ماده در لابه‌لای شاخ و برگ درختان مخفی می‌شوند. روی جوانه‌های تازه پوشش فلس مانندی وجود دارد که این پوشش محافظتی، در فصل بهار از روی جوانه‌ها جدا شده و از محل جوانه‌ها، برگ‌ها و شاخه‌های جدیدی خارج می‌شود. تنه درخت بلوط بسیار مقاوم است و به تدریج علاوه بر این که به قطر آن افزوده می‌شود به رشد خود در جهت عمودی ادامه می‌دهد. قسمت انتهایی تنه درخت را شاخه‌هایی در برمی‌گیرد که در برخی از مناطق برآمده یا خمیده شده یا تغییر مسیر داده است. معمولا در انتهای هر ساقه اصلی یک برگ قرار می‌گیرد و به طور متناوب در هر طرف این ساقه برگ‌های دیگری روی شاخه‌های فرعی مستتر می‌شوند.

در فصل تابستان عمل فتوسنتز در برگ‌های گیاه انجام شده و دیگر قسمت‌های گیاه از قند تولید شده در برگ‌ها برای رفع نیازهای خود استفاده می‌کنند، اما با گذشت زمان و آغاز فصل پاییز سلول‌های بخش انتهایی برگ بتدریج ضعیف‌تر می‌شوند تا این که در فصل زمستان همه برگ‌ها از روی شاخه‌ها می‌ریزند و درخت وارد مرحله خواب زمستانی می‌شود. با آغاز فصل بهار برگ‌های جدید جایگزین برگ‌های قدیمی گیاه می‌شوند. روی میوه بلوط خطوط تیره‌رنگ عمودی دیده می‌‌شود و این در حالی است که روی کلاهک میوه بلوط نیز فلس‌های مسطحی وجود دارد. اگرچه دانه برخی از گونه‌های درخت بلوط شیرین است اما برخی از گونه‌ها نیز دانه‌هایی دارند که در مقایسه قدری تلخ هستند. ریشه‌های درخت بلوط در اولین سال زندگی این گیاه حدود 5‌/‌1 متر رشد می‌کنند. رشد ریشه اغلب به گونه‌ای است که در نهایت سیستمی‌ منشعب و عمیق را برای جذب آب و مواد معدنی از خاک تشکیل می‌دهد.

بافت‌ آبکشی (لنفی)‌ گیاه، قند را از برگ‌ها به دیگر قسمت‌های گیاه منتقل می‌کند و این در حالی است که بافت چوبی گیاه در مسیر مخالف، آب و مواد معدنی را از ریشه گیاه به دیگر قسمت‌ها انتقال می‌دهد. پوسته تنه درخت بلوط‌ حاوی تانین است. علاوه بر این که می‌توان از این ماده‌شیمیایی در تولید دارو استفاده می‌کرد، می‌توان آن را در به عمل آوردن چرم نیز مورد استفاده قرار داد.