آیا باید خط «فارسی 1» را جدی گرفت؟

مثلا یک روز یکی از همکارانم گفت مادرش به سفر خارج از کشور رفته اما به آنها تاکید کرده که ویکتوریا را ضبط کنند تا بعد از بازگشت از مسافرت آن را ببیند. این گفته همکار را مزاحی دانستم که برای خندیدن گفته است. اما واقعیت زمانی چهره خود را نشان داد که تعطیلات نوروز پیش آمد و ما کوله‌بار سفر بستیم و به شهرستان رفتیم. در آنجا بود که برای اولین بار ویکتوریا را دیدم. البته قسمت آخر این سریال را که برای چندمین بار از فارسی 1 پخش می‌شد. در نوروز بود که دیدم برخی اعضای فامیل که برای عید دیدنی دور هم جمع می‌شوند بخصوص خانم‌ها محور صحبت‌هایشان در باره شخصیت‌های سریال‌هایی است که از فارسی 1 پخش می‌شود. جالب اینجاست که در خانه برخی از اقوام بسختی می‌توانستی آنها را راضی کنی که برای ساعتی هم که شده کانال‌های تلویزیون کشور خودمان را روی صفحه بیاورند تا ما ببینیم کارگردانان ایرانی برای نوروز چه کرده‌اند.

در همین ایام نوروز بود که فرصتی پیش آمد تا برخی از این دست سریال‌ها را ببینم، سریال‌هایی که بیشتر آنها با محوریت زن، خانواده و روابط بین همسران و فرزندان ساخته شده است. سریال‌هایی که درام و قصه‌های عامه‌پسند داشتند و چون قصه داشتند مردم دوبله بسیار بد آنها را نادیده می‌گرفتند و به تماشای آنها می‌نشستند. آنها فقط می‌خواستند معنی جملات را بفهمند و اصلا برایشان مهم نبود که مثلا یک زن به جای همه بازیگران زن سریال صحبت می‌کند و یا یک مرد دوبلور همه مردان سریال از پیر تا جوان و کودک است. در نوروز امسال بود که فهمیدم باید فارسی 1 را جدی گرفت بخصوص زمانی که آمار ازدواج بشدت پایین آمده است و در عوض آمار طلاق روبه افزایش است. سریال‌هایی که از این کانال ماهواره‌ای پخش می‌شود با فرهنگ اجتماعی و خصوصی ما ایرانیان اصلا سنخیت ندارد و به همین دلیل می‌تواند به بنیاد فکری ما آسیب بزند. کارگردانان و نویسندگان ایرانی همه پیچ و خم‌ها را در داستان خود به وجود می‌آورند تا عاقبت بنیان خانواده پا برجا بماند اما کارگردانانی که آثار آنها از فارسی1 پخش می‌شود چنین قیدی را برای خود انتخاب نکرده‌اند چون در کشورهای اروپایی و آمریکایی مستقل زندگی کردن حرف اول را می‌زند و افراد لزومی نمی‌بینند که با هرمشقت و فداکاری که شده خانواده و دور هم بودن را حفظ کنند.

واقعیت این است که فارسی 1 در شهرستان‌ها طرفدار بیشتری دارد چون اوقات فراغت و آزاد در شهرستان‌ها بیشتر از کلان شهرهاست بنابراین رسانه ملی که برای مقابله با تهاجم فرهنگی در همه استان‌ها، مرکز صدا و سیما راه‌اندازی کرده است باید برای تولیدات این مراکز برنامه‌ریزی دقیق‌تری انجام دهد و سیاست خود را بر تولید آثار جذاب و عامه‌پسند بگذارد.

مسلما آنتن پر و جذاب بودجه مناسب هم می‌خواهد و در این زمان است که دولت و مجلس هم باید بودجه بیشتری را به صداوسیما اختصاص دهد. به هر حال باید فارسی 1 و بقیه کانال‌های ماهواره‌ای را که سریال‌های خارجی با دوبله فارسی پخش می‌کنند را جدی گرفت، چون اگر آثاری که از این کانال‌ها پخش می‌شوند، رصد و آسیب‌شناسی نشوند، در عصر ارتباطات و رسانه یک‌روز به خود خواهیم آمد که شاید کمی دیر باشد.