تب تحصیل در دانشگاه‌های بی‌کیفیت خارجی

از این رو روز گذشته نیز رئیس مرکز خدمات آموزشی وزارت بهداشت با بیان این‌که تب تحصیل در خارج کشور چند سالی است در کشور ما فراگیر شده است، گفت: 90 درصد دانشجویانی که برای تحصیل در خارج کشور به دانشگاه‌های بی‌کیفیت رفته‌اند، تنها به دلیل اصرار خانواده خود در رشته دندانپزشکی تحصیل می‌کنند.

غلامرضا حسن‌زاده در گفتگو با مهر، اظهار کرد: این تب چند سالی است که در کشور ما فراگیر شده و علی‌رغم ظرفیت‌های مناسب دانشگاه‌ها و افزایش دو برابری ظرفیت برخی رشته‌ها در داخل کشور، ظرفیت پذیرش دانشگاه‌های داخل کشور هنوز جوابگوی علاقه و اشتیاق جوانان ایرانی به تحصیل نیست.

رئیس مرکز خدمات آموزشی وزارت بهداشت افزود: تعداد زیادی از افرادی که برای تحصیل به خارج از کشور می‌روند، نتوانسته‌اند در رشته‌های دلخواه خود در داخل کشور پذیرفته شوند و برخی از آنها نیز با اجبار خانواده‌ها به خارج رفته‌اند و برخی نیز در دانشگاه‌های داخلی پذیرفته شده‌اند، اما باز هم به اجبار خانواده مبنی بر تحصیل در رشته‌های خاصی از جمله پزشکی و دندانپزشکی به خارج از کشور می‌روند.

وی اضافه کرد: اتفاقی که افتاده، این است که متاسفانه این گروه از داوطلبان تحصیل برای پایین نگه داشتن هزینه تحصیل خود در خارج از کشور به دانشگاه‌هایی می‌روند که هزینه کمتری داشته باشد و از سوی دیگر در کشورهایی واقع شده باشد که هزینه زندگی در آنها پایین‌تر است.حسن‌زاده با اشاره به تصمیم‌گیری کارگروه مشترک وزارت علوم و وزارت بهداشت در خصوص موسسات اعزام دانشجو به خارج افزود: در این کارگروه وزارتخانه‌های دیگری نیز حضور دارند که با همکاری وزارتخانه‌های بهداشت و علوم اعتبار یک موسسه اعزام دانشجو را تمدید یا لغو می‌کند. پس از تصمیم کارگروه، در صورت لغو مجوز موسسه مربوطه، آن موسسه به نیروی انتظامی معرفی می‌شود که جلوی فعالیت آن را بگیرد و پس از آن به دادگستری و مراجع قضایی مربوط می‌شود.وی اضافه کرد: از این مرحله به بعد وزارت بهداشت دخالتی در این حوزه ندارد، اما مرکز مشاوره‌ای برای افرادی که قصد تحصیل در خارج از کشور دارند در مرکز خدمات آموزشی وزارت بهداشت تشکیل شده است که کارشناسان آن می‌توانند آخرین اطلاعات مورد نیاز خانواده‌ها را در اختیار آنها قرار دهند.

تحصیل در دانشگاه بی‌کیفیت

رئیس مرکز خدمات آموزشی وزارت بهداشت یادآور شد: دانشگاه‌های ارزان خارجی در کشورهای کم‌هزینه دارای کیفیت کمتری هستند و هیچ جایی نیز در رتبه‌بندی‌های دانشگاه‌های دنیا ندارند. از سوی دیگر مشکل بزرگ این گروه از کشورها همخوان نبودن فرهنگ موجود در این کشورها با فرهنگ ایرانی و اسلامی است که تمام اینها موجب می‌شود زمانی که یک فارغ‌التحصیل ایرانی از این دانشگاه‌ها به ایران بازمی‌گردد، هم فرهنگی دیگر بر او تاثیر گذاشته باشد و هم آموزش بی‌کیفیتی را طی کرده باشد.

وی اضافه کرد: برخی از این افراد با نمرات دیپلم 10 و 11 وارد دانشگاه‌های بی‌کیفیت شده و در رشته دندانپزشکی تحصیل می‌کنند و پس از بازگشت توقع دارند در ایران مشغول به کار شوند که این امکان‌پذیر نیست، البته اگر فردی با همین معدل در دانشگاه‌های باکیفیت تحصیل کرده باشد نیز از نظر ما پذیرفتنی نیست.

تخلفات موسسات غیرمجاز

رئیس مرکز خدمات آموزشی وزارت بهداشت در خصوص وضعیت موسسات غیرمجازی که اقدام به اعزام دانشجو به خارج از کشور می‌کنند، گفت: موسسات غیرمجاز معضلات عدیده‌ای را برای دانشجویان و خانواده‌های آنها ایجاد کرده‌اند. این موسسات به گونه‌ای عمل می‌کنند که باعث مشکلات زیادی برای دانشجویان می‌شوند.

وی اضافه کرد: در اغلب موارد از دانشجویان پول گرفته‌اند و از اعتبار یک شرکت برای شرکت دیگر استفاده کرده‌اند و برخی مواقع کارمندانی از یک شرکت اعزام دانشجو به خارج در نقش کارچاق‌کن شرکت دیگری ظاهر می‌شوند و دانشجویان را به دانشگاه یا کشور خاصی سوق می‌دهند.

چرا تحصیل در کشورهای همسایه؟

به باور برخی از جامعه‌شناسان نبود آینده شغلی روشن و دست و پنجه نرم کردن تحصیلکرده‌ها با معضل بیکاری از جمله عواملی است که جوانان را به تحصیل در خارج از کشور علاقه‌مند کرده است.

دکتر علیزاده، جامعه‌شناس و استاد دانشگاه در این باره به جام‌جم می‌گوید: این درست است که در حال حاضر ظرفیت دانشگاه‌های ما به گونه‌ای افزایش یافته که امکان ادامه تحصیل اغلب جوانان وجود دارد، اما نکته‌ای که از نظر مسوولان مغفول مانده افزایش روزافزون شمار بیکاران فارغ‌التحصیل از دانشگاهی است که افق روشنی پیش روی خود نمی‌بینند.وی می‌افزاید: آنها گمان می‌کنند شاید با تحصیل در کشورهایی مانند اکراین، ارمنستان، مالزی و ... بتوانند بازار کاری هم در آن کشورها برای خود فراهم آورند.

علیزاده به علت دیگری هم برای گرایش جوانان به تحصیل در خارج از کشور اشاره می‌کند، او می‌گوید: موسسات غیرمجاز اعزام به خارج نیز نقش مهمی در این مساله دارند. آنها با نفوذی که در دانشگاه‌های این کشورها دارند و برخی شرکت‌ها که در رابطه با کار دانشجویان نیز فعالیت می‌کنند، جوانان را برای ادامه تحصیل به کشورهای همسایه سوق داده‌اند.این جامعه‌شناس تاکید می‌کند: این در حالی است که جوانان پس از تحصیل در این دانشگاه‌ها نه می‌توانند کار درست و حسابی پیدا کنند و نه مدرک تحصیلی‌شان در داخل کشور معتبر است، بنابراین از اینجا مانده و از آنجا رانده می‌شوند.

در هر حال به نظر می‌رسد دیگر روزگار آن گذشته که پدر و مادرها بادی در غبغب بیندازند و پز تحصیل فرزندانشان را در دانشگاه‌های کشورهای همسایه بدهند. شاید موقع آن فرا رسیده که مسوولان وزارت علوم و بهداشت کشور برای فروکش کردن تب تحصیل در خارج از کشور نسخه‌ای موثر بپیچند.