جهان شگفتی‌ها

دوقلو‌ها با اثر انگشت متفاوت

همان‌طور که هفته پیش هم نوشتم از این به بعد در این ستون به پاسخ برخی پرسش‌هایی می‌پردازم که شاید پرسیدن آنها چندان کار آسانی نباشد یا شاید اصلا به آنها فکر هم نکرده باشیم. این پرسش‌‌ها به طور مشخص در حوزه علم و فناوری و مسائل مربوط به آن قرار دارد و البته من هم پاسخ بسیاری از آنها را نمی‌دانم، ولی امیدوارم کسی را پیدا کنم که پاسخ‌ها را بداند و با ما در میان بگذارد. پیشاپیش هم بابت نگارش غیررسمی این ستون معذرت می‌خواهم، چون قرار نیست درباره موضوعات بظاهر جدی بنویسم، پس چندان هم لازم نمی‌بینم خشک و رسمی پاسخ‌ها را بیان کنم. قبل از اولین پرسش فقط یک نکته را بگویم. اگر شما هم پرسش‌‌هایی از این نوع دارید که نگرانید پرسیدن آنها باعث شود مردم به شما نگاه عاقل اندر سفیه بیندازند و البته بعد می‌فهمید همان موقع خودشان هم خدا خدا می‌کردند که شما دست از سرشان بردارید، چون جواب را نمی‌دانستند می‌توانید از طریق نامه یا ایمیل science@jamejamonline.ir آنها را برای این ستون بفرستید.
کد خبر: ۲۸۲۴۸۷

چرا دوقلوهای کاملا همسان اثر انگشت کاملا یکسانی ندارند؟

بیایید دو دوقلو را فرض کنیم که از همه نظر به هم شبیه‌اند تا حدی که ممکن است پدر و مادرشان هم گاهی متوجه نشوند کدام به کدامند. می‌توانید تصور کنید تاکنون چند دوقلو وجود داشته‌اند که پیش از این که بزرگ شده و اسم خود را یاد بگیرند از سوی مادر و پدرشان اشتباه گرفته شده و نام‌هایشان جابه‌جا شده است؟ اینها دوقلوهایی هستند که ژن مشترکی را به ارث برده‌اند. در واقع آنها دستورات ژنتیکی خود را ازDNA مشترکی دریافت کرده‌اند. این کدهای ژنتیکی بسیاری از مشخصات اخلاقی، ظاهری و فیزیولوژیکی ما را ترسیم می‌کنند: شکل ظاهری، رنگ چشم و مو، چپ‌دست یا راست‌دست بودن؛ اما برخی دیگر از مشخصات هستند که به طور مستقیم ازDNA استخراج نمی‌شوند. به عبارت دیگر دوقلوهایی که از یک فرمان ژنتیکی الگو گرفته‌اند، سلول به سلول با هم منطبق نیستند. اثر انگشت هم یکی از این ویژگی‌هایی است که عینا شکل خود را از الگوی ژنتیکی نمی‌گیرد، بلکه به شیوه‌ای تقریبا تصادفی شکل می‌گیرد. در واقع وقتی جنین درون رحم در حال رشد است اثر انگشت نیز شروع به شکل‌گیری می‌کند و تحت تاثیر پارامترهای دیگری مانند نوسان سطح هورمون‌های دریافتی شکل می‌گیرد. این اتفاق به طور مشابه برای کک و مک صورت یا خال‌های سیاه پوستی هم می‌افتد و دوقلوهای کاملا یکسان ممکن است خال‌های متفاوتی داشته باشند.

اما اگر دانش شبیه‌سازی و کلونینگ پیشرفت کند چه اتفاقی خواهد افتاد؟ آیا انسان‌های فرضی کلون شده اثر انگشت یکسانی خواهند داشت؟ آیا می‌توان شرایط رشد جنین در آنها را به طوری کنترل کرد که همه عوامل به طور مشابه کپی شود یا این که هر کاری هم که بکنیم باز طبیعت اثر خود را بر این کپی‌ها خواهد گذاشت؟

پوریا ناظمی

newsQrCode
ارسال نظرات در انتظار بررسی: ۰ انتشار یافته: ۰

نیازمندی ها