خون سالم ، حیات بخش بی نظیر

در 2دهه اخیر ، تامین خون کافی و سالم یکی از مشکلات عمده بسیاری از کشورهای جهان بوده است ؛ زیرا به دلایل متعدد مصرف خون و فرآورده های خونی در جوامع انسانی افزایش یافته است .

کد خبر: ۲۶۸۹۱

با وجود مطالعات و سرمایه گذاری هنگفت در بخش جانشین های خون ، هنوز جایگزین مناسبی برای خون و فرآورده های خونی پیدا نشده است و همه ساله جان صدها هزار نفر از انسان ها با انتقال خون در جهان نجات پیدا می کند. در کنار افزایش مصرف خون و فرآورده های خونی ، موضوع دیگری به عنوان امنیت و سلامت خون مطرح است . پیدایش بیماری های نوظهور در دهه های اخیر ، امنیت و سلامت خون را به مخاطره انداخته است . ویروس HIV در دهه 1980 و ویروس هپاتیت C در دهه 1990 ، مسوولان بهداشتی و سازمان های مسوول انتقال خون را به چالش کشانده است و در دهه ای که پیش رو داریم ، دست کم گونه ای جنون گاوی و هپاتیت C ذهنها را به خود مشغول کرده است و هپاتیت C نیز تهدید جدیدی در امر خون رسانی به شمار می رود. سازمان بهداشت جهانی بدین دلیل ، تامین خون کافی و سالم را به عنوان یکی از 7چالش عمده نظامهای بهداشتی در آغاز قرن جدید مطرح کرده است که حل آن بدون مشارکت مردمی و مسوولیت پذیری ملی امکان پذیر نیست .

خون در برابر پول

در ایران نیز تا پیش از تاسیس سازمان انتقال خون ایران ، تامین خون موردنیاز کشور از طریق عرضه و خرید و فروش خون تامین می شد. مطرح شدن پول و جنبه های اقتصادی و مادی در حیطه انتقال خون سبب جذب افرادی شد که به علت وضعیت تغذیه ای ، عدم رعایت مقررات مرتبط با فواصل اهدای خون ، بدترین کیفیت ممکن را در عرصه انتقال خون ایجاد می کردند؛ اما با تاسیس سازمان انتقال خون از خرید و فروش خون و فرآورده های خونی جلوگیری به عمل آمد و برای تامین ذخیره کافی و مناسب خون ، روش خون جایگزین یا خانوادگی اجرا شد. این روش اگرچه در مقایسه با روش «دهنده پولی» روش مناسبی بوده و ضریب امنیت و کیفیت خون هر دهنده جانشین قابل مقایسه با دهنده پولی نیست ؛ ولی در مقایسه با دهنده داوطلبانه و غیراجباری از امنیت و کیفیت مناسبی برخوردار نیست . در روش خون جانشین ، اجباری برای اهدای خون وجود دارد. هدف دهنده خون نجات بیمار خود است . بنابراین به پرسشها و موارد منع اهدای خون توجه نمی کند. به همین دلیل براساس گزارش سازمان جهانی بهداشت ، خطر عفونت های پس از انتقال خون در گیرندگان خون در روش خون جانشین 9برابر خون اهدای داوطلبانه است . از این رو، سازمان انتقال خون ایران معتقد است خون داوطلبانه نقش بزرگی در افزایش ضریب امنیت خون دارد و بالا رفتن ضریب امنیت خون در کشور آرامش فکری و روانی را برای مصرف کنندگان خون فراهم خواهد کرد. در کنار آن ، دغدغه و استرس تامین خون و معرفی بستگان و دوستان را برای اهدای خون ندارند. بنابراین اگر به 2جنبه خون کافی و سالم توجه کنیم ، حذف خون جانشین و اهدای داوطلبانه ، قدم بزرگی است در تامین خون سالم ؛ اگرچه ممکن است برای تامین خون کافی در جامعه ، مخاطراتی را ایجاد کند. راه تامین خون سالم و کافی با ایجاد تعهد و مسوولیت پذیری در تک تک افراد جامعه میسر می شود.