حسین کعبی: وقتی فیگو را در جام جهانی زدم....
آیا جهان با سیاستمداران جوان به جای بهتری برای زندگی تبدیل میشود؟
از پادشاه 19 ساله تا نخستوزیر 35 ساله
برخی از مفسران سیاسی جهان میگویند نبودن رهبران سیاسی جوان و خوش فکر یکی از دلایلی است که باعث شده جهان روز به روز به جای بدتری برای زندگی تبدیل شود. برخی دیگر هم میگویند جوانگرایی مفرط در جهان موجب شده که هیچ چیز جای اصولی خودش را نداشته باشد و به همین دلیل بعضی وقتها با رفتارهایی مواجه میشویم که هیچ تعبیری برای آنها وجود ندارد. با این حال به نظر میرسد که هیچ کدام از این تفسیرها خیلی منطقی و قابل دفاع نباشد.
چون هر چند با روی کار آمدن اوبامای 47 ساله در آمریکا نظر خیلیها دوباره معطوف به جوانگرایی در سیاست جهانی شده، اما نباید فراموش کرد که اوباما نخستین رئیسجمهور جوان آمریکایی نیست و پیش از او تئودور روزولت و جان اف. کندی و کلینتون هم در سنین پایینتر وارد کاخ سفید شده بودند. اما آیا روی کار آمدن روسای جوان به معنی عامهگرایی و همصدا شدن با توده مردم است و هیجان و احساسگرایی را تشدید میکند؟ مثل این که جواب این سوال بسته به شرایط متفاوت است و میتوان پاسخ متفاوتی هم به آن داد.
آیا باراک اوباما، نیکلا سارکوزی و دمیتری مدودف با کنار زدن و به حاشیه راندن رهبران سنتی کشورهایشان موجی از هیجان و احساسات تحریککننده و برانگیزنده را به راه انداختهاند و برنامههای سیاسیشان را بر پایه پذیرش اکثریت جوان جوامع خود پیریزی و تئوریزه کردند؟
به نظر نمیرسد اوباما تنها بر موج جوان جامعه سوار شده باشد. شیوایی کلام و استدلالهای منطقی او بوده که بیش از هر چیز توانسته است موجب توجه مردم جهان به سوی او شود و در این میان حتی توجه طبقه مسن اروپا را هم نسبت به او جلب کرد.
هرچند ماجرای جدا شدن همسر سارکوزی از او و ازدواج مجددش در اوایل روی کار آمدن سر و صدایی به پا کرد، اما مردم فرانسه خیلی سریع به این نتیجه رسیدند که رفتارها و روابط زندگی خصوصی رئیسجمهورشان ربطی به حال آنها ندارد و ترجیح دادند تا از این ماجراهای با سرعت بیشتری عبور کنند.
مدودف هم با وجود این که رئیسجمهور جوانی است که در روسیه سرکار آمده، اما به نظر میرسد که هنوز نتوانسته از سایه سلف خود یعنی پوتین بیرون بیاید و جودوکار بودن رئیسجمهور پیشین، شکار ببر و خلاصه عملیات محیرالعقول ایشان همچنان در مطبوعات مطرح است. هرچند نباید فراموش کرد که زمانی پوتین هم رئیسجمهور جوانی بود که با فاصله سنی 20 ساله به جای یلتسین بر تخت ریاست کشور روسیه نشست و مردم را با پرزیدنتی زیر 50 سال شوکه کرد.
نگاهی به رهبران جوان دیروز
جان اف.کندی رئیسجمهور دموکرات آمریکا وقتی در آن حادثه عجیب ترور شد، تازه 47 سال داشت. او تنها 3 سال در کاخ سفید به سر برد، در همان مدت کوتاه با موجی از ماجراهای عجیب و غریب روبهرو شد.
بیل کلینتون هم در زمان خود یکی از جوانترین روسای جمهور آمریکا بود. او که متولد سال 1946 است و حالا دیگر 60 سالگی را هم پشتسر گذاشته، وقتی در سال 1993 به این مقام انتخاب شد، 47 ساله بود. کلینتون سومین رئیسجمهور جوان آمریکا محسوب میشود و پیش از او تئودور روزولت و جان اف کندی با سن پایین تر وارد کاخ سفید شده بودند.
انقلابی دیروز و امروز
فیدل کاسترو هم زمان خودش یکی از رهبران جوان دنیا بود. کاسترو در سال 1959 یک حرکت انقلابی را برای سرنگونی حکومت دیکتاتوری آن کشور رهبری کرد و در 32 سالگی به قدرت رسید و با وجود این که در یک سال اخیر به دلیل ضعف جسمی از حکومت کناره گرفته، اما در کنار برادرش همچنان بر حکومت کوبا نظارت دارد.
دیکتاتورها هم روزگاری جوان بودند
اما «صدام حسین» دیکتاتور پیشین عراق هم وقتی قدرت را در کشورش به دست گرفت، بسیار جوان بود. همان طور که «بنیامین نتانیاهو» نخستوزیر جدید دولت صهیونیستی هم دست کمی از صدام ندارد و با وجود این که وقتی در سال 1996 برای نخستین بار به مقام نخستوزیری اسرائیل رسید، جوانترین فردی بود که به این مقام دست مییافت، عنوان افراطیترین و بحثبرانگیز رهبران صهیونیستی در تاریخ 60 ساله این تشکیلات را از آن خود کرد و 3 سال بعد هم در جریان انتخابات زودهنگام شکست خورد. او حالا در آستانه 60 سالگی است.
پادشاه جوان اردن
قوه مجریه اردن در اختیار پادشاه این کشور است و این پادشاه هم کسی نیست جز ملک عبدالله دوم که پس از فوت پدرش در سال 1999 به جای او نشست. پدر او ملک حسین هم به نوبه خود به جای پدرش بر تخت سلطنت نشسته بود. او هم وقتی پادشاه شد بسیار جوان بود و در حقیقت هنوز به 18 سالگی نرسیده بود با این حال او 46 سال حکومت کرد.عبدالله هم پس از رسیدن به قدرت در اولین سال حکومتش اصلاحات اقتصادی را در دستور کار خود قرار داد و اجازه داد تا احزاب سیاسی مختلفی در کشور تشکیل شوند. او در این مدت تلاش کرده تا با همسایههایش در خاورمیانه هم نقش متفاوتی ایفا کند.
سوریه و نقشی متفاوت در خاورمیانه
رئیسجمهور جوان سوریه هم انگار میخواهد پس از مدتها از زیر سایه پدرش بیرون بیاید و حضور خود را با قدرت بیشتری اثبات کند. او اخیرا با فعالتر کردن حضورش میخواهد خودی نشان بدهد. پدر او «حافظ اسد» چند دهه بر این کشور حکومت کرده بود و پس از درگذشت او در سال 2000 پسرش به عنوان رئیسجمهور سوریه انتخاب شد. «بشار اسد» با ایجاد روابط نزدیک با ایران و عراق در فهرست محور شرارت «جورج بوش» جای گرفت، اما تاکنون ثابت کرده که از مواضع خود کوتاه نمیآید. این استمرار او موجب شده تا اروپا هم به اهمیت حضور او در منطقه پی ببرد و حتی سارکوزی تلاشهایی برای ایجاد روابط دوستانهتری را در این زمینه از خود نشان دهد.
جوانگرایی در انگلستان پیر
روی کار آمدن کابینه جدید در انگلستان پس از کنار رفتن تونی بلر که زمانی خودش هم از چهرههای جوان سیاسی دنیا محسوب میشد، تا مدتها مطبوعات را به خود مشغول کرده بود.
«براون» نخستوزیر تقریبا جدید بریتانیا هم در همان قدم اول دیوید میلیبند را به سمت وزیر امورخارجه انتخاب کرد، تا با پشتیبانی از امیدهای جوان مانند «میلی بند» و «جکی اسمیت»، همزمان حزب محافظهکار را تضعیف کند. چرا که رهبر جوان و فعال حزب محافظهکار، «دیوید کامرون» هم از محبوبیت زیادی برخوردار است. دیوید کامرون بدل به رقیب خطرناکی برای حزب کارگر شده است. این ادعا که حزب کارگر پیر شده، دیگر درست نیست و البته این تغییر برای گوردون براون مثل حکم رهایی بود. «دیوید میلیبند» 41 ساله که قیافهاش خیلی کمتر از این هم نشان میدهد، نهتنها جوانترین وزیر امورخارجه در تاریخ این کشور پادشاهی است، بلکه یکی از مخالفین پرشور جنگ عراق است.
آرزو پناهی
گفت و گو
