شهید آیت‌الله دکتر سید محمد حسینی بهشتی

شهید مظلوم بهشتی واقعا یک امت بود و می توانست برای انقلاب اسلامی محور عظیم باشد. هفتم تیرماه 1360 روزی است که وی بهمراه 72 تن از یاران با وفای خویش و مسئولین نظام جمهوری اسلامی در اثر انفجار بمب در دفتر مرکزی حزب جمهوری اسلامی به فیض عظیم شهادت نایل آمد .

سالشمار زندگی شهید آیت الله دکتر بهشتی :

1307- تولد ، دوم آبان در محله ، لنبان نزدیک چهارسوق، اصفهان.

1308- درگذشت پدربزرگ مادری حاج میرمحمد صادق مدرس خاتون آبادی ، از مجتهدین مبارز عصر خود که در تحصن روحانیون در قم نیز شرکت داشت.

1312 - شروع تحصیلات مکتبخانه ای ، در سن چهارسالگی.

 1314-  ورود به دوره دبستان ( دبستان ثروت اصفهان).

1319 - شروع تحصیل در دبیرستان سعدی اصفهان.

1321 - رها کردن تحصیلات دبیرستانی ، در پایان دوم دبیرستان.
ـ رفتن به مدرسه صدر تحصیل تا حد کفایه )اواخردوره سطح .(

1324 - تحصیل ادبیات عرب,‌ فقه و اصول , منطق و دروس ابتدایی فلسفه (اصفهان).
 
1325  - عزیمت به قم ، ادامه تحصیلات حوزوی.
ـ گرفتن حجره ای در مدرسه حجتیه و استفاده از محضر اساتیدی چون آیت الله داماد, آیت الله اردکانی در شهریور ماه.
ـ تکمیل بقیه سطح مکاسب و کفایه.

1326 - شروع درس خارج ، نزد مرحوم آیت الله محقق یزدی ( داماد ) ، حضرت امام و آیت الله بروجردی ، مقداری درس مرحوم آیت الله محمد تقی خوانساری.
ـ انجام کارهای تبلیغی و رفتن به روستاها در ماه مبارک رمضان.

1327 - گرفتن دیپلم ادبی به صورت متفرقه ـ تصمیم به ادامه تحصیلات علوم جدید ـ ورود به دانشکده معقول و منقول ( الهیات و معارف اسلامی(.
- مباحثه و اشنایی با آقایان محمد مفتح,‌ موسی شبیری زنجانی،‌ موسی صدر, ناصر مکارم شیرازی, احمد آذری قمی, سید مهدی روحانی, علی مشکینی اردبیلی و عبدالرحیم ربانی شیرازی.

1328-‌ شروع جلسات «گفتار ماه » و انتشار مقالات آن جلسه‌ها در کتابهای «گفتار ماه» و «گفتار عاشورا».

1329- عزیمت به تهران در سال آخر دانشکده ، جهت استفاده بیشتر از دروس جدید و کاملتر کردن زبان انگلیسی و همگامی با مبارزات نهضت ملی نفت.

1330- اخذ درجه لیسانس فلسفه .
- عزیمت به تهران و اموختن زبان انگلیسی ( به طور فشرده( .
ـ بازگشت به قم برای ادامه تحصیل
ـ شروع جلسات درس با علامه طباطبایی .
ـ ورود به آموزش و پرورش و تدریس زبان انگلیسی در دبیرستان حکیم نظامی .
- حضور در ستاد اعتصاب تلگراف‌خانه اصفهان، علیه صحبتهای قوام و سخنرانی که منجربه احضار در شهربانی شد .

1331-  ازدواج با یکی از بستگان .

 1333- تأسیس مدرسه دین و دانش به سبک جدید و دایر کردن کلاس زبان برای طلاب.

 1335- شروع دوره‌ دکتری در رشته معقول.

1338-  اخذ درجه دکترا .
- تهیه و تنظیم کتاب (( نماز چیست؟. ))

1339-  اقدام به تشکیل کانون اسلامی دانش آموزان و فرهنگیان قم.
ـ تشکیل جلسات متعدد جهت برنامه ریزی نظم حوزه و سازمان‌دهی به آن با شرکت آقایان : ربانی شیرازی ، سعیدی ، مشکینی .
- سازماندهی نحوه آموزش در حوزه علمیه قم با همکاری جمعی از فضلا و تشکیل کلاس زبان انگلیسی و مکالمه عربی روزمره و علوم طبیعی برای طلاب مستعد (مدرسه حقانی ) .
- تهیه و تنظیم مقاله «بانکداری و قوانین مالی اسلام», مقاله: عالم خلق و عالم امر در قرآن» و مقاله «یک قشر جدید در جامعه ما» .

1340- اقدام به تأسیس مدارس برنامه‌ریزی شده برای طلاب همراه با عده‌ای از مدرسین مبارز حوزه .

1341-  سخنرانی در جشن مبعث در غذاخوری کوی دانشگاه تهران . 
ـ شروع کار تحقیقاتی بر روی مسئله حکومت در اسلام .
ـ تدوین اعلامیه ها و ایفای نقش فعال در تجمعها .
- زمینه سازی نهضت برای رهبری امام خمینی با ایجاد «کانون دانش اموزان قم»، با همکاری آقای محمد مفتح، تهیه و تنظیم مقاله روحانیت در اسلام و در میان مسلمین.

1342-  تأسیس مدرسه حقانی یا منتظریه .
- منع اقامت در قم به دستور ساواک و مهاجرت به تهران .
- منتظر خدمت شدن ایشان از کارهای آموزش و پرورش و ترک اجباری قم و عزیمت به تهران به فشار ساواک.
 - شرکت در شورای فقهی جمعیت هیئت های مؤتلفه به همراه آقایان : مطهری ، انواری و مولائی .
 - شرکت در برنامه ریزی کتب تعلیمات دینی به همراه آقایان : باهنر ، غفوری ، برقعی ، رضی شیرازی و مرحوم روزبه .
- تهیه و تنظیم مقاله (( قانون علیت در علم و دین)) درکنار سخنرانی‌های مهم در جلسات ماهیانه انجمن اسلامی مهندسین .
- تشکیل هسته تحقیقاتی به منظور کار پژوهشی درباره حکومت اسلامی و ایراد سخنرانی‌های مهم از جمله سخنرانی در جشن مبعث .

1343-  دستگیری توسط ساواک اصفهان به دنبال سخنرانی در مدرسه چهارباغ (امام جعفر صادق) اصفهان در 17 ربیع الاول.

1344 - عزیمت به آلمان جهت اداره مسجد هامبورگ ، به اصرار آیت الله حائری و آیت الله خوانساری .
ـ تغییر نام ‌مسجد ایرانیان هامبورگ به مرکز اسلامی هامبورگ. 
- ایجاد هسته اتحادیه انجمنهای اسلامی دانشجویان گروه فارسی زبان .

1347- ‌ تهیه و تنظیم کتاب «صدای اسلام در اروپا» به پنج زبان دنیا .

1348- مسافرتهایی به : حج، سوریه، لبنان، ترکیه و عراق جهت دیدار با امام (1348ـ 1349) و مراجعت به ایران بدلیل ممانعت رژیم از بازگشت ایشان به آلمان.
- ادامه فعالیت در برنامه ریزی کتب درسی .
- فعالیتهای تحقیقاتی با همکاری آقایان : مهدوی کنی، موسوی اردبیلی و مرحوم مفتح در رابطه با مدرسه حقانی و ادامه آن تا سال 57 .
- تهیه و تنظیم مقاله‌های «کدام مسلک» و «نقش ایمان در زندگی اسلام» .

1349- بازگشت به ایران و ممنوعیت خروج از کشور به دستور ساواک.
- پرونده سازی ساواک به واسطه سخنرانی‌ها و فعالیتها در آلمان به ویژه سخنرانی پیرامون «خداپرستی و قوانین عادلانه اسلام» .
- اشتغال مجدد در آموزش و پرورش و کسب عنوان کارشناس ارشد کتابهای علوم دینی در« سازمان کتابهای درسی ایران» .

1350-  شروع جلسات تفسیر قرآن به نام  مکتب قرآن در روزهای شنبه ، تعطیلی جلسات توسط ساواک پس از 15 جلسه .
- تاسیس مرکز تحقیقات اسلامی، با همکاری آقایان سید عبدالکریم موسوی اردبیلی, محمدجواد باهنر و محمدرضا مهدوی کنی.

1351- تنظیم طرح ناتمام «ایدئولوژی اسلامی برای نسل جوان» با همکاری آقای مرتضی مطهری (به توصیه امام خمینی).
- تهیه و ارسال مقاله «حکم الجهاض و التعقیم فی الشریعه الاسلامیه»، جهت کنفرانس سازمان بهداشت جهانی در شهر رباط (پآیتخت کشور مراکش) در زمینه تنظیم خانواده از دیدگاه اسلام.

 1353- دفاع از پایان نامه دکتری تحت عنوان «مسائل ما بعدالطبیعه در قرآن »، با حضور هیات داوران آقایان مرتضی مطهری، محمد مفتح، امیرحسین اریان پور و مصلح (با درجه بسیار خوب) .
- تنظیم و انتشار کتاب «خدا از دیدگاه قرآن» .

1354- دستگیری توسط کمیته مشترک ضد خرابکاری و ساواک به مدت چند روز.
- برقراری مجدد جلسات «مکتب قرآن» ( بعد از بازداشت ).

1355- تشکیل هسته هایی برای کارهای تشکیلاتی .
- تلاش گسترده در جهت ایجاد روحانیت مبارز تهران ، به همراه شهید مطهری ، مفتح و آقای امامی کاشانی ، حجت الاسلام ملکی ، که در ابتدا تحت ‌نام مجمع روحانیت مبارز در شمیران بود.
- ‌ سخنرانی‌های متعدد پیرامون مرجعیت , رهبری ، امامت و امت که منجر به انعکاس در گزارشات ساواک شد.

1356- شکل گیری روحانیت مبارز .
 - تصمیم به ایجاد تشکیلات مخفی یا نیمه مخفی به عنوان یک حزب.

1357- دستگیری مجدد توسط ساواک در عاشورای 57 و بازداشت به مدت چند روز در کمیته مشترک ضد خرابکاری.
- پی‌ریزی جامعه روحانیت مبارز همراه با آقایان مرتضی مطهری, محمد مفتح, محمد امامی کاشانی, ملکی ، سید عبدالکریم موسوی اردبیلی، علی اصغر مروارید و …
- صدور اعلامیه در اعتراض به محاصره منزل امام خمینی در عراق
- دیدار با امام در پاریس و شرکت در هسته شورای انقلاب به همراه آقایان : مطهری ، موسوی اردبیلی ، باهنر ، مهدوی کنی ، خامنه ای ، طالقانی ، بازرگان و سحابی.
- ارسال نامه به رئیس جمهور فرانسه برای حفظ حرمت امام خمینی در مدت اقامت ایشان در آن کشور.
- صدور اعلامیه همراه با آقایان محمد جواد باهنر, مرتضی مطهری, مهدی کروبی ومحمد رضا مهدوی‌کنی و محکوم کردن فاجعه مسجد کرمان .
- اعلام موجودیت حزب در 29 بهمن 57.
- صدور اعلامیه در اعتراض به حکومت نظامی و کشتار 13 ابان دانشگاه تهران همراه روحانیون از جمله آقایان مرتضی مطهری, ‌محمد مفتح، محمد رضا مهدوی کنی ، سید عبدالکریم موسوی اردبیلی, اکبر هاشمی رفسنجانی.
- حضور و سخنرانی در راهپیمایی عظیم عاشورا همزمان با اوج مبارزات مردم علیه رژیم ستمشاهی .
- اعلام رسمی تشکیل شورای انقلاب به فرمان حضرت امام با همکاری آقایان مرتضی مطهری, محمد جواد باهنر,‌ اکبر هاشمی رفسنجانی, سید عبدالکریم موسوی اردبیلی, سید محمود طالقانی، سید علی خامنه ای , محمدرضا‌مهدوی کنی, ‌مهدی بازرگان, مصطفی کتیرایی, یدالله سحابی و احمد صدر سید حاج جوادی.
- تحصن همراه دیگر روحانیون در دانشگاه تهران به علت ممانعت از امدن امام خمینی به کشور.

1358- عضویت در مجلس خبرگان، تدوین قانون اساسی.
- سفر به کردستان همراه با آقایان , داریوش فروهر, اکبر هاشمی رفسنجانی, احمد صدر حاج سید جوادی, ابوالحسن بنی صدر, به سرپرستی آقای طالقانی برای رسیدگی به تشنجات کردستان .
 - انتصاب به ریاست دیوان عالی کشور با حکم امام (ره).

 1360- هفتم تیرماه 1360 شهادت به واسطه انفجار در دفتر مرکزی حزب جمهوری اسلامی به همراه 72 تن از مسئولین نظام جمهوری اسلامی .

قسمتی از سخنان امام خمینی (ره) درباره شهید بهشتی:

 این پیشامد برای همه ملت ما ناگواربود و اشخاصی که برای خدمت ، خودشان را حاضر کرده بودند و خدمتگزار این کشور بودند اشخاصی بودند که آنقدری که من آنها می شناسم، از ابرار بوده اند . اشخاصی متعهد بوده اند که در راس آنها مرحوم شهید بهشتی است. ایشان را من بیست سال بیشترمی شناختم، مراتب فضل ایشان و مراتب تعهد ایشان برمن معلوم بود و آنچه که من راجع به ایشان متاثرهستم، شهادت ایشان درمقابل اوناچیز است و مظلومیت ایشان در این کشور بود. مخالفین انقلاب، افرادی که بیشترمتعهدند، موثرتردرانقلابند، آنها را بیشتر مورد هدف قرار داده اند. ایشان مورد هدف اجانب و وابستگان به آنها در طول زندگی بود. تهمت ها، تهمت های ناگوار به ایشان می زدند . ازآقای بهشتی اینها می خواستند یک موجود ستمکار دیکتاتور معرفی کنند، در صورتی که من بیش از بیست سال ایشان را می شناختم و بر خلاف آنچه این بی انصاف ها در سرتاسر کشور تبلیغ کردند و مرگ بر بهشتی گفتند، من او را یک فرد متعهد، مجتهد، متدین، علاقه مند به ملت، علاقه مند به اسلام و به درد بخور برای جامعه خودمان می دانستم و شما گمان نکنید که این آقایان که وارد شدند در این شغل های دولتی، اینها یک اشخاصی بودند یا هستند که راهی برای استفاده جز این مقام ندارند . اینها هر کدام اشخاص متعهدی بودند که در پیش مردم مقام داشتند، در پیش روحانیت مقام بزرگ داشتند و اینطور نبود که واخورده باشند که بخواهند بیایند اینجا انحصار طلب باشند. خدا انصاف بدهد به آنهائی که انحصار طلب بودند و می خواستند بهشتی و خامنه ای و امثال اینها را از صحنه خارج کنند.

تهیه و تنظیم : محمد شکراله زاده