یک تجربه خاص‌

شما هم احتمالا جزو همان نسل بازیگری هستید که بازی را به واسطه صحنه نمایش آموختند درست است؟

بله، بازی در تئاتر را از سال 50 شروع کردم و تا سال 57 هم تنها در تئاتر ایفای نقش می‌کردم و در این مدت بسیار آموختم.

اولین نمایشی را که بازی کردید، به‌ خاطر دارید؟

بله، نمایش صیادان بود به کارگردانی اکبر رادی.

بازی در مقابل دوربین تلویزیون را از چه زمانی و چطور تجربه کردید؟

از سال 59 بازی در تلویزیون را تجربه کردم، آن هم به واسطه نمایش‌هایی که در ارتباط با مسائل جنگ بود و از آن به بعد فعالیتم را در تلویزیون ادامه دادم تا به امروز که نزدیک به سی سال از آن می‌گذرد.

قبل از این‌که بازی تصویری را تجربه کنید، چقدر عجله برای دیده و مطرح شدن داشتید؟

اصلا چنین دغدغه‌ای نداشتم. چون بازی در تئاتر از هر نظر حس هنری‌ام را ارضا می‌کرد، اما به هر حال به خاطر مسائلی مانند انقلاب و بعد هم جنگ، به تلویزیون کوچ کردم که در این رسانه هم توانستم بیشتر و بهتر خودم را بشناسم.

زیر نظر چه اساتیدی بازیگری را آموختید خصوصا در تئاتر؟

من بازیگری را در شیراز آموختم و زیر نظر اساتیدی چون مرحوم محی‌الدین لایق، مرحوم مجید افشاریان و رحیم هودی آموزش دیدم.

به نظرتان چه دلیلی برای وابستگی نسل شما به تئاتر وجود داشته است؟

ببینید، تئاتر بازیگر را پخته می‌کند و اصول بازیگری را به او می‌آموزد، ضمن این که در تمام دنیا هنر نمایش از جایگاه خاصی برخوردار است. به هر حال من هر چه دارم و آموختم از تئاتر و بزرگان هنر نمایش است.

آقای فیلی، فکر می‌کنید مخاطب با کدام‌یک از نقش‌هایتان شما را شناخت و باور کرد؟

فکر می‌کنم با نقشم در سریال روزی روزگاری بود. این سریال توانست نه‌تنها من، بلکه خیلی از بازیگران را به مخاطب بشناساند.

علت ماندگاری این سریال از نظر شما؟

امرالله احمدجو، نویسنده و کارگردان این مجموعه توانسته بود براساس شناختی که از بازیگران دارد به‌ آنها نقش‌هایشان را واگذار کند. حتی الان هم،‌ کارگردان و نویسنده‌ای که براساس قابلیت‌های بازیگر، نقشی را بنویسد و کار کند کم داریم. به هر حال در این مجموعه همه چیز درست و براساس اصول چیده شده بود.

در این 30 سال فعالیت هنری‌تان، چقدر براساس علاقه‌ نقش‌هایتان را انتخاب کرده‌اید؟

در تئاتر بسیار این اتفاق می‌افتد و با توجه به علاقه‌ای که به نقش داشتم، آن را ما پذیرفتم، اما در تلویزیون و سینما این اتفاق کمتر افتاد و بیشتر بر حسب انتخاب کارگردان، نقش‌ها به من سپرده می‌شد. به همین دلیل خیلی از نقش‌‌ها را دوست نداشتم اما مجبور بودم آنها را بازی کنم، چون هم باید خرج زندگی را درمی‌آوردم و هم به عنوان یک بازیگر باید فعالیت می‌کردم.

می‌‌توانید چند نمونه از این نقش‌ها و کارها را مثال بزنید؟

خیر. اجازه بدهید این نقش‌ها در همان صندوقچه خاطره‌هایم باقی بمانند.

خب برویم سراغ عملیات 125. حضور بهروز افخمی به عنوان کارگردان چقدر در انتخاب شما دخیل بود؟

خیلی زیاد. افخمی یکی از همکاران و دوستان قدیمی من است و وقتی برای این کار از من دعوت کرد، پذیرفتم.

نقش‌تان را دوست داشتید؟

قرار نبود من در 13 قسمت اول حضور داشته باشم. قرار بود در 13 قسمت دوم وارد قصه شوم، اما بنا به دلایلی بازی‌ام از همان قسمت‌های ابتدایی شروع شد و بیننده یک حضور کم‌رنگ از من می‌بیند. به هر حال نقشی بود که تا به حال آن را تجربه نکرده بودم که از این جهت برایم تازگی داشت.

با توجه به این که از ابتدا با فیلمنامه کاملی روبه‌رو نبودید، توانستید به نقش‌تان نزدیک شوید؟

بله. از این نظر مشکل چندانی وجود نداشت، چون روند و ریتم کار را می‌دانستیم و افخمی هم  بخوبی گروه را هدایت می‌کرد و ارتباط خوبی داشت.

به شخصه چقدر با عملکرد آتش‌نشان‌ها آشنا بودید؟

آشنایی زیادی نداشتم و تمام انرژی‌ام را روی فیلمنامه و درآوردن درست این شخصیت گذاشتم، چون فیلمنامه به اندازه کافی روشن و درست بود و از این جهت نیاز به تحقیق نداشت.

از شیوه کارگردانی بهروز افخمی بگویید. چقدر با سایر کارگردان‌هایی که با آنها کار کرده‌اید تفاوت داشت؟

افخمی ازجمله کارگردان‌هایی است که بسیار با دقت و وسواس دکوپاژ می‌کند و از بازیگر بازی می‌گیرد که می‌خواهد نه بازی‌ای که بازیگر ارائه کند.

منظورتان چیست؟

ببینید، خیلی وقت‌ها بازیگران بدون این که کارگردان متوجه شود، بازی‌ای را که می‌خواهد انجام می‌دهد، اما افخمی بازیگرش را به سمتی که می‌خواهد هدایت می‌کند.

آیا مخاطب توانست آن طور که باید با این مجموعه ارتباط برقرار کند؟

به نظرم خیلی هم در جذب مخاطب موفق بوده است، چون از داستان و ساختار تازه‌ای برخوردار است و در تلویزیون ما تا به حال چنین سریال‌هایی کمتر داشته‌ایم. بخصوص در زمینه مسائل آتش‌نشانی. اگر هم به قول برخی زیاد پرمخاطب نیست، شاید یکی از دلایلش این باشد که از یک شبکه استانی پخش می‌شود.

فکر می‌کنم علاقه خاصی هم به ژانر تاریخی دارید. درست است؟

بله، این ژانر بسیار خاص است، ضمن این که درآوردن نقش‌های تاریخی بسیار سخت است و بازیگر را به چالش می‌اندازد.

در حال حاضر مشغول چه کاری هستید؟

در یک تله‌فیلم به نام ملاقات پنهانی بازی می‌کنم که کارگردانی آن را جعفر سیمیایی به عهده دارد.

عملیات 125؟

تجربه خاصی بود. از خیلی‌ها که می‌پرسند 125 یعنی چی؟ می‌گویند: نمی‌دانیم، ولی با پخش این سریال خیلی‌ها با 125 و کارهای آن آشنا شدند.

بهروز افخمی؟

کارگردانی که کارش را بلد است.

محبوبه ریاستی