سپیدی مزاحم‌

ویتیلیگو چیست؟

ویتیلیگو یک بیماری پوستی است که در آن لک‌های سفیدرنگ به دلیل از بین رفتن سلول‌های رنگدانه‌ساز پوست به وجود می‌آید که دلیل آن ناشناخته است. این ضایعات در هر جایی از بدن ممکن است دیده شوند. معمولا در هر دو طرف بدن به طور قرینه لک‌های متعدد سفید و شیری رنگ دیده می‌شود. شایع‌ترین مناطق درگیری پوستی صورت، لب‌ها، دست‌ها، بازوها، پاها و نواحی تناسلی است.از هر 100 نفر، یک یا 2 نفر به این بیماری مبتلا می‌شوند. حدود نیمی از افرادی که به این بیماری دچار می‌شوند، قبل از 20 سالگی دچار علائم بیماری می‌شوند. حدود یک پنجم از مبتلایان نیز یکی از افراد خانواده‌شان به این بیماری مبتلا بوده‌اند. 

اشکال متفاوت‌

وسعت، دوره و شدت از دست رفتن رنگدانه در اشخاص مختلف متفاوت است. افرادی که پوست روشنی دارند معمولا در تابستان متوجه تفاوت رنگ مابین نواحی مبتلا و سایر نقاط سالم پوست که برنزه شده‌اند، می‌شوند. پیسی در افراد با پوست تیره بسیار واضح‌تر از روشن‌پوستان است در موارد شدید ممکن است رنگدانه در همه جای پوست از بین برود و پوست یکسره سفید شود. هیچ راهی برای پیشگویی این که هر فرد چقدر رنگدانه از دست خواهد داد و یا این‌که بیماری وی چقدر طول خواهد کشید وجود ندارد.

لک پیسی به صورت ناحیه‌ای به رنگ سفید شیری رنگ دیده می‌شود. با این حال میزان تخریب رنگدانه در هر لک می‌تواند با سایر لک‌ها متفاوت باشد. در یک لک ممکن است سایه‌های مختلفی وجود داشته باشد و نیز یک ناحیه تیره‌تر، نواحی سفید شده را احاطه کرده باشد.

پیسی اغلب با از دست رفتن ناگهانی رنگدانه در یک نقطه از پوست شروع می‌شود. این فرآیند می‌تواند ادامه یابد یا به دلایل ناشناخته، خود به خود متوقف شود. دوره‌های از دست رفتن رنگدانه و متعاقب آن ثابت ماندن رنگ لک و دوباره از دست رفتن رنگدانه به طور مدوام تکرار می‌شوند. بازگشت خود به خودی رنگ به لک‌های سفید شده خیلی به ندرت اتفاق می‌افتد.

درمان

اگرچه راه‌های مختلف برای درمان این بیماری وجود دارد، ولی روش درمانی موثری که باعث بهبود همه بیماران شود، هنوز شناسایی نشده است.

گاهی بهترین درمان برای پیسی این است که اصلا هیچ درمانی انجام نشود. در افرادی که پوست روشنی دارند اجتناب از برنزه شدن پوست طبیعی بدن، مانع از پیدایش تضاد رنگ و در نتیجه مخفی ماندن لک‌های پیسی خواهد شد. پوست سفید مناطق مبتلا به این بیماری هیچ‌گونه دفاعی در برابر نور خورشید ندارند. این نواحی خیلی به راحتی دچار آفتاب سوختگی می‌شوند. روی تمام نواحی مبتلا به ویتیلیگو که توسط لباس پوشانیده نمی‌شوند باید یک ضدآفتاب مناسب با SPF حداقل  15 مالیده شود و برای جلوگیری از آفتاب سوختگی، از قرار گرفتن در معرض خورشید در ساعات حداکثر تابش (10 صبح تا 4 عصر) خودداری شود.

پنهان کردن لک‌های پیسی توسط کرم پودر، فرآورده‌های برنزه‌کننده (که بدون نیاز به نور آفتاب پوست را برنزه می‌کنند) یا سایر رنگ‌ها، کاری آسان و بی‌خطر است که سبب می‌شود این بیماری کمتر به چشم بیاید. شیرها و کرم‌های برنزه‌کننده محتوی یک ماده شیمیایی به نام <دی هیدروکسی استون»هستند  که برای رنگین کردن پوست نیازی به وجود ملانوسیت‌ها ندارند. رنگ ناشی از این فرآورده‌ها هم به تدریج محو می‌شوند، زیرا با هر بار ریزش سلول‌های مرده از روی پوست، بخشی از این رنگ نیز با آنها از پوست جدا می‌شود.

هیچ یک از این روش‌هایی که نام برده شد بیماری را درمان نمی‌کنند، ولی می‌توانند موجب بهبود ظاهر شخص شوند. خالکوبی پوست در نواحی کوچک ممکن است مفید باشد.

اگر از ضد‌آفتاب‌ها و رنگدانه‌های پوشاننده کاری بر نیاید، پزشک شما ممکن است از شیوه‌های درمانی دیگری استفاده کند.

استفاده از داروهای موضعی حاوی کورتون یکی از این روش‌هاست. این داروها ممکن است در بازگرداندن رنگدانه به نواحی کوچک مبتلا به پیسی موثر باشند.

در روش درمان دیگر، دارویی به نام پسورالن به بیمار داده می‌شود، این ماده شیمیایی پوست را نسبت به نور خورشید بسیار حساس می‌کند. سپس پوست، تحت تابش نوع خاصی از نور ماوراء بنفش قرار می‌گیرد.

انتقال پوست از نواحی طبیعی به نواحی سفید شده فقط درباره تعداد محدودی از بیماران مبتلا به پیسی امکانپذیر است. معمولا این روش موجب بازگشت کامل رنگ به نواحی مبتلا نمی‌شود.

در بعضی از بیماران که بیماری وسعت زیادی پیدا کرده است، عملی‌ترین روش درمان، رنگ‌زدایی از نواحی طبیعی پوست و یکدست کردن رنگ آن است. معمولا از بین رفتن رنگ پوست در این روش دائمی و برگشت‌ناپذیر است.