گروه فرهنگ و هنر مهدی نورعلیشاهی: آسیب رسانان میراث تاریخی ایرانیان اینبار سر از جزیره جنوبی کشورمان بر آوردند تا کتیبه هخامنشی جزیره خارک که تاریخ حک شده مستدل کشورمان در جنوبی ترین نقطه ایران به شمار میرفت تخریب شود.
اگر 23 آبان سال گذشته، خودروهای راهسازی در جزیره خارک باعث کشف کتیبهای هخامنشی نمیشدند، شاید اکنون دیگر هیچ دوستدار میراث فرهنگی افسوس کشف اثری تاریخی را نمیخورد که اندکی بعد، با تیشه و چکش ناشناسان تخریب شود.
کد خبر: ۱۷۹۲۵۲
علی ذاکری، معاون حفظ و احیای سازمان میراث فرهنگی استان بوشهر با تایید خبر تخریب این کتیبه هخامنشی در پاسخ به این پرسش که چرا پس از کشف این اثر تاریخی، هیچ اقدام حفاظتی برای در امان بودن آن صورت نگرفته است، میگوید: از آنجا که سازمان میراث فرهنگی در جزیره خارک هیچگونه دفتر یا حتی نیروهای یگان ویژه حفاظت از آثار تاریخی را ندارد، تمام مسوولیت این اثر تاریخی به عهده بخشداری و شورای شهر خارک بوده است و ایشان باید از این اثر تاریخی مراقبت میکردند.
او در عین حال تصریح میکند با وجود آنکه اطراف این اثر تاریخی حصارکشی شده است، هنوز مشخص نیست که چگونه آسیب رسانان وارد محوطه این اثر تاریخی شده و آن را تخریب کردهاند.
او در پاسخ به این پرسش که این اثر تاریخی که نقش مهمی در حقانیت ایران بر استفاده از نام خلیج همیشه فارس در جنوبی ترین جزیره کشورمان دارد، آیا مستند سازی هم شده است یا خیر میگوید: تصاویری از این اثر گرفته شده اما هرگز فرصت نشده است مولاژی از آن تهیه شود. به عقیده باستان شناسان، این کتیبه احتمالا متعلق به دوره اردشیر هخامنشی بوده که در ترجمه آن آمده است: «(این) سرزمین خشک و بیآبی بود، شادی و آسایش را آوردم.» مطالعات زبانشناسی روی ترجمه کتیبه آشکار کرد که هخامنشیان در آباد سازی خارک، نقش ویژهای داشتهاند.
در حالی که احمد دشتی، رئیس سازمان میراث فرهنگی استان بوشهر میگوید کتیبه خارک تنها 10درصد تخریب شده و قابل ترمیم و بازسازی است، علی جاذبی، معاون بخشدار جزیره خارک میگوید: تخریبگران با یک شیء نوک تیز، ما بین حروف میخی کتیبه را تخریب کردهاند، به طوری که میتوان گفت 70درصد نوشتههای کتیبه بشدت آسیب دیده و تنها یک خط از آن سالم مانده است.
کتیبه هخامنشی خارک روی یک تخته سنگ مرجانی نوشته شده و به همین دلیل احتمال میرود برای آسیب رساندن به آن، از تیشه و چکش استفاده شده باشد.
جاذبی در عین حال میافزاید: نحوه تخریب کتیبه نشان از عمدی بودن آن دارد.
رئیس سازمان میراث فرهنگی استان بوشهر در عین حال میگوید:با توجه به اینکه فیلم و عکس این کتیبه موجود است بازسازی و مرمت کتیبه توسط کارشناسان میراث فرهنگی به زودی انجام میشود.
مسعود بشاش، رئیس مرکز مطالعات کتیبهشناسی در پژوهشکده زبان و گویش ایران نیز با اظهار تاسف از تخریب این سند تاریخی در جزیره خارک میگوید: باید از این اثر حفاظت بیشتری صورت میگرفت تا حقایق بیشتری درباره حضور ایرانیان باستان در جزایر جنوبی کشور کشف میشد.
او ادامه میدهد: اکنون متن این اثر خوانده شده و حتی گزارش آن را نیز منتشر کردهاند اما باید به هر نحو ممکن، مراقبت بیشتری از آن به عمل میآمد.
از سویی، از میان واکنشهای صورت گرفته پس از تخریب این کتیبه باستانی اظهار نظر عبدالرضا نصیری مدیر پایگاههای تاریخی جزایر خلیج فارس میتواند جالب باشد، او پس از تخریب این اثر میگوید: این اثر تاریخی را از نزدیک ندیدهام، زیرا تعدد جزایر موجود در خلیج فارس باعث شده است تا فرصت بازدید از این کتیبه تازه کشف شده تاکنون فراهم نشود. کتیبه کشف شده در خارک که قدمت آن به دوره هخامنشیان میرسد روی سنگی مرجانی نوشته شده و قدمت این سنگ به چندین میلیون سال میرسد.
کشف این کتیبه تاریخی در جزیره خارک، واکنشهای متفاوتی را در عرصههای مختلف بینالمللی در زمان خود به همراه داشت. تا جایی که برخی رسانههای کشورهای حاشیه خلیجفارس سعی بر تقلبی جلوه دادن کتیبه کرده بودند، اما در گزارش باستان شناسان ایرانی، حقیقی بودن کتیبه اثبات شده است.