نوآوری در سایه انتقاد پذیری و نه ارادتمندی محقق می‌شود

در بخش دوم نشست هشتم افق رسانه که با محوریت صدا برگزار می‌شد، حسن خجسته گزارشی از روند فعالیت‌های رادیو در سال‌های گذشته ارائه کرد. مقدمه او برای ارائه این گزارش، تاریخچه تاسیس رادیو در جهان و ایران بود. وی پس از این، ویژگی‌های عصر طلایی رادیو را در ایران برشمرد و گفت: از سال‌های 1356 تا 1365 رادیو در سپهر رسانه‌ای کشور تنها رسانه بی‌رقیب بود. دوران پرالتهاب انقلاب و جنگ باعث شده بود که رادیو رسانه بلامنازع باشد چون مردم به اطلاعات این رسانه منحصر به فرد نیاز داشتند، اما عصر طلایی هر رسانه‌ای محدود است و تمام می‌شود و برای رادیو نیز در پایان عصر طلایی چند اتفاق بزرگ افتاد که ریزش مخاطبان و متزلزل شدن جایگاه سازمانی از آن جمله است. خجسته گسترش فعالیت‌های تلویزیون پس از دوران جنگ، بسط جدی‌ترین رقیب رادیو یعنی ضبط صوت و توسعه فعالیت دیگر رسانه‌ها مثل مطبوعات را از جمله عوامل موثر کمرنگ شدن سایه رادیو در سپهر رسانه‌ای کشور می‌داند.

خجسته در صحبت‌هایش به روزهای آغازین ورود خودش به رادیو اشاره کرد و ادامه داد: سال 70 که به رادیو آمدم، احساس کردم با سازمانی در حال فروپاشی روبه‌رو هستم، چون رادیو میان خود و مخاطبش احساس انسداد می‌کرد و با بحرانی بزرگ مواجه شده بود. بچه‌های رادیو، مخاطبانشان را از دست داده بودند و احساس شکست و سرخوردگی می‌کردند.

در چنین حالتی باید مساله را کشف می‌کردیم که مساله بحران مخاطب بود. راهبرد قابل تبیین هم این بود که مخاطبان فعلی از دست نروند و حتی مخاطبان جدیدی هم افزوده شوند. رادیو برای حل مساله، 1+11 راهبرد برای خود برگزید که 11 مورد در حال اجراست و آخرین آنها که حرکت به سمت چند رسانه‌ای شدن است، هنوز به مرحله اجرا درنیامده. خجسته سپس 11 استراتژی رادیو را برای حل بحرانی که با آن روبه‌رو شده بود، به تشریح بازگو کرد. اولین استراتژی، توسعه متنوع شبکه‌ها براساس تعریف جدید بود، به این ترتیب شبکه‌های عمومی مثل ایران، پیام، تهران و... شبکه‌های اختصاصی مثل فرهنگ، جوان، گفتگو و معارف و شبکه‌های تخصصی مثل تجارت و سلامت در سازمان ایجاد شدند. استراتژی دوم، اصلاح رویکردهای تولید برنامه بود؛ ما باید تلاش می‌کردیم رادیو را به نقطه ایده‌آل آن برسانیم. به قول دکتر خجسته، مدیریت کنترل فرم و محتوای برنامه‌ها و ایجاد ساختار مناسب میان شبکه‌ها برای این که همه شبکه‌ها در چارچوب تعیین شده حرکت کنند، راهبردهای سوم و چهارم هستند. ایجاد اعتمادسازی در درون رادیو برای تعریف هویت جدید و ایجاد تفاوت معنادار با دیگر رسانه‌ها، استراتژی دیگر رادیو در سال‌های گذشته بوده است. خجسته درباره این بخش معتقد است: ما باید کاری می‌کردیم که بچه‌های رادیو احساس کهنگی نکنند و بدانند که اصیل هستند.

تقلیل و کوچک‌سازی سازمانی برای ایجاد کارآمدی به رغم توسعه شبکه‌ها، بهره‌مندی از ظرفیت‌ها و فناوری جدید و توسعه حوزه‌های نظری موارد دیگری بودند که رادیو از آنها  به عنوان راهبردهای خودش استفاده کرده است. در بخش توسعه حوزه‌های نظری رادیو علاوه بر تولیدات نظری در قالب کتاب، مقاله و ... حوزه‌های دانشگاهی را برای ورود به بحث‌های نظری رادیو ترغیب کرده است. نهمین استراتژی رادیو، گسترش آموزش‌های علمی و نظری است  و دکتر خجسته، راهبرد دهم را پرواز نامیده است.

این بخش، به حضور رادیو در گستره‌های بین‌المللی مثل جشنواره رادیو، اجلاس جهانی رادیو، کنفرانس رادیوهای اسلامی قرآنی، سازمان‌های سلامت‌محور و رادیو جوان‌های دنیا و در سطح داخلی به همایش‌هایی مثل حکمت مطهر، جشنواره تسنیم، پیر غلامان و دین و رسانه اختصاص دارد. استراتژی بعلاوه 11 حرکت به سوی چندرسانه‌ای شدن است، به این معنی که رادیو از اینترنت استفاده می‌کند تا با کمک هوادارانش با دیگران رقابت کند که من اسمش را «لیگ شنوندگان» گذاشته‌ام. به گفته معاون صدا، همه این راهبردها با مقولات استراتژیک سازمان در افق رسانه انطباق اساسی دارند. خجسته گزارش خود از رادیو را با این شعار تمام کرد: «رادیو هر چه مسن‌تر، جوان‌تر و شاداب‌تر».

ضرغامی در حاشیه هشتمین نشست افق رسانه در گفتگو با خبرنگاران:
زمان اندکی برای پرتاب‌ ماهواره‌ صدا و سیما وجود دارد

رئیس سازمان صدا و سیما گفت: پرتاب دیرهنگام ماهواره مستقل، موجب از دست رفتن فرصت می‌شود.سیدعز‌ت‌الله ضرغامی در حاشیه هشتمین نشست افق رسانه‌ ملی در جمع خبرنگاران افزود: در صورت مخالفت مجدد شورای نگهبان با پرداخت هزینه پرتاب این ماهواره از سوی دولت، این موضوع به مجمع تشخیص مصلحت نظام ارجاع می‌شود و ما منتظر انجام مراحل قانونی آن هستیم.وی تصریح کرد: تاکنون فرصت را از دست داده‌ایم و در صورت تصویب، هم اکنون نیز زمان اندکی برای اجرای پرتاب ماهواره مستقل صدا و سیما وجود دارد؛ زیرا این طرح نیازمند مطالعات و فعالیت‌های زیادی است و هر چه این کار زودتر انجام شود، بهتر است.

ضرغامی درباره هزینه 250 میلیون دلاری این طرح گفت: این مبلغ کمترین هزینه اجرای طرح پرتاب ماهواره است.