مرجع جامعی برای ایده گرفتن‌

 پر مخاطب ترین ژانرهای سینمایی دنیا هم کمدی، اکشن و علمی ‌ تخیلی است. هر جا هم که یکی از این سه، محور اصلی و غالب فیلم نیست، به صورت فرعی و مکمل در کنار دیگر موضوعات حضور دارند و ایفای نقش می‌کنند. «دیدنی‌ها» اگر این همه ماندگاری داشته و دیدنی باقی مانده، به خاطر همین خلوص در جذابیت است. همه چیز کنار هم جمع شده تا آنچه در فیلم‌ها و داستان‌ها و دیگر آثار سرگرم کننده هنری به دنبالش می‌گردیم در اینجا با هم و یکباره به دست آوریم. بدون هیچ عنصر اضافی که نقش مقدمه یا بستر و... را فراهم کند. «دیدنی‌ها» هیچ وقت هم دچار فقر تصویری نمی‌شود، چون محدودیتی در انتخاب دیدنی‌هایش ندارد. در بخش طنز و خنده، چرت زدن کودکی که هر بار سرش به میز مقابلش می‌خورد و عین خیالش هم نیست و غرق در خواب است، ضایع شدن یک شخص که علتش می‌تواند ناتوانی‌اش در اثبات مدعایش باشد، مثل انتخاب نرده‌های باریک یک پلکان برای اسکیت بازی و سقوط احمقانه در همان لحظه شروع. برنامه، موضوع دیگری جز خنده را دنبال نمی‌کند و نیازی به ارتباط دیگری جز وجه مشترک خنده دار بودن بین تصاویر احساس نمی‌شود. در بخش حادثه هم که سوژه برای نمایش کم نیست. دنیای ورزش از پر حادثه‌ترین‌هاست و تا چشم کار می‌کند، اتفاقات ناگهانی رخ می‌دهد. بعضی از این اتفاقات آنقدر دلخراش هستند که فقط می‌توانند دیدنی باشند و بعضی دیگر بهانه‌ای برای خندیدن هم برای مخاطب فراهم می‌کنند. مثل همان نمونه اسکیت بازی که در بخش خنده گفته شد. برای اعجاب هم رفتارهای غیر قابل تصور یک کودک یا جانور که یا از استعداد و توانایی‌اش نشات گرفته یا از سر تصادف، نمونه‌های خوبی هستند. البته بیش از همه اتفاقاتی که در سیرک رخ می‌دهد، منبع این بخش از برنامه «دیدنی‌ها»ست. شعبده بازی، کارهای خارق العاده که دل و جرات زیادی لازم دارد و نیز توانایی‌های بدنی در انجام شیرین کاری‌های دستی، اعجاب تماشاگر را موجب می‌شوند. اعجاب آنقدر در موفقیت و جذب مخاطب اهمیت دارد که دستمایه بسیاری از آثار هنری قرن بیستم هم شد. آثار عجیب و غریبی که محورشان بازی با عادت‌های دیداری مخاطبان است و هنر مفهومی نام گرفته‌ است. کلکسیونی از زباله‌های زباله‌دانی‌ها، اضافه کردن فضای واقعی به اثر مثل این‌که به جای نقاشی و مجسمه و عکس، یک پای واقعی می‌دیدیم که از سوراخی که نقش قاب را ایفا می‌کند بیرون آمده و نمونه‌هایی از این قبیل. همان‌طور که حادثه‌های جنایی صفحه حوادث روزنامه‌ها ایده اولیه ساخت بسیاری از فیلم‌های سینمایی ژانر پلیسی، جنایی و گانگستری بوده‌اند. از طرفی هم این دو مورد حادثه و اعجاب فاصله زیادی از مورد سوم (طنز) ندارند و خیلی از وقایع از شدت اعجاب و تلخ بودن خنده‌دار می‌شوند. نمونه خوب تاثیرپذیری از این ویژگی هم ساخته تحسین شده اخیر سینمای امریکا، فیلم «جونو» است که داستانش از شدت تلخ بودن طنزآمیز است و سازندگان هم آگاهانه به این جنبه اثر توجه خاص داشته و رنگ و لعابش داده‌اند. محدوده دیدنی‌ها به تلویزیون منحصر نشده و درصد زیادی از بلوتوث‌های موبایلی امروز را شعبده بازی‌های اعجاب آور کریس انجل (مشهور به دیوید کاپرفیلد)، دوربین مخفی و همین دیدنی‌های آشنا تشکیل داده‌اند و بسیاری از آن‌ها هم  از سوی خود بلوتوث بازان در جمع‌های دوستانه ساخته و پخش می‌شوند. «دیدنی‌ها» نمونه ملموس و خالص جذابیت‌های مورد توجه عام است که تقریبا در هر وضعیت روحی و جسمی، تماشاگر حوصله تماشایشان را دارد و به دلیل کوتاه و پیراسته بودن از زوائد دست کم برای بار نخست، دیدنی هستند و مقبول. از «دیدنی‌ها» می‌توان ایده گرفت برای یافتن سلیقه مخاطب و تاثیرگذاری بر او در ساخته‌های سینمایی و تلویزیونی و حتی دیگر رشته‌های هنری که این هدف را دنبال می‌کنند. برنامه «دیدنی‌ها» از این لحاظ مرجع جامعی است برای شناخت بهتر مخاطب و ایده گرفتن به منظور گام برداشتن به سمت جلب توجه و علاقه او؛ چنانچه به نمونه‌های خوبی از این تاثیرپذیری پیشتر اشاره شد. تفصیل آن دیگر باشد بر عهده سازندگان و هنرمندانی که می‌خواهند خودشان منشا  اثر باشند و از مقبولات مخاطب، بهترین استفاده را برای به تصویر کشیدن نگاه خود و انتقال آن به غیر داشته باشند.

آزاد جعفری‌