ریه های تهران گرفته است

 همچنان که چنین هشدارها و تدابیری در سال های گذشته نیز سابقه داشته و بارها تکرار شده است که کودکان و افراد سالمند به علت آلودگی هوا در خانه بمانند یا به مراکز شهر نروند. شمار روزهایی که هوای تهران دارای شرایط سالم اعلام شده ، تقریبا 50درصد روزها بوده است .

این رویداد در حالی صورت گرفته که امسال تقریبا هزار و پانصد خودروی تازه به خیابان های پررفت و آمد شهر تهران اضافه شده اند و این خود می تواند عامل مهمی در افزایش آلاینده های شهر به حساب آید. آیا می دانید روزانه در حدود 12میلیون سفر در شهر انجام می شود؟خودروهای تهران ، یکی از منابع اصلی آلایندگی هوا در این شهر هستند، 70درصد آلودگی هوای تهران ناشی از وسایل نقلیه موتوری است .

 اینجا 3سوال اساسی می ماند که : آیا واقعا به فکر یکدیگر یا حداقل خانواده خود نیستیم ؟ آیا نمی شود خودروی شخصی را در خانه بگذاریم ؟ آیا نمی توانیم با وسائل نقلیه عمومی به محل کار بیاییم ؟باید گفت با این حرکت های سمبلیک و بعضا یکروزه ، مثل روز هوای پاک ، نمی توان بحران هوای آلوده را در شهری درمان کرد که به گفته برخی مقامات شهری ، روزانه در حدود 12میلیون سفر درون شهری را پذیراست ؛ سفرهایی که تقریبا 60درصدشان با خودروهای سواری صورت می گیرد.

در شرایطی که بالغ بر 3میلیون از 6میلیون خودروی موجود در ایران ، در سطح شهر تهران تردد می کنند، آیا طرح های گوناگون ، از محدودیت عبور و مرور در مناطق مرکزی شهر گرفته تا طرح تردد نوبتی خودروها با پلاک های زوج و فرد، می توانند به رفت و آمدهای انبوه در کلان شهر تهران سامان بدهند؟ اجرای موفق طرح تردد خودروهای زوج و فرد:این طرح نیازمند زیرساخت هایی همچون احداث پارکینگ برای وسایل نقلیه و ساماندهی حمل و نقل عمومی است و همچنین زمینه سازی هایی مانند تقویت پلیس و اطلاع رسانی مناسب به مردم را می طلبد.

 این طرح که پیشتر به صورت آزمایشی و اضطراری انجام شده ، از سوی یک گروه کاری ویژه در شورای عالی ترافیک بررسی شد و نتایج آن قرار بود تا 10روز اعلام شود که ...! به طور نمونه ، در سال 1377مقامات کشورمان در رویارویی با بزرگترین بحران آلودگی هوا که به تعطیلی چندروزه مدارس تهران انجامید، طرح زوج و فرد کردن خودروها را اجرا کردند، اما این طرح از بیم پیامدهای اجتماعی از سوی شورای تامین استان تهران لغو شد. اما این سوال به ذهن می آید، آیا برای بهبود زیرساخت های پرهزینه حمل و نقل در تهران ، تنها اراده مدیران کافی است ؟ با تامین منابع مالی به شهرداری کمک شود تا توسعه خطوط ریلی در پایتخت را با سرعت به پیش ببرد و خطوط حمل و نقل در دست احداث را تکمیل کند؛ چرا که با توجه به روند فزاینده جمعیت و وسعت ، تهران نیازمند کیلومترها خطوط ریلی در سال های آینده است .

متروی تهران در حال حاضر توان جابه جایی بیش از یک میلیون مسافر در روز را دارد و باقیمانده حمل و نقل عمومی به عهده تقریبا 6هزار دستگاه اتوبوس و بیش از 120هزار تاکسی و خودروی مسافرکش شخصی است که به گفته مسولان ذی ربط قرار است به ناوگان اتوبوسرانی شهری افزوده شود؛ اما افزودن چند صد دستگاه اتوبوس دیزلی به ناوگان حمل و نقل شهری پایتخت ، محیطزیست را بیش از پیش آلوده نمی کند؟ آیا این نادیده گرفتن استانداردهای محیط زیستی نیست ؟ باید پرسید که جلوگیری از تردد خودروهای آلاینده که در طرح جامع کاهش آلودگی هوای تهران در سال 79پیش بینی شده بود، ادامه دارد یا به فراموشی سپرده شده است ؟ آیا حذف گوگرد از گازوییل در پی حذف سرب از بنزین و تدوین استاندارد بهسوزی سوخت برای خودروهای تولید داخل انجام شده است ؟ آیا تولیدکنندگان خودرو، تولیداتشان را از نظر آلایندگی و استانداردهای بین المللی مورد آزمایش های جدی قرار می دهند؟ و چراهای دیگر.

 باید توجه داشت که خارج کردن خودروهای فرسوده از سطح خیابان ها که گفته می شود نیمی از خودروهای تهران را تشکیل می دهند، بسیار مشکل است . بویژه آن که بخش چشمگیری از این خودروها به اقشار کم درآمد تعلق دارد یا در حمل و نقل غیررسمی شهری به مسافرکشی می پردازند. اما بحران آلودگی تهران همچنان پیش روی مدیران باقی مانده است که اگر تلاشی هم برای بهبود آلودگی هوا انجام می گیرد، با آمیزه ای از مشکلات اداری و برخورد با موانع ساختاری و کمبودهای مالی ، کم اثر به نظر می رسد. تهران به تنفس نیاز دارد، دریابیدش .

محمدرضا زرگری