عصرانه کتاب به احترام یک عمر معلمی

آیین بزرگداشت این استاد پیشکسوت و پژوهشگر خستگی‌ناپذیر، عصر سه‌شنبه ۲۸ بهمن‌ماه با حضور جمعی از مدیران ارشد سازمان صداوسیما، معاونان، رؤسای دانشگاه‌ها، اساتید برجسته ارتباطات، دانشجویان و اهالی فرهنگ و رسانه در سالن ابن‌سینای مرکز همایش‌های بین‌المللی صداوسیما برگزار شد. در این مراسم، حاضران ضمن مرور سیر علمی و حرفه‌ای استاد خجسته، بر نقش ماندگار او در تحول رادیو، تربیت نسل‌های متعدد دانشجو و تولید آثار مکتوب ارزشمندی تأکید کردند که هر یک به تنهایی می‌تواند چراغ راهی برای فعالان امروز و فردای رسانه‌ملی باشد.

آنچه در «عصرانه کتاب» گذشت
در ابتدای این مراسم، حسین قرایی، مدیرکل روابط‌عمومی سازمان صداوسیما، با اشاره به استمرار رویداد «عصرانه کتاب» به‌عنوان بستری برای تکریم همکاران اهل قلم رسانه‌ملی، توجه به اصحاب اندیشه و نویسندگی را ضرورتی راهبردی در مسیر ارتقای سرمایه فرهنگی سازمان دانست و گفت: همکاران نویسنده، حافظه زنده و مکتوب رسانه‌ملی‌اند و بی‌توجهی به آنان، به‌معنای غفلت از ریشه‌های دانایی و تجربه در سازمان است. وی با تأکید بر این‌که رسانه‌ملی واجد سرمایه‌هایی است که ارزش آنها فراتر از آمار و مسئولیت‌های اداری است، اظهار کرد: همکاران نویسنده و صاحب‌قلم سازمان، بخشی از حافظه فرهنگی و هویتی صداوسیما را شکل داده‌اند و ضروری است این سرمایه‌ها در زمان حیاتشان دیده شوند و مورد احترام قرار گیرند. قرایی در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به شخصیت علمی و مدیریتی دکتر حسن خجسته تصریح کرد: دوره حضور ایشان در جایگاه‌های مختلف مدیریتی در صداوسیما به‌ویژه در معاونت صدا و هم‌اکنون در کسوت استاد تمامی دانشگاه صداوسیما، اثرگذار و الهام‌بخش بوده است. بهره‌مندی از تجربه‌های چنین چهره‌هایی که اهل قلم نیز هستند و اندوخته‌هایشان در کتاب‌های ارزشمندی ماندگار شده، ضرورتی انکارناپذیر برای امروز و آینده رسانه‌ملی به شمار می‌رود. مدیرکل روابط‌عمومی رسانه‌ملی همچنین تأکید کرد که «عصرانه کتاب» تلاشی است برای نهادینه‌سازی فرهنگ قدرشناسی در سازمان؛ فرهنگی که به تقویت انگیزه نخبگان، ارتقای کیفیت تولیدات فکری و حرکت به‌سوی حکمرانی دانایی‌محور در رسانه‌ملی می‌انجامد. مریم جلالی، معاون صنایع‌دستی وزارت میراث‌فرهنگی و از برنامه‌سازان باسابقه رسانه‌ملی، دوران حضور خجسته در معاونت صدا را دوره‌ای ماندگار توصیف کرد و با اشاره به سه رکن قابلیت، فرصت و انگیزه در ارزیابی مدیریتی گفت: «استاد خجسته دانش را به توانش تبدیل کرد و آن را در حصار آکادمیک نگه نداشت.» وی با تأکید بر نقش ویژه خجسته در توجه به جامعه زنان و خانواده افزود: «در زمانی که کمتر به جامعه زنان توجه می‌شد، استاد خجسته مخاطب را به مفهوم خانواده مبتلا کرد و رادیو با حضور او پوست‌اندازی کرد، برون‌گرا شد و احساس شأن و هویت پیدا کرد.» جلالی در پایان با تمثیل باغبانی، استاد خجسته را معلمی دانست که هرکس با او همکاری کرده، عنصر معلمی را در شخصیت او به‌وضوح دیده است.
 
 پیشگام مطالعات رادیو با دانشجویان
شهاب اسفندیاری، رئیس دانشگاه صداوسیما نیز در ادامه با اشاره به مسیر حرفه‌ای استاد خجسته گفت: وی مسیر رشد خود را از مقدمات رادیو آغاز کرد و این را برای خود کسر شان ندانست. نخستین و مهم‌ترین ویژگی استاد، تواضع اوست. وی افزود: با وجود جایگاه علمی برجسته و پیشگامی در مطالعات رادیو، استاد خجسته ارتباط خود را با دانشجویان حفظ کرده است. حتی بسیاری از مشکلات همکاران نیز بی‌سروصدا توسط ایشان حل می‌شود. اسفندیاری ادامه داد: زمانی که مسئولیت دانشگاه صداوسیما را پذیرفتم، حضور بزرگانی چون ایشان برایم دغدغه و حائز اهمیت بود و حمایت‌های وی همواره موجب پیشرفت دانشگاه شد. سجایای اخلاقی و حرفه‌ای استاد خجسته باید برای اساتید جوان الگو باشد. پیام تیرانداز، مدیرعامل خبرگزاری فارس، از دیگر افرادی بود که در این نشست صحبت کرد. وی با اشاره به اهمیت سنت تقدیر از بزرگان گفت: مبانی فکری و ویژگی‌های شخصیتی استاد خجسته واقعا برجسته است. در سازمان‌های خلاق، نیروی انسانی مهم‌ترین سرمایه است، اما تفاوت نگاه ما با نظام سرمایه‌داری در غیرابزاری دیدن انسان است. وی افزود: به تعبیر شهید مطهری، همه انسان‌ها مربی و متربی‌اند و استاد خجسته مصداق چنین مربی‌ای است که با نگاهی اسلامی و مترقی، حتی در بستر امور اداری و کلاس درس، به تربیت انسان‌ها می‌پردازد. تیرانداز با تأکید بر سعه‌صدر خجسته نیز اظهار کرد: تحول‌گرایی، جوان‌بودن، به‌روز بودن، صبر در میدان دادن به تجربه و حتی اشتباه و دلسوزی عمیق از ویژگی‌های برجسته ایشان است. وی همواره خود را محتاج یادگیری می‌داند و این ناشی از نگاه غیرابزاری‌اش به انسان است.
هادی سعیدی کیاسری، شاعر و پژوهشگر، با اشاره به آشنایی دیرینه خود با خجسته از سال ۱۳۷۳ گفت: از همان ابتدا برایم روشن شد که وی استادی محدود به قاب رادیو نیست. وی که خود را در پرتو مهر و جهان‌بینی استاد خجسته قرار گرفته می‌داند، افزود: پیشنهاد تولید نمایش رادیویی بر اساس سنت ادبیات فارسی، منجر به تولید بیش از ۵۰۰ ساعت نمایش رادیویی شد. سعیدی کیاسری همچنین برگزاری هزار نشست نقد کتاب و شکل‌گیری بنیاد شعر فارسی را از دیگر ثمرات همراهی با استاد خجسته دانست و تأکید کرد که نگاه فرارشته‌ای او، افق‌های تازه‌ای را در عرصه فرهنگ و ادب گشود.

​​​​​​​مصداق اعتباربخشی به جایگاه‌ها
داوود نعمتی انارکی، عضو هیات‌علمی دانشگاه صداوسیما نیز در ادامه با اشاره به مهارت ارتباطی خجسته گفت: یکی از خصوصیات برجسته ایشان علاوه بر تسلط علمی، این است که در روابط انسانی، افراد را در بن‌بست قرار نمی‌دهد و همدلی از ویژگی‌های بارز اوست. وی با نقل خاطره‌ای از پدرش افزود: پدرم هنگام استخدام در صداوسیما به من گفت وقتی به مسئولیتی رسیدی، از آن اعتبار نگیر، بلکه به آن اعتبار ببخش. نعمتی انارکی تأکید کرد: استاد خجسته مصداق عینی این نگاه است و در همه مسئولیت‌ها موجب اعتباربخشی به جایگاه‌ها شده است. 

آنچه دارم از دولت معلمی است
در پایان این نشست، استاد حسن خجسته‌باقرزاده، ضمن تقدیر از اظهار نظر حضار و همکاران خود گفت: من معتقدم آنچه دارم از دولت معلمی است. من هرگز از کلاس درس خسته نمی‌شوم؛ شاید دانشجوها از من خسته شوند، اما من واقعا از معلمی خسته نمی‌شوم. معلمی یعنی یادگیری و جست‌وجو. من سال‌ها با کتاب و قلم جست‌وجو کردم و در رادیو نیز همین روحیه را داشتم. وی با اشاره به دغدغه دیرینه خود برای تولیدمحتوای علمی در حوزه رسانه افزود: در آغاز کارم متوجه شدم که محتوا و ادبیات علمی درباره رسانه رادیو به زبان فارسی وجود ندارد. از این رو نسبت به تهیه مقاله و محتوای علمی دغدغه‌ پیداکردم. نخستین مقاله‌ام «رادیو چیست» نام داشت و پس از آن همواره احساس می‌کردم باید بنویسم و پاسخگوی استفاده از موقعیتی باشم که برایم فراهم شده است. این دغدغه سال‌ها ادامه یافت و حاصل آن، مجموعه‌آثاری شد که هریک کوششی بود برای پرکردن خلأهای نظری در حوزه رسانه و ارتباطات. خجسته با یادآوری روزهای پراسترس کار در رادیو گفت: رسانه رادیو بسیار پراسترس است، اما من حتی یک روز هم با خستگی روحی از رادیو به خانه نرفتم. هرگز با نگرانی سر کار حاضر نشدم، چراکه خیالم از همکارانم راحت بود و به همین دلیل سال‌ها در رادیو ماندم، چون واقعا به من خوش‌گذشت. وی در پایان اظهار امیدواری کرد که همه اقداماتش نزد خداوند به اندازه ارزنی پذیرفته شود و رسیدن به این دستاورد را مهم‌ترین نتیجه سال‌ها تلاش خود دانست.