تیزبین

اختلالات خواندن در کودکان

هنگامی که کودکی در خواندن مشکل دارد دلایل متعددی می‌تواند داشته باشد، زیرا اختلالات خواندن ریشه در ترکیبی از مشکلات دارد و تنها به دلیل یک مشکل واحد نیست و لازم است کودک از چند بعد تخصصی مورد ارزیابی قرار گیرد.

کد خبر: ۱۰۵۰۸۱۹

یک مشکل بالقوه که گاهی نادیده گرفته می‌شود، بینایی کودک است، چون کودک هیچ شکایتی از چشم‌ها یا بینایی‌اش مطرح نمی‌کند، در فعالیت‌ها به آسانی می‌تواند ببیند و حتی درغربالگری بینایی با تابلوی دید در مدرسه موفق به تشخیص علامت‌ها و حروف تابلوی دید می‌شود. توانایی خواندن به برخی مهارت‌های بینایی احتیاج دارد. این مهارت‌ها عبارتند از: تیزبینی، فیکساسیون بینایی، تطابق، دید دو چشمی، تقارب، میدان بینایی و ادراک بینایی. تست دید با تابلوی دید در مدارس فقط بینایی در فاصله دور کودک را ارزیابی می‌کند؛ بنابراین والدین و مربیان مدرسه اغلب در جریان مشکلات دیگر بینایی که موجب اختلال در خواندن می‌شود، قرار نمی‌گیرند. یک معاینه اپتومتری از چشم‌ها و بینایی تمام این مهارت‌های بینایی را شامل می‌شود.

در آزمون تیزبینی، اپتومتریست‌ها به‌دقت و با صرف وقت کافی، بینایی کودک شما را در فاصله دور و نزدیک ارزیابی می‌کنند. یعنی قدرت و توانایی چشم کودک شما را برای تشخیص واضح علامت‌های تابلوی دید می‌سنجند.

علاوه بر قدرت بینایی، اپتومتریست‌ها توانایی فیکساسیون چشم کودک شما را در نگاه به علامت‌های ثابت یا متحرک و همچنین تغییر جهت نگاه از یک شیء به شیء دیگر یا قدرت فیکساسیون چشم‌ها را در حال دنبال کردن علامت‌ها ارزیابی و بررسی می‌کنند‌. این بخش از کار در اختلالات خواندن اهمیت ویژه‌ای دارد.

گاهی کودکان دارای بینایی طبیعی هستند، ولی نمی‌توانند بسرعت و با دقت فوکوس خود را از روی اشیای دور به اشیای نزدیک یا بر عکس انتقال دهند. این مشکلات هرگز با تست بینایی با تابلوی دید مشخص نمی‌شود.

گاهی کودک بینایی خوب در هر یک از چشم‌ها دارد، ولی نمی‌تواند تصاویر دو چشم را در مغز با هم ترکیب و یک بینایی واحد به دست آورد. این توانایی، فیوژن دو چشمی نامیده می‌شود. بررسی این توانایی نیز به یک معاینه اپتومتری نیاز دارد و هرگز بر اساس تست‌های غربالگری مشخص نمی‌شود.

یکی دیگر از مهارت‌های بینایی، نزدیک کردن چشم‌ها به هم هنگام تلاش برای دیدن اشیا در فاصله نزدیک است. این مهارت، تقارب نامیده می‌شود.

توانایی دیدن در قسمت‌های مختلف میدان بینایی از قسمت‌های کناری گرفته تا قسمت‌های میانی، نزدیک به مرکز و در مرکز بینایی از مهارت‌های دیگری است که باید در یک کودک درگیر با اختلال خواندن بررسی شود. توانایی دیدن همزمان علامت‌ها در مرکز و کنار مرکز بینایی از مهم‌ترین قسمت‌های میدان بینایی در یک کودک با اختلال خواندن است که اپتومتریست‌ها در صورت لزوم با دقت آن را بررسی می‌کند.

ادراک بینایی مهارت دیگری از سیستم بینایی است که به پردازش تصاویر در مغز و تشخیص آنچه دیده، مربوط می‌شود. ادراک بینایی مرتبط با برخی مکانیسم‌های پیچیده در مغز است که به تمایز آنچه دیده می‌شود، کمک می‌کند.

متاسفانه بی‌توجهی به مشکلات اینچنینی گاهی موجب می‌شود یک کودک با اختلالات خواندن وابسته به مشکلات در مهارت‌های بینایی به اشتباه برچسب کند‌ذهنی در یادگیری دریافت کند یا مربیان وی تصور کنند اشکال کار در روند یادگیری کودک است در صورتی که اختلال اصلی در سیستم بینایی و چشم‌هایی است که به دلیل بی‌توجهی به ارزیابی تخصصی این مهارت‌های بینایی توسط یک اپتومتریست این قسمت سلامت کودک نادیده گرفته شده است.

در کودکان دچار اختلالات خواندن تجویز برخی عینک‌ها و اجرای تمرینات و درمان بینایی می‌تواند کمک‌کننده باشد.