تئاتر کودک مستلزم شناخت مخاطب است

تالار هنر در کنار مرکز تئاتر کانون ـ پارک لاله ـ با همه بضاعتش، خود را به عنوان پاتوق نمایش‌های کودک و نوجوان مطرح کرده و تقریبا به‌طور مرتب پذیرای کودکان و نوجوانان علاقه‌مند به تئاتر و البته خانواده‌هایشان است. با امیر مشهدی‌عباس، کارگردان تئاتر کودک که تجربه‌های ارزنده‌ای در این عرصه داشته و اکنون نمایش «غولاقو» را در تالار هنر روی صحنه برده است، گفت‌وگویی کوتاه پیرامون نمایش‌های کودک و نوجوان انجام دادیم.

یکی از مسائل مهمی که در تئاتر کودک و نوجوان با آن روبه‌رو هستیم تفاوت‌های کار برای کودکان و نوجوانان در عرصه تئاتر است. نگاه شما به این تفاوت‌ها چگونه است؟

این روزها وقتی سراغ تولید نمایش برای کودک و نوجوان می‌رویم با مخاطبی روبه‌رو می‌شویم که هر روز باهوش‌تر از دیروز است. شاید روزی به این باور برسیم که نیاز مخاطب کودک و نوجوان آن‌قدر سریع تغییر می‌کند که باید هر سال مخاطب کودک و نوجوان همان سال را شناخت و برایش تئاتر تولید کرد. مخاطبی که می‌شناختیم در سن کودکی نیاز داشت معضلاتی همچون مسواک نزدن و عواقب دروغ گفتن را خوب بداند، اما کودک امروز به دنبال چراهایی می‌رود که فراتر از مسواک و.... است و نوجوان امروز دغدغه‌های جوانی را دارد و نگرانیم از روزی که مجبور باشیم برای کودکان و نوجوانان باهوش فردا تئاتر بزرگسال اجرا کنیم. زیرا کودک و نوجوان امروز حتی از ریزترین مسائل اجتماعی باخبر است و هشدارهای قوانین زندگی را به والدین می‌دهد. هوش و ذکاوت مخاطب نسل به نسل بیشتر می‌شود و سن کودکی و نوجوانی هر روز کمتر می‌شود. بچه‌های امروز خیلی زودتر از آنچه تصور می‌کنیم در کودکی و نوجوانی بزرگ می‌شوند و بزرگ‌تر از سنشان فکر می‌کنند.

نمایش «غولاقو» که این روزها با کارگردانی شما روی صحنه است، خاص کودکان است یا نوجوانان؟

نمایش «غولاقو» در ابتدا ایده یک فیلم برای مخاطب کودک و نوجوان بود در اواخر سال 93 به ایده یک نمایش تبدیل شد و با قابلیت‌هایی که داشت فرصت خوبی بود تا جایگاه درست زندگی را به مخاطب ثابت کند. موضوع اصلی نمایش تاکید بر قدر دانستن جایگاهی است که کودکان و نوجوانان در آن هستند و بدون این‌که از آن جایگاه بهره‌ای ببرند به دنبال چیز عجیب‌تری می‌گردند. این تلنگر خاصه برای سنین نوجوانی است، اما زمانی که با کودکانی روبه‌رو می‌شویم که دغدغه‌های نوجوانی دارند مجبور می‌شویم آثاری همچون «غولاقو» را برای کودک و نوجوان تولید کنیم و این شکل نگاه کمی به روند جداسازی مخاطب لطمه می‌زند. «غولاقو» داستان بچه‌ای را روایت می‌کند که آرزو دارد شخص دیگری باشد و بدون این‌که از داشته‌هایش لذت ببرد و برای آرزوهایش تلاش کند، به نداشته‌هایش فکر می‌کند و در حسرت نداشته‌ها تلاشی می‌کند که شاید بیهوده است.

هدف اصلی شما از اجرای این نمایش چه بود؟

شعور مخاطب این اجازه را به ما داده است تا کمی از خاصیت یک وجهی کودکانه خارج شویم و در دو وجه قصه‌ای را مطرح کنیم که می‌توان گفت تجربه‌ای تازه برای گروه نمایشی «هفت، پنج، یک» محسوب می‌شود. تجربه‌ای که بتوانیم شخصیت‌های ثابت قصه را در قالب دو داستان در هم گره خورده و دو نتیجه مشابه در دل مخاطب بنشانیم تا تاثیر مفهومی و غیرمستقیم خودمان را در مخاطب ایجاد کرده و اصل اعتماد به نفس داشتن را بیش از پیش در تماشاچی ایجاد کنیم. این‌که کودک و نوجوان بداند باید خودش باشد تا بتواند به خواسته‌هایش برسد. تمامی تلاش ما در ارائه مفهوم نمایش برای مخاطب است. این نمایش که اجرای خود را از 10 تیرماه در تالار هنر آغاز کرده است تا 9 مرداد ادامه خواهد داشت و امیدواریم استقبال مخاطب و تاثیر مثبت نمایش دلیل موجه تولید این تئاتر باشد. به امید این‌که شناختمان از مخاطب امروز نیازسنجی مناسبی در پیش رویمان قرار داده باشد.