جای «شیطان» در آثار دراماتیک ما خالی بود

علیرضا کاظمی پور ، نویسنده فیلمنامه سریال «او یک فرشته بود»، یکی از سناریست های فعال در زمینه نگارش سریال های مناسبتی است.

کد خبر: ۷۸۸۹۱

او تاکنون به عنوان نویسنده در سریال هایی چون «گمگشته» ، «کمکم کن» ، «فقط به خاطر تو» ، «غریبه» و «وارث» حضور داشته است. با پخش سریال «او یک فرشته بود» از ابتدای ماه رمضان ، بسیاری از نظرها به سمت این سریال معطوف شده است. با کاظمی پور تماس گرفتیم تا در گفتگویی کوتاه از چگونگی شکل گرفتن «او یک فرشته بود» تاکنون جویا شویم:

«او یک فرشته بود» چگونه شکل گرفت؛
3 ، 4 سال پیش یک طرح کمدی - فانتزی نوشتم به نام «زخم رویا» که قصه آن درباره یک کارگزار شیطان بود که در طبقه هفتم جهنم کار می کرد. شیطان به او ماموریت می دهد تا در ماه رمضان به روی زمین برود و در محله ای که آدمهای متفاوت در آن زندگی می کنند ، مرد مومنی را گول بزند. این طرح همچنان در بایگانی بود که آقای افخمی از من خواستند یک طرح برای ماه رمضان بنویسم. شروع به نوشتن کردم اما طرح برای ماه محرم تصویب شد. آقای افخمی دوباره از من خواستند تا طرح دیگری براساس فیلم «زخم شیطان» ساخته برگمان بنویسم و من چون دیدم طرح «زخم رویا» شباهت هایی به «زخم شیطان» دارد ، آن را به آقای افخمی دادم و وی با مشورت آقای میرمیران ، به من گفتند طرح را از کمدی - فانتزی به ژانر وحشت تبدیل کنم. از ابتدای مرداد شروع به نوشتن سناریو کردم و زمانی که 5 قسمت از سریال را نوشته بودم ، کار کلید خورد و پس از آن من به صورت همزمان کار را پیش بردم.

چون به موازات فیلمبرداری ، فیلمنامه را می نویسید ، آیا نظر مردم و مسوولان هم در نگارش شما تاثیر دارد؛
به این شکل خیر ، اما به دلیل حجم زیاد قصه مجبور شدیم شخصیت های فرعی و ماجراهای فرعی را حذف کنیم و فقط به قصه اصلی بپردازیم. چون من قبل از نگارش قسمتهای سریال ، خلاصه ای از 30 قسمت را نوشته بودم ، بنابراین در کل ماجرا ، ایده اصلی حفظ شده است.

اما چنین به نظر می رسد که قصه فیلمنامه برای 30 قسمت سریال کم است؛
من خیلی قصه داشتم و بار دراماتیک کار خیلی زیاد بود ، شیطان وقتی به محله وارد می شد روی تک تک افراد و زندگی آنها تاثیر می گذاشت حتی روی زندگی حاج آقا یا برادر رعنا اما ما به دلیل حجم زیاد قصه مجبور شدیم قصه های فرعی را حذف کنیم.

حضور آقای برازش به عنوان مشاور مذهبی چقدر در روند کار موثر بود؛
موضوع سریال درباره «شیطان» است ، واقعیت این است که در ادبیات ، سینما و تلویزیون ما روی «شیطان» خیلی کار نشده است. علمای دین نیز درباره «شیطان» نظرات مختلفی دارند ، گروهی معتقدند شیطان فقط می تواند «وسوسه» کند. گروهی می گویند اصلا به چشم نمی آید و نمی تواند به صورت مستقیم وارد عمل شود. در این شرایط حضور آقای برازش به عنوان مشاور مذهبی بسیار موثر بود. ما با هم به حوزه علمیه قم رفتیم و آنجا بود که متوجه شدم چند سالی است در حوزه روی مبحث «شیطان» کار می کنند و مطالب خوبی در اختیار ما گذاشتند. شاید به همین دلیل است که خوشبختانه تاکنون واکنش خاصی از طرف فرد یا گروهی نسبت به کار صورت نگرفته است.

بازتاب سریال در جذب مخاطب را چگونه ارزیابی می کنید؛
تا قسمت دوازدهم چون قصه کند پیش می رفت و بیشتر روی تحول شخصیتی بهزاد کار می کردیم ، سریال مخاطب زیادی نداشت اما پس از آن که برخوردهای دراماتیک زیاد شد و شخصیت ها با یکدیگر درگیر شدند ، سریال بیننده زیادی پیدا کرده است.

سوالی که این روزها بسیار می شنویم : چرا «شیطان» در هیبت یک زن ظاهر شده است؛
«شیطان» در «او یک فرشته بود» ، زن نیست. چون در ادبیات ، فرهنگ و مذهب ما شیطان فاقد جنسیت است. مثل انسان نیست که مرد یا زن باشد. در نقاشی ها و در ادبیات شیطان به صورت عجوزه ای کوسه و بدون مو طراحی شده است اما ما خواستیم به جای استفاده از این شگرد ، شیطان را هم به صورت مرد و هم به صورت زن نمایش دهیم. او گاهی زن است و گاهی مرد. حتی بهزاد برای اولین بار در قسمت دوم سریال شیطان را به صورت مرد و در هیبت آقای سرابی می بیند و بعد با ماشین با فرشته تصادف می کند.