تفکر کرش

مغز تصمیم‌گیرنده این مسترپلان دفاعی کرش، نه در خط دفاع که در کمربند میانی تیم است. اجرای دفاع موثر به عهده مثلث‌های میانه میدان است که از ترکیب سه راس با ویژگی‌های متفاوت تشکیل می‌شوند. در تیم‌ملی راس مخرب را آندو می‌سازد، راس حامی آندو با نکو است و راس انتقال، با توجه به مختصات زمین، از بین خسرو یا حاج‌صفی انتخاب می‌شود. شیوه‌ای که در یورو به مثلث پرتغالی کرش معروف است. روبرتو دی‌متئو، دو سال پیش که در نیمه‌نهایی با چلسی حریف بارسلون شد، خواست از این تز کرش پیروی کند، اما معتقد بود هرچند به نظر سبک ساده‌ای است، در عمل زمانبر و نیازمند برنامه‌ریزی دقیق برای هر دقیقه از بازی است.

از نوع فوتبال تیم‌ملی برابر نیجریه، برخلاف داخل کشور، در رسانه‌های اروپایی تمجید شد؛ «کرش دلایل زیادی دارد که به این نتیجه افتخار کند. این بهترین شروع ایران در جام‌های جهانی بود.» برگردیم به مسابقه ایران - نیجریه؛ 63درصد مالکیت توپ با عقاب‌ها بود. یعنی توپ را دادیم، زمین را گرفتیم. با این‌حال، حتی با احتساب موقعیت‌های 50 درصدی سهم نیجریه از موقعیت خطرناک روی دروازه ما فقط به عدد پنج رسید، در برابر سه موقعیت خطرناک یوزهای ایرانی! این یعنی سبک بازی حریف [با درصد فضای اشغالی زمین توسط تیم‌ملی] مطابق میل «کرش » تعیین شد. این استراتژی، دفاع موثر یا دفاع فعال (active defence) نامیده می‌شود که در مقابل دفاع پسیو یا همان دفاع اتوبوسی رایج‌شده در ادبیات رسانه‌ای ما قرار می‌گیرد و گرچه برای تماشاچی عام خوشایند نیست، اما مخاطب خاص فوتبال را راضی نگه می‌دارد.

فوتبال امروز فوتبال آنتی‌تز است؛ این‌که راه‌های غلبه بر تیم قوی‌تر به کار گرفته شود. ترکیب «مربی درجه یک» و «ابزار درجه 3» در تیمی مثل ایران و در تورنمنتی مثل جام‌جهانی، ناگزیر از انتخاب آنتی‌تزی است که با داشته‌‌ همخوان باشد. اگر قبول کنیم تیم ضعیف گروه F «ایران» است، اجرای 90 دقیقه‌ای برنامه از پیش تعیین شده یک تیم ضعیف برابر قهرمان قاره آفریقا دلیل اصلی برای «کرش » است تا به تیمش افتخار کند.

یک‌بار دیگر به «ایران - نیجریه» برمی‌گردیم، به لب خط، جایی که کرش همیشه با حرارت و گاهی خشم بازیکنانش را حین مسابقه هدایت می‌کند؛ او این‌بار اما از همیشه آرام‌تر بود و حتی دقایقی از حساس‌ترین زمان بازی را روی نیمکت آرام نشست. خودش می‌گوید: «وقتی همه چیز طبق برنامه پیش می‌رود نیازی به داد و فریاد نیست.»

حالا تفکر دفاعی آقای CQ سنگ محک سنگینی دارد؛ آلبی‌سلسته سفید و آسمانی با کهکشانی از ستاره‌ها برای عبور از تو در توی مثلث‌های تیم‌ملی آماده‌اند. با این راهکار هفت بازیکن از تیم ایران بین توپ و دروازه‌بان ایران قرار می‌گیرند تا لایه‌های دفاعی را تشکیل دهند.

یارگیری من تو من در دستور کار نیست و بازیکنی از ایران مسئول مستقیم بازیکنی از آرژانتین نیست. بنابراین قابلیت فردی و تکنیک غنی ستاره‌های آرژانتین ممکن است در کسری از زمان فونداسیون دفاعی ایران را از هم بپاشد، برای همین کرش تمرین‌های ویژه‌ای برای بالابردن تمرکز تیم در نظر گرفته و حضور ذهنِ در لحظه را چاره تقابل موثر ایران با آرژانتین می‌داند.

میزان دوندگی تیم‌ملی حالا به مرز استاندارد جهانی نزدیک شده که با دستیابی به تمرکز جمعی می‌تواند حریف سزاواری برای یکی از بخت‌های همیشگی قهرمانی در ورلدکاپ باشد به خصوص این‌که با باخت به آرژانتین دنیا طبق الگوهای همیشگی خودش رفتار کرده و این نباختن تیم‌ملی است که نظم جهانی دنیای فوتبال را برهم خواهد زد. در هر صورت امشب تاریخ فوتبال ایران به قبل و بعد از مسابقه با آرژانتین تقسیم خواهد شد!

رامتین جباری / روزنامه نگار