حسین کعبی: وقتی فیگو را در جام جهانی زدم....
بدون حذف اصل خبر ، تحلیل مناسب ارائه شود
بخشهای خبری سیما در آستانه انتخابات ریاست جمهوری و با توجه به تغییراتی که چندی است در محتوا و فرم آنها بوجود آمده ، این روزها مخاطبان بیشتری دارد.
در جدیدترین نظرسنجی مرکز تحقیقات ، مطالعات و سنجش برنامه ای صداوسیما درباره بخش خبری ساعت 20:30 که هر شب از شبکه 2 پخش می شود ، 83 درصد پاسخ گویان در حد زیاد و خیلی زیاد نحوه ارائه خبر در این بخش را جذاب ارزیابی کرده اند و 54 درصد آنان نیز این بخش خبری را در پرداختن به اخبار پشت پرده موفق دانسته اند. افزایش آگاهی مردم ، ایجاد تاثیر مثبت در اذهان عمومی ، آگاهی سیاسی دادن به مردم و شفاف سازی و خبررسانی کوتاه و سریع از مهمترین مواردی است که از سوی مخاطبان این برنامه به عنوان نقطه قوت آن یاد شده است . همچنین در نظرسنجی دیگری که درباره اخباریک دقیقه ای شبکه سوم سیما توسط این مرکز انجام شده ، 84 درصد پاسخ گویان در حد زیاد و خیلی زیاد موافق پخش آن بوده اند و 88 درصد آنان در حد زیاد و خیلی زیاد این بخش خبری را جذاب دانسته اند. دکتر احمد توکلی ، روزنامه نگار و مدرس ارتباطات در این باره می گوید: واقعیت این است که صداوسیما تغییرات زیادی کرده که اخبار یک دقیقه ای هم یکی از کارهای مثبت و پسندیده آن است . البته ممکن است قطع کردن برنامه ها برای پخش آن ، مخاطب را آزار بدهد. این ماجرا در مورد اخبار 8:30 شبکه 2 هم صدق می کند. در این بخش خبری گذشته از سبک خبری ، در بحث محتوایی به نکاتی پرداخته می شود که تا به حال عرف نبوده و در بخشهای دیگر خبری آن را ندیده ایم . برای همین کاملا با معیارهای جذب مخاطب همراه است و با این که این نظرسنجی برایم قابل احترام است ولی فکر می کنم بقیه ای که نظر مثبتی نسبت به آن نداشته اند ، اصلا مخاطب این برنامه نبوده اند. دکتر محمدعلی الستی ، پژوهشگر و مدرس دانشگاه هم با عنایت به این بخش خبری ، به فقدان تئوری های کلان در مورد انتشار اخبار ، ضعف بکارگیری روشهای کارآمد جهانی و عدم رعایت مراحل توسعه اعم از انباشت ، بکارگیری ، هماهنگی و یکپارچگی به عنوان نقطه ضعفهای کلان بخش خبری صداوسیما اشاره می کند و می گوید: ما در سالهای اخیر در صداوسیما تا حدود زیادی به سمت بی طرفی حرکت کرده ایم و این خیلی خوب است . اما چون تحلیل کارآمدی نسبت به این ماجرا نداریم ، گاهی مرتکب خطاهایی می شویم که باعث می شود ماهواره ها و سایت های اینترنتی منبع خبری بخشی از جامعه قرار گیرند. وی اضافه می کند: این در حالی است که ما برای مقابله با این مشکل ، راههای زیادی پیش رو داریم . مصداق عینی این حرف را در کلام دکتر توکلی بهتر می شود متوجه شد: صداوسیما دارای مدیریت واحدی است و بنابراین می شود این سیاست را به بقیه شبکه ها و بخشهای خبری هم منتقل کرد. در حالی که اگر هر کدام از شبکه ها مدیریت مستقلی داشت ، این قضیه توجیه پذیرتر می بود. توکلی اضافه می کند: در بعضی از گزارش های خبری موضوعاتی مدنظر قرار می گیرد که معلوم نیست براساس چه معیاری انتخاب شده است . مثلا مدتی پیش موضوع یکی از این گزارش ها چند طوطی بود که قادر به صحبت کردن نبودند. اینها کار را خراب می کند و اگر بحث فرم خبر در پرداخت تلویزیون هم مطرح است ، ما باید قبلا محدوده آن و مخاطب خودمان را بشناسیم . دیگر این که بسیاری از مجری های خبر ما مثل آدم ماشینی ها خبر می خوانند. در این موضوع به اعتقاد من باید تحولی ایجاد شود و از جوان هایی که استعداد بهتری برای خواندن خبر دارند، بهره گرفته شد. وی با تاکید بر جنبه محتوایی خبر ادامه می دهد: اگر ما دیدگاه خبری مان را گسترش ندهیم ، مردم به طرف منابع دیگر متمایل می شوند. ضمن این که ما در این سالها از سیاست یک دستی پیروی نکرده ایم و سیاستمان زیاد بالا و پایین شده است . البته اخبار خارجی خیلی خوب است ، ولی در زمینه اخبار داخلی باید حوزه های بیشتری را که قبلا حوزه خبری ما به حساب نمی آمده اند ، اضافه کنیم . دکتر الستی به این نظر دکتر توکلی از منظری دیگر نگاه می کند و بااشاره به این که باید به سمت کمتر شدن اطلاعات حذفی پیش رفت ، اضافه می کند: بهتر است از پرگویی ها در تحلیل های تکراری اجتناب کرد و تعداد سرفصل ها را بالاتر بود. چون با نادیده گرفتن بخشی از اخبار از جانب ما، پرداختن رسانه های دیگر به آن ، اعتبار آنها را بالاتر می برد. بنابراین چاره کار در این است که بدون حذف اصل خبر، تحلیل های مناسب هم در کنار آنها به مخاطب ارائه شود. روزهای انتخابات نهم ریاست جمهوری در پیش است و این بار بخش خبر تلویزیون در آزمون سخت تری برای ارائه اخبار این اتفاق مهم سیاسی کشور قرار دارد. امیدواریم نتایج نظرسنجی بعد از انتخابات مرکز تحقیقات صدا و سیما ، نشان دهنده رضایت مخاطبان از این رسانه باشد.
گفت و گو
