اداره یک زندگی با 18 هزار تومان

کافی است یک لحظه خود را جای زنی تنها و خسته بگذارید که مجبور است بدون همراهی مرد خانواده ، سرپرستی کودکان خود را حداکثر با 18 هزار تومان در ماه عهده دار شود تا آنگاه بتوانید مشکلات یک میلیون و 37 هزار زن سرپرست خانوار را که فقط 30 درصدشان تحت پوشش سازمانهای حمایتی قرار دارند ، درک کنید.

کد خبر: ۵۲۱۵۸

آن زمان است که درمی یابید انتشار هر خبری که بیشتر به شایعه شبیه است ، چقدر مایه دلخوشی صدها زن سرپرست خانواری می شود که در فراز و نشیب زندگی می خواهند شرافتمندانه ادامه حیات دهند. چندی پیش سرپرست دفتر زنان و خانواده سازمان بهزیستی اعلام کرد با موافقت رئیس جمهوری مستمری زنان سرپرست خانوار تحت پوشش بهزیستی حداقل به 50 و حداکثر 130 هزار تومان افزایش می یابد. اما بلافاصله راه چمنی رئیس سازمان بهزیستی او را از مصاحبه با خبرنگاران منع کرد و گفت : چون ارقام ارائه شده فقط پیشنهادی به رئیس جمهوری بوده و هنوز موافقتی صورت نگرفته ، این خبر فعلا درست نیست . از سوی دیگر علم الهدایی ، معاون اجتماعی سازمان بهزیستی اعلام کرد: برای پرداخت چنین رقمی به اعتباری میلیاردی نیاز داریم که پرداخت آن در توان دولت نیست و بنابراین می توان نتیجه گرفت 120 هزار خانوار زن سرپرست که تحت پوشش سازمان بهزیستی هستند ، باز هم باید با ماهانه 8 تا 18 هزار تومان سرکنند که این رقم با احتساب خدمات غیرنقدی به 25 هزار تومان در ماه می رسد. رقم پرداختی سیستم های حمایتی به زنان سرپرست خانواده در حد نیازهای اولیه آنها نیست و به گفته علم الهدایی «حتی پول نان آنها هم نمی شود.» گرچه سرشماری سال 75 از جمعیت یک میلیون و 37 هزار نفری زنان سرپرست خانوار حکایت دارد اما مرکز آمار ایران نیز اعلام می کند 10 درصد خانواده های ایران زن سرپرست هستند که براساس این آمار جمعیت زنان سرپرست به یک میلیون و 350 هزار نفر می رسد. این ارقام و حجم کم جمعیت تحت پوشش سازمان های حمایتی و همچنین حداقل حمایت دو مشکل اساسی این قشر از آسیب دیدگان جامعه است که هنوز برای حل آن طرحهای اساسی در دست نیست. علم الهدایی می گوید: در برنامه چهارم توسعه پیش بینی شده است که 40درصد حقوق دولتی به زنان سرپرست خانوار اعطا شود که رقم دریافتی به 40 هزار تومان خواهد رسید.

مشکلات امنیت روانی زنان سرپرست خانوار

زنان سرپرست خانوار که از طبقات مختلف جامعه هستند تنها مشکل شان حداقل مستمری نیست بلکه به مشکلات فرهنگی و اجتماعی دیگری نیز اشاره می کنند. راضیه م می گوید: با وجود 5بچه و با این که از سازمانی حقوق دریافت نمی کنم مجبور هستم هر چند ماه شغل خود را تغییر دهم . به مجرد این که کارفرمایان به وضعیت تاهل من پی می برند مشکل شروع می شود و در نهایت مجبور به تغییر کار می شوم. یکی دیگر از زنان سرپرست خانوار به مشکل تحصیل کودکان خود اشاره می کند و می گوید: هیچ حمایتی برای تحصیل کودکمان صورت نمی گیرد مگر بچه های ما حق تحصیل ندارند. بحث خوداشتغالی زنان سرپرست خانوار و مشکل تحصیلی کودکان تحت تکفل زنان سرپرست خانوار از جمله مسائلی است که هنوز برای آن راه حلی جدی و فراگیر وجود ندارد. علم الهدایی درباره اشتغال زنان سرپرست خانوار به «گروه های همیار» اشاره می کند و می افزاید: 415 گروه همیار که شبه تعاونی هایی برای ارائه تولیدات زنان سرپرست خانوار است ایجاد شده و در این پروژه که به نوعی خوداشتغال است تنها 4 هزار زن سرپرست خانوار کار می کنند. هر چند که «گروه همیار» با توجه به تولیدات منطقه های متفاوت کشور تقسیم می شوند اما اشتغال تنها 4 هزار نفر نسبت به جمعیت زنان سرپرست خانوار قابل مقایسه نیست . همچنین برای حل مشکلات تحصیلی فرزندان این قشر نیز اقدامی جدی صورت نگرفته است و تنها 5 هزار دانشجو از خدمات سازمان بهزیستی بهره مند می شوند که 50 تا 80 درصد شهریه تحصیل آنها پرداخت می شود.

معضل تهیه مسکن

هر چند که راه چمنی رئیس سازمان بهزیستی کشور بارها گفته است که نبود مسکن از عمده مشکلات زنان سرپرست خانوار و معلولان است اما 40 درصد زنان تحت پوشش این سازمان فاقد مسکن هستند. هزینه بالای مسکن 35 هزار خانوار تحت پوشش سازمان بهزیستی که بیش از 5 نفر هستند بی شک آنان را با سختیهای فراوانی روبه رو کرده است . آمارهای موجود نشان می دهد که تنها از 120 هزار خانوار تحت پوشش سازمان بهزیستی 14 هزار خانوار 4 نفر و 17 هزار خانوار با جمعیت 3 نفر وجود دارد که با مشکل مسکن روبه رو هستند.

سازمان های غیردولتی کجا هستند

با آن که علم الهدایی از فعالیت هزار سازمان غیردولتی برای کمک در حوزه اجتماعی سخن می گوید: اما توانمند نبودن سازمان های غیردولتی بسیار آشکار است. روشهای حمایتی صرف این سازمانها به جای توانمندسازی زنان سرپرست خانوار از عمده مشکلات سازمان های غیردولتی است. نبود کلینیک های مددکاری که بتوانند در رفع مشکلات روانی ، حقوقی ، اداری و... زنان سرپرست خانوار اقدام کنند از جمله مشکلاتی است که به عقیده کارشناسان در کنار سازمان های غیردولتی به چشم می آید. در وضعیتی که سازمان های غیردولتی هنوز توان لازم را نیافته اند و سازمان های حمایتی مانند بهزیستی هم همواره از کمبود بودجه می نالند وضعیت زن سرپرست خانوار روشن نیست. گرچه گزارش شفافی از هزینه کرد این گونه سازمان ها در بودجه اختصاص یافته هم در دست نیست.