الکل همه میکروب‌ها را از بین نمی‌برد

اگر همه ذخایر خونی موجود بدن شما لخته شود، دیگر شما قادر به ادامه زندگی نخواهید بود و این اتفاق موجب مرگ شما می‌شود. الکل از چنین تاثیری بر عوامل میکروبی برخوردار است و با انعقاد پروتئین‌ها، موجب مرگ عوامل میکروبی می‌شود. شاید برایتان جالب باشد که الکل چوب یا ایزوپروپیل الکل که درجه خلوص آن 70 درصد است، در مقایسه با الکل طبی که خواص آن صددرصد است، در ضدعفونی یا گندزدایی و از بین بردن عوامل میکروبی موثرتر است. به عبارت دیگر، خلوص الکل به معنی افزایش خاصیت میکروب‌کشی آن نخواهد بود. الکل خالص یا الکل صددرصد در تماس با عوامل میکروبی، موجب انسداد دیواره سلولی آن شده و در نتیجه یک پوسته دفاعی در اطراف سلول میکروبی ایجاد می‌کند و به این ترتیب مانع از نفوذ الکل به داخل سلول و تاثیر بر پروتئین سلولی می‌شود. به همین علت الکل خالص در ضدعفونی و گندزدایی چندان موثر عمل نمی‌کند بنابراین حتی اگر پس از ضدعفونی با الکل، باکتری به طور موقت غیرفعال شده باشد، همچنان زنده می‌ماند و از بین نرفته است البته در صورتی که شرایط مناسبی برای فعال شدن باکتری ایجاد شود، باکتری مجددا فعالیت خود را آغاز خواهد کرد. اما ایزوپروپیل الکل، یک نوع الکل ناخالص با درجه خلوص 70 درصد است. این ماده ضدعفونی‌کننده گرچه موجب انعقاد پروتئین‌های سلولی عامل میکروبی می‌شود، اما به کندی عمل می‌کند و بنابراین قبل از این که بر پروتئین‌های سلولی تاثیر بگذارد زمان کافی برای نفوذ الکل به ساختمان تشکیل‌دهنده عامل میکروبی وجود خواهد داشت. به این ترتیب پس از نفوذ الکل به داخل باکتری، همه پروتئین‌های موجود در ساختمان سلولی باکتری لخته شده و باکتری به طور کامل از بین می‌رود. بنابراین بهتر است در صورت امکان به جای الکل خالص از الکل  70 درصد برای ضدعفونی محل زخم یا جراحت استفاده کنید. گرچه فرآیند ضدعفونی کردن با الکل ناخالص در مقایسه با الکل خالص مدت زمان بیشتری به طول خواهد انجامید، اما می‌توان مطمئن بود که احتمال ایجاد عفونت در محل ضدعفونی شده وجود ندارد.

گرچه الکل خالص عمل ضدعفونی را بسیار سریع‌تر انجام می‌‌دهد، اما تاثیر آن بر عوامل میکروبی موقت بوده و در صورت فراهم شدن شرایط مناسب برای رشد باکتری‌ها احتمال فعالیت مجدد عوامل میکروبی و ایجاد عفونت در محل زخم یا جراحت وجود خواهد داشت.

ندا جواد هراتی

منبع: Wired