از افطار تا سحر آب کافی بنوشید

دسته دیگری از بیماران که تعدادشان هم زیاد است، مبتلا به میگرن یا دیگر بیماری‌های اعصاب و روان چون صرع و ام‌اس هستند.این دسته افراد چگونه و در چه شرایطی از لذت روزه‌داری می‌توانند بهره ببرند؟... این گزارش پاسخگوی بسیاری از سوالات این دسته از بیماران خواهد بود.

نارسایی‌های کلیوی پر خطر

کلیه عضو حساسی است که وظیفه حفظ تعادل نمک، اسید و باز و حفظ تعادل آب بدن را به عهده دارد. پس هرگونه تغییری که روی متابولیسم آب بدن ایجاد شود در صورت کنترل نشدن می‌تواند منجر به مرگ بیمار نیز بشود. به بیان دیگر سیستم خونی، استخوانی و متابولیسم بدن به عملکرد درست و منظم کلیه‌ها بستگی دارد.

در مورد بیماری‌های مزمن و شدید کلیوی، روزه‌داری در چند زمینه می‌تواند برای بیمار بسیار پر خطر باشد. یکی زمانی که کلیه از کار افتاده و بیمار باید تحت درمان با دیالیز قرار گیرد، دیگردر بیمارانی که به دلایل مادرزادی، دفع شدید پروتئین از ادرار دارند و امکان لخته شدن خون در آنها بسیار شدید است. همچنین در افرادی که دفع مکرر سنگ‌های کلیوی دارند و دسته چهارم هم در بیمارانی که عفونت فعال کلیه با مثانه مواجهند، روزه گرفتن می‌تواند خطرناک باشد.

دکتر امیر ایجادی، فوق‌تخصص جراحی کلیه با تاکید بر این‌که شایع‌ترین علل نارسایی کلیه، دیابت، فشار خون، عفونت‌ها، بیماری‌های مادرزادی و سنگ‌ کلیه است، می‌گوید: اگر نارسایی کلیه فرد ناشی از افزایش قند (دیابت نوع 2) و فشار خون باشد، گرفتن روزه برای فرد جنبه درمانی خواهد داشت. البته روزه‌داری باید صحیح و تحت نظر پزشک باشد، اما در مورد بیمارانی که انسولین می‌گیرند، گرفتن روزه با بر هم زدن تعادل مایعات و الکترولیت‌ها می‌تواند برای بیمار بسیار خطرناک باشد.

دکتر ایجادی تاکید می‌کند: بیمارانی که عفونت فعال کلیه و مثانه دارند نباید از خاطر ببرند، که هرچه قدر مایعات بیشتر مصرف کنند، حجم ادرارشان بیشتر شده و توده‌های میکروب دفع می‌شوند. کسانی هم که سنگ کلیه دارند بهتر است روزه نگیرند، مگر با بررسی‌های دقیق پزشک و در صورتی که بتوانند در فاصله افطار تا سحر حدود 3 لیتر مایع دریافت کنند. بیماران تک کلیه‌ای نیز بسته به این‌که علت از دست دادن کلیه‌شان چیست، مجوز روزه‌داری برایشان صادر می‌شود. کسانی که پیوند کلیه شده‌اند در سال اول پس از پیوند نباید روزه بگیرند ولی در سال‌های بعدی اگر شرایطشان عادی باشد می‌توانند روزه بگیرند.

دکتر ایجادی با تاکید بر این‌که کلیه عضو بسیار نجیبی است و ممکن است حتی تا زمان از بین رفتن فعالیت کلیه، شخص متوجه بروز مشکل در این عضو نشود، می‌گوید: بروز هرنوع خستگی مضاعف و غیرعادی، اسهال خونی، خون دماغ شدن و طولانی شدن دوره پریود در زنان باید مورد بررسی قرار بگیرد. بعلاوه شخصی که سابقه نارسایی کلیه دارد، باید سوزش ادرار، تغییر رنگ ادرار، اختلال در وضع ادرار کردن و احساس درد در ناحیه پهلوها را جدی بگیرد.فراموش نکنید که اگر علی رغم نارسایی کلیوی می‌خواهید تحت نظر پزشکتان روزه بگیرید، از مصرف مایعات زیاد، سبزیجات و میوه‌جات در فاصله افطار تا سحر غافل نشوید. بعلاوه از قرار گرفتن در محیط‌های گرم و زیر آفتاب به شدت اجتناب کنید.

از سوی دیگر، بسیاری از متخصصان اعصاب و روان معتقدند که روزه‌داری در بیماران مبتلا به اختلالات روانی خفیف با افزایش میزان رضایت‌مندی و اعتماد به نفس و کاهش اضطراب، سلامت روانی آنها را تقویت می‌کند.دکترسید هادی معتمدی روانپزشک می‌گوید: بیمارانی که لزوما باید داروهایشان را به طور منظم مصرف کنند، یعنی مبتلایان به میگرن، ام‌اس یا صرع باید بدانند که عدم‌مصرف داروها در فاصله زمانی مشخص می‌تواند منجر به بروز اختلالات خلقی و عصبی شدید در آنها شود و در روند درمانشان مشکل به وجود آورد، ولی آن دسته از بیمارانی که بنابر توصیه پزشکشان نیاز به مصرف زیاد مایعات در روز ندارند و می‌توانند داروهایشان را در دو نوبت سحر و افطار مصرف کنند، روزه بگیرند.

دکتر معتمدی تاکید می‌کند: در انواع تشنج‌ها و صرع‌ها که مصرف به موقع دارو بسیار مهم است و امکان استفاده از داروهای طولانی اثر وجود ندارد، روزه‌داری به صلاح نیست.به بیان دیگر مهم آن است که غلظت داروهای دریافتی توسط بیمار در فاصله سحر تا افطار، به دلیل عدم مصرف مایعات بیش از اندازه افزایش نیابد، به طور مثال بیمارانی که لیتیوم(نوعی نمک است) مصرف می‌کنند، برای روزه‌داری مشکلی ندارند.

میگرن از زمره بیماری‌هایی است که در اثر استرس تشدید می‌شود.پس اگر فرد مبتلا به میگرن با تایید پزشکش روزه بگیرد، اما به خوردن سحری عادت نداشته باشد، با افت شدید قند خون مواجه شده و میگرن به شدت عود خواهد کرد. پس خوردن سحری از الزامات روزه‌داری برای بیماران زیر گروه اعصاب و روان است.