شکم‌ بزرگ، عمر را کوتاه می‌کند

چاقی مرکزی (یا چاقی شکمی) چاقی سیبی شکل است که به طور عادی به چاقی شکمی معروف است. این نوع چاقی حاصل تجمع چربی‌های احشایی است که منجر به افزایش دور کمر می‌شود. چاقی سیبی شکل، درست برخلاف چاقی گلابی شکل است که در آن، ناحیه ران‌ها و باسن فرد دچار چاقی می‌شود. طبق تحقیقات صورت گرفته، در چاقی سیبی شکل، چربی اضافی که اطراف شکم انباشته می‌شود، خطر زیادی را برای فرد ایجاد می‌کند و این افراد بیشتر باید به فکر کاهش وزن خود باشند. گاهی افرادی که شکم بزرگی دارند، تصور می‌کنند شکم آنها مانند شکم ورزشکاران است؛ ولی این تصور کاملا اشتباه است. در واقع ما 2 نوع شکم داریم. یک نوع شکم‌های شل که همانند شکم ورزشکاران است و دیگری شکم‌های سفت که بیشتر افرادی که از چاقی شکمی رنج می‌برند دارای چنین شکمی هستند.

چاقی شکمی متشکل از چربی‌های احشایی است که پشت ماهیچه‌های شکم قرار گرفته و اطراف اندام‌ها و اعضای داخلی بدن را می‌گیرند. این چربی‌ها، ماهیچه‌های شکمی را به بیرون فشار می‌دهند و به شکم، شکلی سفت و گرد می‌دهند. هر چه شکم سفت‌تر و برآمده‌تر باشد، بیشتر برای سلامت مضر است.

اولین چیزی که می‌توان به واسطه آن از چاقی شکمی آگاه شویم، اندازه‌گیری دور کمر است. در زنان دور کمر 88 سانت به بالا و در مردان 102 سانت به بالا می‌تواند هشداردهنده باشد. چنانچه دور کمر شما از این اندازه بیشتر باشد حتما باید به فکر رژیم گرفتن باشید. اگر به یکی از مشکلات قند خون بالا و چربی خون مبتلا شده‌اید، چربی زیرماهیچه‌ای دارید. این نوع چربی در مقایسه با چربی زیرپوستی بسیار خطرناک‌تر است و براحتی هم از بین نمی‌رود. برای نابودی تدریجی این نوع چربی‌ها ابتدا باید علت ایجاد آن را پیدا کرد. از سوی دیگر طبق تحقیقات صورت گرفته، بدن برای کسب انرژی از چربی‌های زیر ماهیچه‌ای استفاده می‌کند؛ بنابراین پیاده‌روی می‌تواند بسار موثر باشد. چربی‌های زیرپوستی از نوع چربی‌هایی هستند که در بدن ورزشکاران وجود دارند و بر اثر بی‌تحرکی به چربی‌های زیر ماهیچه‌ای تبدیل می‌شوند.

نمایه توده بدنی BMI یکی از معمول‌ترین روش‌هایی است که برای تعیین چاقی استفاده می‌شود. در این روش، وزن بر حسب کیلوگرم بر مجذور قد به متر، یعنی قد به توان 2 تقسیم می‌شود و اگر عدد به دست آمده از 25 بیشتر بود، چاقی می‌شود. ولی در این روش مشکلی وجود دارد و آن این که ممکن است فردی که چربی اضافی ندارد به دلیل داشتن اندامی عضلانی چاق به شمار آید. از سوی دیگر افرادی که چربی اضافی در شکم دارند، چاقی آنها طبیعی تلقی شود؛ بنابراین بهترین معیار تعیین چاقی شکمی همان اندازه‌گیری دور کمر است که اشاره شد. 

چاقی مرکزی یا چاقی شکمی منشا بسیاری از بیماری‌هاست و به مرور می‌تواند فرد را به مشکلات اساسی جسمی مبتلا کند. این نوع چاقی خطر ابتلا به بیماری‌های قلبی ـ عروقی، فشارخون بالا، مقاومت انسولینی و دیابت نوع 2 را بالا می‌برد. از مهم‌ترین خطراتی که چاقی شکمی دارد باریک و سخت شدن عروق و مشکلات قلبی ـ عروقی است که منجر به سکته و حملات قلبی می‌شود. این چاقی از سوی دیگر می‌تواند باعث ابتلای فرد به سرطان‌های هورمونی نظیر سرطان سینه شود. طبق تحقیقات صورت گرفته بافت چربی انباشته در بدن بخصوص در اطراف شکم باعث ترشح هورمونی می‌شود که رشد سلول‌های چربی را تحریک کرده و اشتهای فرد را افزایش می‌دهد. در واقع چاقی شکمی، اضافه وزن بیشتری را برای فرد می‌آورد.

کلسیم در افرادی که نسبت دور کمرشان به باسن بیشتر است 2 برابر زیادتر است. احتمال سکته در افراد چاقی شکمی 300 برابر افراد مبتلا به دیابت قلبی است. همان‌طور که می‌بینید این آمار به حدی وحشتناک است که حتی نباید لحظه‌ای درنگ کرد.

جالب است بدانید نوع چاقی در زنان و مردان به دلیل نوع هورمون‌های ترشح شده تفاوت دارد.

ترشح هورمون‌های زنانه باعث می‌شوند چربی در نواحی ران و باسن تجمع یابد. در زنان بیشتر چاقی گلابی شکل دیده می‌شود. در مردان به دلیل تفاوت هورمونی، چربی بیشتر در ناحیه شکم است. زمانی که زنان به سن یائسگی می‌رسند به دلیل کاهش تولید استروژن توسط تخمدان‌ها، چربی‌ها از ناحیه ران و باسن به دور کمر رفته و در شکم انباشته می‌شوند.

در حوزه لاغری و آب کردن چربی‌ها، باور غلطی وجود دارد که با ورزش موضعی می‌توان ناحیه‌ای را که دچار چاقی شده، لاغر کرد. ورزش موضعی تنها برای ساخت عضلات خاصی مفید است و تاثیر بسیار کمی روی از بین بردن چربی دارد. ورزش‌های شکمی به ساخت و قوی‌تر شدن عضلات شکم کمک می‌کند نه به آب شدن چربی‌های آن. بهترین و مناسب‌ترین راه کم کردن چاقی شکمی این است که کالری کمتری نسبت به میزانی که در طول روز مصرف می‌کنید، جذب کنید. به عبارت دیگر، باید مقدار کالری دریافتی خود را کاهش دهید. در این هنگام بدن شما چربی را به انرژی قابل استفاده تبدیل کرده و به مرور، ذخایر چربی ناپدید می‌شود؛ ولی فراموش نکنید که این کار به زمان زیادی نیاز دارد. در مردان چربی شکم و در زنان چربی ناحیه ران‌ها و باسن، آخرین مناطقی از بدن هستند که چربی خود را از دست می‌دهند. البته ‌به‌رغم داشتن تمام رژیم‌های غذایی، تجربه ثابت کرده که بدون انجام حرکات مرتب ورزشی از قبیل ایروبیک و سایر ورزش‌ها، این کار ناممکن است. برای از بین رفتن چاقی شکمی، به خود و بدنتان زمان بدهید. همان‌طور که در طول سال‌ها این چربی‌ها روی هم انباشته شده‌اند، طبیعتا مدت‌ها هم طول می‌کشد تا از جای خود حرکت کنند.