ردیابی به شیوه‌ای هوشمندانه

قاچاق سلاح‌های هسته‌ای در مرز بین کشورها از جمله موضوعاتی است که همواره موجب نگرانی بسیاری از مسوولان حکومت‌ها بوده است.

کد خبر: ۳۶۵۱۵۱

در بسیاری از کشورها براساس قوانین مصوب، ردیابی ماشین‌های حمل کالاهای فاسدشدنی از طریق اشعه ایکس ممنوع است و با توجه به این که میوه‌های آبدار امواج را در خود جذب می‌کنند، نمی‌توان از این روش به عنوان روشی مطمئن برای ردیابی سلاح‌های هسته‌ای استفاده کرد. اما از آنجا که این موضوع از اهمیت بسیار زیادی برخوردار است، به نظر می‌رسد بتوان با استفاده از روش‌ها و فناوری‌های نوین به راهکار موثری در این زمینه دست یافت.

اگر مواد هسته‌ای در پوششی از جنس سرب یا فولاد جای داده شده باشند، ردیاب‌‌های استانداردی که در بسیاری از کشورها از آنها استفاده می‌شود، قادر به شناسایی آنها نخواهند بود و این در حالی است که گاهی استفاده از مواد رادیواکتیو در برخی کالاها منجر به ارسال علائمی در این سیستم خواهد شد که ماموران را ملزم به بازرسی این محموله خواهد کرد، در حالی که شاید اصلا در این محموله ردپایی از سلاح‌های هسته‌ای وجود نداشته باشد. محققان کالیفرنیایی موفق به طراحی سیستم جدیدی شده‌اند که قادر است در مدت زمان کمتر از یک دقیقه هر محموله‌ای را از نظر وجود هرگونه ماده ممنوعه نظیر سلاح‌های هسته‌ای مورد بررسی قرار دهد. این حسگرهای پیشرفته به گونه‌ای عمل می‌کنند که می‌توانند به شیوه‌ای هوشمندانه مسیر حرکت تابش‌های جوی یا کیهانی را تحت تعقیب قرار داده و مانع ورود سلاح هسته‌ای به مرز کشورها شوند. امواج کیهانی از جمله تشعشعات و تابش‌هایی هستند که به طور مداوم به سطح زمین برخورد می‌کنند. ذرات موجود در این امواج در همه جا نفوذ می‌کنند، اما وقتی به اتم‌های سنگین مانند اورانیوم یا پلوتونیوم برخورد می‌کنند، شکسته می‌شوند. یکی از ویژگی‌های منحصر به فرد این سیستم‌ها این است که بسیار سریع عمل می‌کنند و میزان خطای احتمالی در آنها بسیار اندک است. اگرچه ممکن است این سیستم هم نقاط ضعفی داشته باشد که به دلیل مسائل امنیتی و سودجویی قاچاقچیان کالا، از ذکر آنها خودداری شده است.

در اولین مرحله از ردیابی محموله‌های عبوری از مرزها از طریق این سیستم هوشمند، ذرات کیهانی که دارای بار مثبت یا منفی هستند، پس از عبور از لایه‌های جوی و رسیدن به زمین، از لایه فوقانی و تحتانی این ردیاب و همچنین کامیون مخصوص حمل این محموله که قصد عبور از مرز یک کشور را دارد، عبور می‌کنند. اثر یونیزه شدن این ذرات کیهانی در سیستم ردیاب به جای می‌ماند و حسگرها براساس این آثار سلاح‌های هسته‌ای احتمالی در محموله‌ها را شناسایی می‌کنند. از آنجا که در اتم‌های سنگین مانند اورانیوم و پلوتونیوم مسیر حرکت این امواج به میزان قابل توجهی تغییر پیدا می‌کند؛ بنابراین در صورتی که شکست زاویه تغییر مسیر حرکت این ذرات از حد معینی بیشتر باشد، می‌توان از وجود سلاح‌های هسته‌ای در محموله عبوری از مرز مطمئن بود. در آخرین مرحله از ردیابی محموله براساس ترکیب اطلاعات به دست آمده از تابش امواج گاما و ردیابی این امواج و همچنین اطلاعات به دست آمده از مسیر عبور ذرات کیهانی در بخش کامپیوتری سیستم تصویری سه‌بعدی ایجاد خواهد شد و به این ترتیب ماموران گمرک می‌توانند به آسانی محلی را که بسته حاوی سلاح هسته‌ای در آنجا قرار دارد، شناسایی کنند.