زیر سلطه آپارتاید

کوئتزی متولد سال 1940 است. به این ترتیب او دقیقا 70سال دارد. خودش می‌گوید: «من یک منادی اجتماعی یا هر چیز دیگر نیستم. من کسی هستم که به آزادی علاقه دارد (همان طور که هر زندانی به زنجیر کشیده شده این حس را دارد) و آدم‌هایی را ترسیم می‌کنم و مردمی را نشان می‌دهم که زنجیرهایشان را دنبال خودشان می‌کشند و چهره‌هایشان را به سمت نور می‌گیرند».

او در کیپ تاون در آفریقای جنوبی متولد شده ، اما سفید پوست است و در دانشگاه تگزاس آمریکا به تحصیل پرداخته و به همین دلیل او سال‌ها به تدریس در دانشگاه پرداخته است.

آنچه لازم است درباره او بدانید این است که کوئتزی با «رسوایی» در سال 1999 برنده جایزه معتبر بوکر شد و نخستین نویسنده‌ای است که این جایزه را 2 بار دریافت کرد.

کوئتزی در نوشتن آثارش برای یک چیز برنامه‌ریزی می‌کند: این که آنچه را که بر مسائل سیاسی تمرکز دارد به چشم‌اندازهای خیال‌انگیز تبدیل کند. آفریقای جنوبی در آثار او مکانی بد، وحشت‌انگیز و خارج از زمان است که هنوز واقعیت اجتماعی خودش را حفظ کرده است. او هنوز هم برای رمان «زندگی و دوره مایکل کی» تحسین می‌شود که در سال 1983 اولین جایزه بوکر را برایش همراه آورد. هر چند برخی هم آن را خاطراتی از دوران نوجوانی او و البته بسیار احساس‌گرایانه می‌نامند، اما در مقایسه با آن، «رسوایی» ـ که برایش بوکر دوم را به همراه آورد ـ با سبکی ساده‌تر نوشته شده و رفتارهای اجتماعی مدرن را بیان می‌کند. در حالی که برخی منتقدان آثار او را تحسین می‌کنند و آن را داستان‌هایی با تمرکز بر زنان می‌نامند، برخی دیگر آثار او را به فلسفه نزدیک‌تر می‌دانند تا رمان و حتی آثار او را خداحافظی با رمان می‌خوانند.

کافکا تاثیر عمیقی بر کوئتزی دارد و او آثار نویسندگان گذشته را بازنویسی کرده که روایت دوباره رابینسون کروزوئه اثر فو از زاویه دید یک زن، یکی از این کارهای اوست. او داستایوسکی را به عنوان استاد سن پترزبورک هم بازآفرینی کرده است.

در سال 1985 فیلم «خاک» با اقتباس از رمان «قلب کشور» او ساخته شد.

کوئتزی سال 2003 برنده جایزه نوبل ادبیات شد و این نویسنده ساکت، گوشه‌گیر و بسیار خجالتی، وقتی روی صحنه رفت تا جایزه را بگیرد در حالی که اشک می‌ریخت، جایزه‌اش را به مادرش تقدیم کرد و گفت او الان زنده نیست که جایزه گرفتن مرا ببیند.

کوئتزی 3 رمان خیلی مهم دارد که آنها را معرف زندگی خود او می‌دانند. اولین رمانی که او سال 1997 براساس زندگی‌ خودش نوشت، به نام «کودکی» بود و سال ???? «جوانی» را نوشت و سال گذشته هم با انتشار «اوقات تابستان» این سه‌گانه را به پایان رساند. «کودکی» براساس زندگی واقعی کوئتزی هنگام کودکی‌اش در آفریقای جنوبی، «جوانی» براساس جوانی وی در لندن و سومی هم درباره‌ سال‌های پایانی زندگی‌اش، نوشته شده است. با وجود این که خیلی‌ها این سه رمان را به عنوان زندگینامه خودنوشت کوئتزی می‌نامند، اما نمی‌توان براحتی درباره آنها به این شکل قضاوت کرد و از آنها برای بررسی زندگی نویسنده استفاده کرد، چون اولا دو رمان اول را راوی سوم شخص روایت می‌کند و رمان سوم هم از زبان کسی نوشته شده که پس از مرگ کوئتزی می‌خواهد تلاش کند تا بیوگرافی او را بنویسد.

در «جوانی» داستان زندگی مرد جوان سفیدپوستی از آفریقای جنوبی روایت می‌شود که می‌خواهد به لندن برود. او فارغ‌التحصیل رشته ریاضیات است، اما قصد دارد در لندن به عشقش یعنی ادبیات بپردازد و زندگی جدیدی را شروع کند که با رسیدن به لندن می‌فهمد این شهر اصلا آنچه او تصور می‌کرد، نیست و ناکامی در هر جا می‌تواند چهره‌اش را به او نشان دهد.

اما او در «رسوایی» سراغ زندگی یک استاد میانسال زبان و ادبیات انگلیسی در دانشگاهی در کیپ تاون آفریقای جنوبی می‌رود که به خاطر مسائل اخلافی مجبور به ترک دانشگاه می‌شود و به سوی دخترش می‌رود که به تنهایی در یک مزرعه بزرگ زندگی می‌کند، اما آنها هم با هم رابطه خوبی ندارند و این استاد سرانجام در یک کلینیک مراقبت از حیوانات شروع به کار می‌کند. او در این اثر نشان می‌دهد که با وجود از بین رفتن آپارتاید هنوز مشکلات زیادی وجود دارد که ریشه در تک تک آدم‌ها دارد. این رمان تفکرات انسان امروزی را درباره مسائل اخلاقی مطرح می‌کند، اما درس اخلاق نمی‌دهد و به همین دلیل هم از آن استقبال زیادی شد و نه‌تنها در سال انتشارش بلکه در آخرین سال قرن بیستم بود که به عنوان بهترین رمان ربع آخر این قرن نامیده شد.

کوئتزی امسال برای انتشار جدیدترین رمانش «اوقات تابستان» هم در فهرست جایزه معتبر ادبی بوکر قرار گرفت.

اما او یک کتاب مهم دیگر هم دارد که «در انتظار بربرها» نام دارد و درباره یک مامور دولت است که در یکی از شهرهای مرزی یک حکومت ناشناخته، آخرین سال‌های خدمتش را می‌گذراند. این کتاب درباره شکنجه و بی‌رحمی و واکنش انسان در برابر آن است. در این رمان کوئتزی بیش از هر چیز به آفریقا توجه دارد و به رابطه بین حاکمان مستبد و رژیم نژادپرست کشورش و قربانیان آنها می‌پردازد. خیلی‌ها این اثر کوئتزی را با کافکا مقایسه می‌کنند، اما این رمان یک تفاوت اساسی با آثار کافکایی دارد و برخلاف سبک کافکا حکومت نژادپرست را به مضحکه نگرفته بلکه با همه وجود، بیرحمی آن را برای نابود کردن قربانی از طریق رنج و دردی که به جسم او وارد می‌کند، نشان می‌دهد.