جشنواره سنتی نوروز بل در دیلمان

به گزارش فارس از لاهیجان، عضو موسس خانه فرهنگ گیلان عصر امروز در آیین برگزاری نوروز بل قدمت این مراسم را یک هزار و 583 سال عنوان کرد.

محمدتقی جکتاجی افزود: نوروز بل یکی از آیین‌های کهن باستانی است که هر ساله در نیمه مرداد در قلل مرتفع رشته کوه‌های البرز توسط گالش‌ها برگزار می‌شود.

وی آتش افروختن را مهم‌ترین عنصر این مراسم برشمرد و اظهار داشت: این آتش به عنوان علامتی برای اطلاع‌رسانی به ساکنان عموم مناطق دور و نزدیک به کار گرفته می‌شود.

به گفته جکتاجی آتش نشانه حلول سال نو میلادی گیلان باستان محسوب می‌شود تا اهالی منطقه خود را برای تدارک جشن وسیع سال نو گیلانی آماده کنند.

وی خاطر نشان کرد: رمه‌داران و چوپانان گیلان و مازندران همزمان این مراسم را با برداشت محصولات زراعی و دامی به عنوان جشن شکرانه نعمت، برکت و ستایش از پروردگار و دعا برای آمرزش روح رفتگان و همچنین به پیشواز سال جدید رفتن با کار و امید برگزار می‌کنند.

عضو موسس خانه فرهنگ گیلان احیای این مراسم فراموش شده از سوی فرهیختگان گیلانی را گامی مثبت و ارزشمند تلقی کرد و افزود: آیین و رسوم گیلان نشانه فرهنگ و هویت اصیل استان است که باید برای تداوم آنها تلاش بیشتری انجام شود.

سرپرست و مشاور حوزه فرهنگی و ارتباط سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری گیلان نیز در این مراسم هدف از برگزاری جشنواره نوروز بل را به یادسپاری سنت‌های گذشته ذکر کرد.

محسن سترگی اظهار داشت: این مراسم نمادی از سنبل و نوعدوستی مردمان کهن شمال کشور است که عشق به‌ هم در قالب دلجویی و کمک در زمان برداشت محصول و همیاری منطقه‌ای را نشان می‌دهد.

وی برافروختن آتش بر بلندای شمالی البرز و برخاستن دود را علامت سال خرابی برای گالش‌ها عنوان کرد و گفت: در این مراسم عده‌ای از چوپانان تالش با پوشیدن لباس‌هایی به نام شعله و سر دادن آواز و پایکوبی جشن را آغاز می‌کنند و آتش افروزی بر فراز کوه‌ها تا غروب ادامه دارد.

اجرای موسیقی محلی، کشتی گیله مردی، نمایش آیینی و بومی توسط گروه‌های محلی از دیگر برنامه‌های این جشنواره اعلام شد.

سترگی احیای این آیین سنتی را در معرفی آداب گیلان و جذب توریست و گردشگر موثر و مهم دانست و خاطر نشان کرد: برپایی این جشن‌ها سبب شناسایی ظرفیت‌های گردشگری گیلان است.

به گفته وی در سه سال گذشته این جشن در روستای ملکوت از توابع بخش رانکوه املش برگزار شد و امسال در دیلمان برگزار می‌شود.

سترگی برپایی جشن خرمن و جشن انار را از دیگر برنامه‌های سازمان میراث فرهنگی گیلان در سال جاری بیان کرد و افزود: این جشن‌ها در تابستان و پاییز امسال برگزار می‌شود.

نوروز بل به معنی آتش نوروزی و نام جشنی است که در نخستین روز از «نوروز ما» برگزار شده و این روز آغاز سال دیلمی بوده و به مناسبت بزرگداشت آن شعله نوروزی افروخته می‌شود.

چهارمین جشنواره آیین تحویل سال نو گیلانی نوروز بل که جشن آغاز سال دیلمی (گیلان قدیم) است، عصر امروز جمعه در منطقه کوهستانی دیلمان برگزار شد.

با توجه به اینکه مردم دیلمان وقتی که سر سال (آغاز سال) باستانی به نیمه‌های تابستان رسیده بود با انتخاب یک روز کبیسه در هر چهار سال با نام« ویشک» را در همانجا که بود، نگاه داشتند.

زمان این اقدام مبداء جدید سال ‌شماری دیلمی شد که این مبدا دقیقا برابر است با روز دوشنبه هرمزد روز (اولین روز) از سال 5 هزار و 454 باستانی (یزد گردی قدیم) و 71 هزار و 82 روز پیش از مبداء شمسی هجری است.
دیلمان در منطقه کوهستانی و در دامنه شمالی سلسله کوه‌هایی که بین گیلان و دره شاهرود کشیده شده است، قرار دارد و شامل بخش غربی کوه‌های البرز با جهت غربی ـ شرقی است.

نام دیلمان از طایفه‌ای به نام دیلم که در این منطقه ساکن بودند گرفته شده است و از نظر مردم‌نگاری دیلمان قابلیت‌های متنوعی دارد.