در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم
اگرچه بیشتر مخاطبان این مجموعه افسانه رابین هود را در جایی خوانده یا شنیدهاند؛ اما تصاویر و صحنههای این مجموعه که به گونهای جذاب و هیجانانگیز در فضایی که ترکیبی از دنیای مدرن و امروزی و در عین حال قرون وسطایی به نمایش درآمدهاند و همین موضوع سبب استقبال مخاطبان در کشورهای مختلف مانند فرانسه، لهستان، نیوزیلند، دانمارک، سوئد و اسپانیا شده است. مجموعه رابین هود تلفیقی از طنز، ماجراجویی و صحنههای عاطفی است که در افزایش محبوبیت آن در میان اعضای خانواده نقش بسزایی دارد. داستان اصلی رابین هود برای کودکان نوشته شده است، اما امکان تجربه احساس شجاعت و دلاوری و همچنین طعنهها و کنایههای ردوبدل شده میان شخصیتهای اصلی داستان بیشتر مورد توجه نوجوانان و بزرگسالان قرار میگیرد و به همین دلیل طیف وسیعی از گروههای سنی مختلف از مخاطبان این برنامه هستند.
نخستین مجموعهای که براساس افسانه رابین هود از شبکه تلویزیونی BBC به نمایش درآمد، سال 1953 بود که در آن پاتریک تروتون در نقش رابین هود به ایفای نقش پرداخته بود تا اینکه پیتر فینچمن، مدیر شبکه BBC اعلام کرد ساخت مجموعه جدید رابین هود از ماه ژوئیه سال 2005 آغاز خواهد شد که این خبر مورد تایید مرکز هنرهای نمایشی انگلیس نیز قرار گرفت. با توجه به اینکه پخش قسمتهای اول این مجموعه با استقبال چشمگیری از سوی مخاطبان مواجه شد، عوامل ساخت و تولید این مجموعه تصمیم گرفتند ساخت بخش دوم مجموعه را نیز در دستور کار خود قرار دهند که با توجه به تجارب ارزشمند به دست آمده از ساخت بخش اول، مراحل ساخت بخش دوم با سرعت بیشتری انجام شد و فیلمبرداری آن از مارس 2007 آغاز شد و خوشبختانه با توجه به برنامه زمانبندی شده این مجموعه از اکتبر همان سال از شبکه BBC به نمایش درآمد.
اگر چه پیتر فینچمن اعلام کرده بود این مجموعه تا مرگ رابین هود را شامل خواهد شد، اما تهیه کننده این مجموعه تصمیم گرفت مرگ رابین هود را از داستان حذف و نتیجهگیری درباره پایان داستان را به مخاطب واگذار کند.
از سوی دیگر، برخی منابع خبری اعلام کردند مجموعه رابینهود پیشدرآمدی بر مجموعه تلویزیونی آیوانهو نوشته والتر اسکات است که براساس دوران سالمندی قهرمان جنگلهای شروود نوشته و فیلمبرداری از آن از اوایل سال 2007 آغاز شده است.
یکی از حوادث عجیبی که در زمان فیلمبرداری قسمت اول مجموعه رابینهود رخ داد و خبر آن در روزنامههای انگلیسی به چاپ رسید، سرقت نوارهای ویدیویی قسمتهای اصلی این مجموعه در مجارستان بود که مدیران اجرایی تولید برنامه را با مشکلات بسیاری مواجه کرد و آنها مجبور شدند صحنههای اصلی فیلم را مجدد فیلمبرداری کنند. اگر چه گفته میشود برای باز گرداندن نسخههای سرقت شده جایزه یک میلیون پوندی در نظر گرفته شده است، اما خبر از سوی سخنگوی شبکه تلویزیونی BBC تکذیب شد. با توجه به اینکه اعلام شده بود این مجموعه براساس جدولزمانبندی شده روی آنتن خواهد رفت، مطرح شدن چنین اخباری میتوانست تاثیر نامطلوبی بر پخش این مجموعه تلویزیونی بگذارد. به همین دلیل، با وجود نارضایتی بازیگران و دیگر عوامل تولید و همچنین هزینه سنگینی که به عوامل تولید تحمیل میشد، بازیگران مجبور شدند بخشهای سرقت شده را دوباره فیلمبرداری کنند. اما پس از گذشت مدت زمان کوتاهی B B C اعلام کرد، فیلمهای سرقت شده بازگردانده شدهاند.
داستان قهرمان جنگلهای شروود
رابینهود و دوستانش وظیفه دارند وقتی که شاه آرتور برای حضور در جنگهای صلیبی، ناتینگهام را ترک کرده است، از جنگل شروود در برابر حمله دشمنان محافظت کنند. رابین قهرمان جوانی است که در تیراندازی با کمان از مهارت منحصر به فردی برخوردار است. او در جنگهای صلیبی از شاه آرتور و اقامتگاهی که او در آن سکونت داشت، محافظت میکرد. در جریان حملاتی که برای نابودی شاه آرتور برنامهریزی شده بود، رابین شاه را از خطر مرگ نجات داده بود و به علت اینکه در یکی از این حملات بشدت مجروح شده و صدمه دیده بود، شاه آرتور از او خواسته بود به انگلیس باز گردد.
اکنون رابین پس از 5 سال به همراه مارچ، دوست صمیمی و همیشگیاش از جنگ بازگشته است.
اما با روی کار آمدن داروغه جدید اوضاع بکلی تغییر کرده است. رابین باید از روستاییان نیازمند حمایت کند و افراد حقهبازی را که در سرقت اموال ثروتمندان با او همکاری میکنند، تحت سرپرستی قرار دهد. او قهرمانی انگلیسی است که برای کمک به افراد نیازمند و فقیر، از ثروتمندان دزدی میکند. ماریان دیگر شخصیت اصلی داستان است که به رابینهود علاقهمند است و به همین علت درصدد است نظر داروغه را نسبت به رابینهود تغییر دهد، بنابراین مخفیانه با دستیار داروغه مبارزه میکند. اگر آنچه در متن اصلی داستان جریان دارد را بخوبی تجزیه و تحلیل کنید، پی میبرید سیاست داستانی است تکراری و همیشگی که از نخستین روزهای شکلگیری تمدن انسانها در متن زندگی آنها جریان داشته و آنها را با خود همراه کرده است. در حقیقت رابینهود بازگشته است تا بتواند نسل جدید را نیز با ماجراجوییهای هیجانانگیز خود آشنا کند. در قسمت پایانی سریال، رابینهود از اینکه برای همیشه ماریان را از دست خواهد داد ناراحت است که ناگهان اتفاقات جالبی میافتد که پایان داستان را تغییر میدهد.
بازی در نقش قهرمان دوران کودکی
در فوریه 2006 خبرگزاریها اعلام کردند که یوناس آرمسترانگ برای بازی در نقش رابینهود انتخاب شده است. این که یک نوجوان خجالتی میخواهد در نقش قهرمان جنگل شروود به ایفای نقش بپردازد، بسیار عجیب و غیرواقعی به نظر میرسید. خودش نیز فکر میکرد از نظر ویژگیهای جسمانی و ظاهری خیلی برای این نقش مناسب نیست. مادر یوناس نیز وقتی پسرش برای تست نقش رابین هود رفته بود، خیلی امیدوار نبود. هرگز تصور نمی کرد که بتواند در این آزمون موفق شود.
یوناس اول ژانویه سال 1981 در ایرلند متولد شده بود و از کودکی به هر تئاتر و سینما علاقهمند بود و در زمان تحصیل در مدرسه آرنولد در بسیاری از نمایشهای مدرسه به ایفای نقش میپرداخت. در سال 2003 از آکادمی سلطنتی هنرهای نمایشی فارغالتحصیل شد و علاوه بر تجربههای موفقی که درحوزه تئاتر داشت، بازی در چندین مجموعه موفق تلویزیونی را نیز در کارنامه هنری خود به ثبت رسانده است. او براین باور است که وقتی بازیگر تازهکاری باشی، بازیگری برایت سختتر خواهد بود. رابین هود نخستین نقش اولی است که یوناس در آن بازی کرده است و او با ایفای نقش در این مجموعه به شهرت رسید. تا پیش از شروع نمایش تردید بسیاری داشت، اما پس از پایان کار و پخش این مجموعه از نتیجه کارش راضی است. جالب است بدانید رابین هود قهرمان کودکی او بوده است و به همین علت وقتی این نقش را به او پیشنهاد کردند، از این که میتوانست خاطرات دوران کودکیاش را در قالب داستانی حقیقی تجربه کند، شگفتزده شده بود. البته بیشتر پسر بچهها طرفدار سرسخت رابین هود قهرمان هستند و همواره هنگام بازی دوست دارند نقش رابین هود را داشته باشند. او در مبارزات نمایشی از مهارت خوبی برخوردار و در اسبسواری و شمشیر بازی بسیار مهار است و تاحد امکان خودش در نبردها و مبارزات به ایفای نقش پرداخت و در بسیاری از صحنهها به او اجازه دادند بدون حضور بدلکاران بازی کند.
داستان رابین هود مجموعهای از تجارب ارزشمندی است که در آن رابین هود به عنوان قهرمان مثبت داستان در برابر شخصیت منفی داروغه ایستادگی میکند تا تصویری از خوبی در برابر بدی روزگار را ترسیم کند.
بخشی از داستان نیز به رابطه عاطفی میان رابین و ماریان پرداخته است. آنها با یکدیگر دوست هستند پس از مدتی رابین هود کسب موفقیت و شهرت را به ماندن در کنار ماریان ترجیح میدهد و برای مبارزه ناتینگهام را ترک میکند. یوناس میگوید اگرچه رابین شخصیتی مهربان و خوشقلب به نظر میرسد، اما باید پذیرفت که وی نیز مانند همه نیمه تاریکی دارد که از نقاط ضعف او به شمار میآید.
پس از بازگشت از جنگ رابین بتدریج تغییر میکند. او میخواهد خود را با جامعه تطبیق دهد و در عین حال در صدد است همچنان موقعیت اجتماعی گذشتهاش را حفظ کند. او جنگجویی کاملا ماهر است که بتدریج تاریکتر میشود و نقاط ضعفش نمایان می گردد و این یکی از نکات آموزنده داستان است که میتواند پیام ارزشمندی برای مخاطب نوجوان داشته باشد.
پای صحبت عوامل تولید
ریچارد برل، تهیهکننده مجموعه تلویزیونی رابینهود از این که توانسته است مجموعهای را براساس برنامه زمانبندی تعیین شده و براساس بودجه در نظر گرفته شده به پایان برساند، بسیار راضی به نظر میرسد. وی نقش بسیار مهمی در ایجاد هماهنگی با بدلکاران و تمرین صحنههای جنگ دارد و پس از 3 سال کار مداوم در تهیه مجموعههای پلیسی به ساخت مجموعه تلویزیونی رابین هود قدم میگذارد تا تجربهای متفاوت را در عرصه سینما و تلویزیون در کارنامه هنریاش به ثبت برساند. اگر چه ساخت برنامهای در فضایی کاملا انگلیسی در خارج از این کشور و در مجارستان میتواند سختیهای زیادی داشته باشد، اما همکاری با گروهی صبوری و دارای پشتکار کار را آسانتر میکند.
مایک گان به عنوان طراح صحنه این مجموعه نقش مهمی در هماهنگی ظاهر کار با فضای داستان داشته و توانسته است با هنرمندی بسیار داستانی قدیمی را در فضای مدرن امروزی به نمایش در آورد. البته باید پذیرفت که چگونگی قرار گرفتن هر یک از اجزای در صحنه نمایش نیز نقش مهمی در طراحی صحنه داشته است. طراحی صحنه در مجموعههایی مانند رابین هود که داستانی از ادبیات اوایل قرون وسطی است نیاز به انجام تحقیقات گستردهای در این زمینه دارد تا بتوان صحنههایی را براساس آن زمان طراحی کرد. یکی از مهمترین مشکلات این مجموعه، فیلمبرداری در بوداپست مجارستان بود که از نظر تفاوت در شیوه ساخت فیلم در مقایسه با انگلستان موانعی را در مراحل مختلف کار به وجود میآورد، اما خوشبختانه طراحی راهحل مناسبی بود که میتوانست بر بسیاری از مشکلات ناشی از همزبان نبودن غلبه کند. آنچه در این مجموعه بیش از همه تاثیرگذار بوده، همکاری بهترین نویسندهها، تهیهکنندگان و کارگردانان و همچنین نظارت مناسب بر روند تولید و تدوین است که بدن شک مدیون زحمات دومینیک مینگلا، نویسنده و مدیر تولید این مجموعه است.
او این مجموعه را یک اثر هنری مدرن و هوشمندانه میداند که در آن اگرچه رابین هود از احساس و درک دوران معاصر برخوردار است و اصلا تمایلی به استفاده از خشونت برای حل مشکلات ندارد، اما همچنان رابین هود است؛ قهرمانی که از مهارت فوقالعادهای در تیراندازی با کمان برخوردار است و از فقرا حمایت میکند. او نویسندگی رابین هود را در مقایسه با نوشتن دیگر فیلمنامهها آسانتر میداند؛ چراکه معتقد است برای این کار مواد اولیه آماده در دسترس است و فقط لازم است براساس ذهنیات خودت به آن شاخ و برگ بدهی.
او دفتر تولید را برای نوشتن انتخاب کرده بود و در فاصله بین ملاقاتهایش زمانی را برای نوشتن اختصاص میداد. البته آپارتمانی هم در بوداپست در اختیار داشت که وقتی شرایط کار سخت میشد، به آنجا پناه میبرد. با توجه به تجارت موفقی که از ساخت مجموعه شاهزاده و گدا در بوداپست به دست آورده بود، از توانایی و مهارت گروه محلی آگاه بود. از سوی دیگر، در آنجا جنگل بسیار زیبایی بود که به فضای داستان شباهت زیادی داشت و به همین دلیل تصمیم گرفت بوداپست را برای فیلمبرداری انتخاب کند.
مگی داگان در مراحل اولیه ساخت مجموعه در مصاحبهای که به وسیله ریچارد برل انجام شد به عنوان گریمور و طراح مجموعه انتخاب شد. او از دوران دبیرستان به هنر علاقهمند بود. به گفته گلی واگان گریمور همیشه اولین نفری است که باید در صحنه فیلمبرداری حضور داشته باشد و همچنین آخرین نفری است که صحنه را ترک میکند. او همواره در حال آمادهسازی بازیگران است. وی میگوید در این مجموعه به طور متوسط 25 دقیقه زمان برای گریم بازیگران مرد و یک ساعت زمان برای بازیگران زن لازم بود که گاهی بیش از این نیز به طول میانجامید.
ماریان در کنار رابین
لوسی گریفیتس، هنرپیشه 21 ساله انگلیسی است که در نقش ماریان بازی میکند و به خاطر این شخصیت است که جنبه تاریک شخصیت رابین هود آشکار و نمایان میشود. او در نوجوانی فعالیت در عرصه تئاتر را برای نخستین بار تجربه کرد و ایفای نقش در مجموعه تلویزیونی دریای ارواح را به عنوان نخستین فعالیت تلویزیونی در کارنامه هنریاش به ثبت رساند. شخصیت ماریان، دختر جوان باهوشی است که با رفتار و سخنان کنایهآمیزش سبب ناراحتی اطرافیان میشود.
لوسی بر این باور است که ماریان نیز همانند رابین فردی سرسخت و مبارز است که گاهی بهکمک دیگران میرود. اگرچه بیشتر اوقات او گرفتار مشکلاتی میشود که برای مبارزه و از میان برداشتن آنها نیازمند کمک دیگران است. او در تیراندازی با کمان مانند دیگران مهارت پیدا نکرد و با توجه به این که شخصیت مبارز ماریان تا پایان مجموعه به نمایش درنیامد، بنابراین تنها لازم بود در اسبسواری آموزش ببیند و تجربیاتی را در این زمینه به دست آورد.
فرانک فراهانیجم
در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم
گزارش «جامجم» درباره دستاوردهای زبان فارسی در گفتوگو با برخی از چهرههای ادب معاصر
معاون وزیر بهداشت: