دراین کشورها اطلاعات کاربران بهمنظور صیانت و حفاظت از کودکانونوجوانان و همچنین مقابله با تروریسم تحت عنوان قوانین استفاده از شبکههای اجتماعی تهیه و تدوین شده و مدیران شبکههای اجتماعی اطلاعات کاربران را در اختیار دولتهای خود قرار میدهند، اما برخی شبکههای اجتماعی در ایران حاضر به انجام چنین کاری نیستند و در طول سالهای گذشته اثبات شده که کشور از این مسیر میتواند ناامن باشد، از اتفاقات سال ۹۸ گرانی بنزین تا حوادثی مانند سال ۱۴۰۱ و دیماه سال گذشته. همه این موارد با محوریت شبکههای اجتماعی بود و این هشدار را میدهد که اگر کنترلی روی این موارد انجام نشود امنیت ملی دچار خلل خواهد شد. از سوی دیگر بسیاری از کسبوکارها بهمنظور توسعه فعالیت خود به شبکههای اجتماعی کوچ کردند و بخشی از کارشان را از این مسیر پیگیری کردند. با اتفاقاتی مانند جنگ بهمنظور حفظ امنیت داخلی اینترنت بینالملل قطع میشود. شکی نیست در این شرایط برخی کسبوکارها آسیب جدی میبینند و مدیران آنها باید شرایط جدیدی را برای خود فراهم کنند. در این شرایط شبکه ملی اطلاعات بیش از پیش اهمیت خود را نشان میدهد. بیش از یک دهه است که امور مربوط به شبکه ملی اطلاعات بهصورت جدی در کشور دنبال میشود و قوانین آن به تصویب مجلس شورای اسلامی و شورای عالی فضای مجازی نیز رسیده اما در زمان عادی و مناسب بستر برای کوچ فعالان کسبوکارها از شبکههای اجتماعی خارجی به داخلی انجام نشده است. البته با شروع جنگ تحمیلی سوم این وضعیت کمی تغییر یافت و برخی آنها اقدام به این کار کردند و حتی تولید محتوا در این بین بیشتر شد اما هنوز بسیاری از کسبوکارها دست نگهداشتهاند. بررسی خبرنگار ما از کسبوکارهای مختلف در این زمینه نشان میدهد که مدیران آنها میگویند بهدلیل کمبودن مخاطب در شبکههای اجتماعی داخلی، به آن کوچ نمیکنند و مشکل دیگری بابت این موضوع ندارند. اکنون موضوع اینترنت مانند آب و برق برای همه خانوارها اهمیت دارد و کسبوکارهای زیادی در این مسیر فعالیت میکنند. از این رو بستر فعالیت آنها باید فراهم شود. همچنین با توسعه هوش مصنوعی در داخل با استفاده از ابزارها و شرکتهای دانشبنیان موجود در کشور میتوان این اطمینان را داد که ایران میتواند در این زمینه موفق شود. مصطفی طاهری، رئیس کمیته آیسیتی کمیسیون صنایع و معادن مجلس، درگفتوگویی که با خبرنگار کلیک در این زمینه داشته تصریح کرده واقعیت این است که حوزه فناوری اطلاعات وهوشمصنوعی جدا از جنگهای نظامی نیست و اکنون کشورهای متخاصم با استفاده از این ظرفیت اقدامات نظامی خود را پیش میبرند. تجربه جنگ ۱۲روزه و جنگ تحمیلی سوم که ۹ اسفندماه علیه ایران آغاز شد این موضوع را بهخوبی نشان داد و باید در این زمینه اقدامات جدی انجام داد.
وی هشدار داد: هنوز برخی کاربران اطلاع کافی ندارند که وقتی یک گوشی هوشمند به اینترنت بینالملل متصل است تا چه حد داده میتواند حتی از داخل گوشی تلفن همراه در اختیار کشور سازنده ویا سیستمعامل آن قراردهد. به همین دلیل است که باتری دستگاهها یک روز بیشتر دوام نمیآورد. دراین شرایط پیشنهاد میشود که ابتدا باید اینترنت بینالملل قطع شود که به نظرمیرسدبااین اقدام مشکل حل نمیگردد،بلکه ارسال اطلاعات را به تعویق میاندازدوبایددراین زمینه فکری اساسی کرد.
وی به تجربه چین اشاره کرد و گفت: اکنون کشور مورد اشاره یک نمونه موفق در این زمینه است و با اینکه به اینترنت بینالملل متصل نیست اقتصاد دیجیتال در وضعیت مناسبی قرار دارد. البته آسیبی که در جنگ تحمیلی سوم متحمل شدیم بسیار کمتر از جنگ ۱۲روزه بود، به این دلیل که با استفاده از این تجربه بسترهای لازم فراهم شد. اکنون بانکها و پیامرسانهای داخلی و مکانیابها بدون اختلال فعال هستند.
به نظر میرسد اقتصاد دیجیتال باید در کشور بر بستری بومی فعالیت کند تا کسبوکارها بتوانند با خیال راحت به کار خود ادامه دهند. کارشناسان معتقدند باید در ابعاد مختلف شبکه ملی اطلاعات چه در تامین زیرساختها و چه طراحی بومی در کل زنجیره اطلاعات با بهرهمندی از نیروی متخصصی که داریم، سرمایهگذاری کرده و چنانچه خلأ قانونی در این زمینه وجود دارد، رفع شود تا بتوانیم امنیت شبکه را بدون فیلترینگ و با افزایش ظرفیت انجام اقتصاد دیجیتال تامین کنیم.