زنگ خطر برای زمین

نامهایی مانند ایوان ، کاترینا، چارلی ، فرانسیس و دیگر نامهایی از این دست شما را یاد چه موضوعی می اندازد؛
کد خبر: ۱۳۹۳۳۴

شاید اگر در نیمه غربی سیاره و در جاهایی مانند جنوب ایالات متحده و یا شمال امریکای لاتین زندگی می کردید، احتمالا دوستان زیادی با این نامها می داشتید؛ اما بی شک اگر کسی سوال بالا را از شما می پرسید، بیش از آن که چهره هر یک از این دوستانتان به ذهنتان وارد شود، به یاد بلاهایی می افتادید که در این سالها آنها را تجربه کرده اید. نامهایی مانند نامهای فوق به تعدادی از دهشتناک ترین رویدادهای عصر ما تخصیص داده شده اند.
طوفان های حاره ای پرقدرتی که زندگی ما را با چالشی جدی مواجه کرده اند. تا مدتی پیش گمان می کردیم آنچه در آن سوی دنیا رخ می دهد، ربطی به ما ندارد و ما هرگز چنین بلاهایی را تجربه نخواهیم کرد؛ اما رویدادهای چند هفته گذشته دیدگاه ما را تغییر داد. در ابتدای خرداد ماه طوفان گونو ما را غافلگیر کرد و سپس تند بادی شدید در شهرهای جنوبی ایران وزیدن گرفت بار دیگر طوفان حاره ای دیگر. براستی چه اتفاقی در حال افتادن است؛ آیا این رویدادها یک اتفاق ساده است و یا نظم طبیعت دستخوش تغییر شده است؛ جواب هرچه باشد، یک نکته واضح است که به دوره ای رسیده ایم که باید بیشتر به طبیعت اطرافمان احترام بگذاریم.

طوفان حاره ای یا سیستم جوی چرخان حاره ای ترجمه ای است از واژه super cyclone. این سیستم ها به دلیل شرایط آب و هوایی خاص عمدتا در عرض های جغرافیایی نزدیک به استوا یا مناطق حاره ای رخ می دهند و به همین دلیل چنین نامی را بر خود دارند. اما در دل این نام ساده غوغایی برپاست که باعث می شود این طوفان ها، (البته ماهیت طوفان با این چرخه ها متفاوت است ، اما چون معادل فارسی برای آنها وجود ندارد این خطای عمدی را از ما بپذیرید) به رویدادی بی نظیر در چرخه های آب و هوایی زمین بدل شوند.
به طور ساده ، یک طوفان حاره ای به یک سیستم آب و هوایی بسیار کم فشار است که با جریان های تندبادی و بارش های فراوان همراه می شود. انرژی این سیستم جوی از حرارتی تامین می شود که منشا آن هوای مرطوب و گرم سطح دریا و متراکم شدن این هوا در این سیستم است.
به همین دلیل ، به این سیستم های چرخان ، سامانه هایی با هسته گرم نیز می گویند. علت داشتن دو پسوند حاره ای و چرخان برای این سامانه های جوی نیز یکی به مناطق شکل گیری آنها (مناطق حاره ای زمین) و دیگری شکل بیرونی این سامانه بازمی گردد. این سامانه ها که با تندبادهایی شدید و بارشهای سیل آسا همراه است می تواند باعث به وجود آوردن خسارت های بسیار زیادی در مناطق مختلفی شوند که ظهور می کنند؛ اما ظهور آنها به شرایط مطلوب اولیه ای نیاز دارد که باید فراهم آید تا این سیستم ها بتوانند شکل گیرند. پس از آن که این شرایط اولیه که ازجمله آنها می توان به دمای آب و میزان رطوبت متناسب با آن اشاره کرد فراهم شد وقوع یک آشفتگی جوی می تواند یک چرخه جوی را آغاز کند. درون این سامانه همیشه یک سیستم بسیار کم فشار قرار دارد. در حقیقت باید گفت که فشار درون چنین سامانه هایی کمترین فشار ثبت شده در نواحی همسطح دریاست.
پس از شکل گیری بر مبنای انرژی ای که این سامانه ها دارد، می تواند قدرت متفاوتی را از خود بروز دهد و با سرعت های گوناگونی به حرکت خود ادامه دهد. این سیستم ها همچنین دارای فیزیک بسیار جالبی هستند در مرکز آنها منطقه ایزوله ای وجود دارد که به چشم یا چشم شیطان معروف است.
منطقه ای در میان تندبادهای ویرانگر که درون آن آرامش برقرار است . در اطراف ابرهای باران زا و منطقه بادهای تند قرار گرفته است و کل سامانه می تواند به شعاعی معادل 800 کیلومتر دست یابد. چنین سامانه هایی بر مبنای وضعیت جوی اقیانوس به مسیر خود ادامه می دهد و پس از مدتی طی طریق ، ممکن است به دلایل گوناگون به پایان عمر خود برسد که یکی از مهمترین آنها برخورد با خشکی هاست.
از آنجا که انرژی این سامانه ها از آبهای گرم دریا حاصل می شود، با رسیدن این سامانه ها به خشکی منبع تولید انرژی آنها نیز از بین می رود و متوقف می شوند. این طوفان های عظیم که در هر فصل در گوشه و کنار منطقه حاره شکل می گیرند می توانند عامل خسارت های فراوان شوند و به همین دلیل برنامه مدونی برای ردیابی و دنبال کردن آنها تنظیم شده است و هزاران کارشناس و متخصص روی روشهای پیش بینی و کاهش آثار آن کار می کنند. با توجه به همین اهمیت و برنامه مدون جستجو است که این سامانه ها نامهای خاصی را نیز به خود می گیرند. در واقع هر چند سال یکبار مجموعه ای از نامها برای طوفان هایی که ممکن است در هر دوره رخ دهد، انتخاب می شود و اگر سامانه چرخانی به درجه ای از قدرت برسد که از پیش تعیین شده باشد، نام ویژه خود را مطابق جدول اعلام شده می گیرد. طوفان گونو نیز این گونه نام خود را گرفت.

گونو در ایران

در هفته اول ماه ژوئن ، مردم ایران و منطقه خلیج فارس که همواره تصاویر و اخبار چنین رویدادهایی را از طریق اخبار هواشناسی یا حوادث آن سوی دنیا نظاره گر بودند، این رویداد را در مقابل چشمان خود دیدند.آشفتگی جوی که 27 می در حدود 600 کیلومتری جنوب مومبای هندوستان شکل گرفته بود با استفاده از شرایط مناسب بسرعت تبدیل به یک سیستم چرخان شد. این سیستم در اول ماه ژوئن شکل گرفت و حرکت خود را به سوی شمال ادامه داد و بسرعت در رده بندی موسوم به SSHS که طبقه بندی پذیرفته شده ای برای رده بندی قدرت این سامانه هاست به درجه 5 رسید و عملا تبدیل به یک ابر طوفان حاره ای شد.
در اوج قدرت این سامانه سرعت بادهای آن برای مدت 10 دقیقه به عددی بیش از 240 کیلومتر رسید و برای یک دقیقه نیز توانست رکوردی معادل 260 کیلومتر بر ساعت از خود برجای گذارد و پیش از آن که با ورود به خاک ایران انرژی خود را در روز 7 ژوئن از دست دهد، بیش از 4.2 میلیارد دلار خسارت در مسیر خود و در کشورهای عمان ، امارات ، پاکستان و ایران بر جای گذاشت و چند کشته نیز حاصل مواجهه ما با اولین رویداد این گونه در دهه های اخیر بود.

مسوولیت ما


احتمال ارتباط گونو با گرمایش زمین طی رویدادهای هفته های پس از آن بیشتر تقویت شد. اگر این نظریه اثبات شود در این صورت باید قبول کنیم که دیگر وارد فاز بسیار خطرناکی شده ایم که شاید امید چندانی برای فرار از آن وجود نداشته باشد. در این مرحله فارغ از پاسخی که به پرسش درخصوص ارتباط گونو با گرمایش زمین مطرح است ، وظیفه و مسوولیت ما در مواجه با گرم شدن تنها مکان ممکن زندگی ما و تنها جایگاه شناخته شده حیات در سراسر گیتی است.
واقعیت این است که اگر امروز ثابت هم شود که گونو با گرم شدن زمین رابطه ای ندارد، رویدادهای فردا در راه خواهند بود که دیگر نمی توان آنها را انکار کرد. روزهای دردناکی که با عصر یخبندان کوتاهی آغاز و با گرم شدن و نابودی سراسری سیاره ادامه می یابد. در این مرحله وظیفه همه دولتها و مردم است که حتی در حد بسیار کوچک به یاری سیاره خود بپردازند. متاسفانه امروزه مردم عادی به دلیل پیچیده بودن ماهیت فرآیند موجود، خطر آن را جدی نمی گیرند و به همین دلیل به دولتها نیز فشاری برای انجام اقدام عملی در این خصوص نمی دهند.
شاید به همین دلیل است که جمعی از هنرمندان و افراد موثر اجتماعی وارد کارزار شده اند. کنسرت بزرگی به نام زمین زنده یا Live Earth در روزهای آینده همزمان در سراسر جهان برگزار می شود و بسیاری سعی می کنند در این راه گامی بردارند تا از میزان خطری که همه جهان ما را تهدید می کنند بکاهند. در این راه همه ما وظیفه ای به گردن داریم تا بتوانیم جلوی گونوهای مرگبارتر بعدی را بگیریم.
فکر می کنید در این میانه برای شما چه نقشی می تواند وجود داشته باشد. شاید نقش ما همان نقش کلیدی برای کمک به حل این بحران باشد. مهم نیست خانه دارید یا دانش آموز یا کارمند یا سیاستمدار همه به یک اندازه در این مورد وظیفه داریم چون همه در خطر خواهیم بود

تمام این اتفاقات در حالی است که عرض جغرافیایی منطقه خلیج فارس بالاتر از مناطق حاره ای قرار دارد و بررسی آماری شکل گیری چنین پدیده هایی که با استفاده از آمار موجود در دفتر مطالعات آب و هوایی هندوستان به دست آمده است ، حکایت از آن دارد که در 70 سال اخیر که این داده ها به طور منظم ثبت شده است ، اولا هیچ گاه این منطقه شاهد ابر سامانه ای چنین شدید نبوده است و گذشته از آن همه آشفتگی های قبلی نیز ربطی به منطقه خلیج فارس ندارد و عموما در شرق شبه جزیره هندوستان رخ داده اند. حال سوال اینجاست که چرا ما که در منطقه ای امن از نظر رخ دادن این پدیده ها قرار گرفته ایم با این پدیده مواجه شدیم و چند هفته بعد نیز بار دیگر سیستم حاره ای چرخان ضعیف تری را تجربه کردیم.

آیا ما متهمیم؛

نام گرمایش زمین را حتما بارها شنیده اید و اخطارهایی را که دانشمندان درخصوص این پدیده مرگ آور حاصل دست بشر داده اند. اگر به ذهنتان مراجعه کنید، یکی از این هشدارها که معمولا چندان جدی گرفته نمی شود این بود که در صورت ادامه فرآیند گرمایش زمین بزودی وارد دورانی می شویم که تعداد و قدرت طوفان های حاره ای افزایش می یابد و در مناطقی دورتر از نوار رایج خود شکل می گیرند. بسیاری از محققان زمان بروز طوفان کاترینا قدرت و میزان تخریب آن را به دلیل گرمایش زمین دانستند. اینک جنبه دیگر این پدیده ممکن است در طوفان گونو خود را نشان داده باشد.
با گرم شدن زمین فضای مناسب گسترده تری برای شکل گیری طوفان های حاره ای به وجود می آید که رنج قطورتری نسبت به مسیرهای استاندارد است.
بر مبنای فرضیات موجود این فرآیند تدریجی که از اوایل انقلاب صنعتی با ورود گازهای گلخانه ای به جو زمین آغاز شده است ، می تواند کلید نابودی ما را فعال کند. در فرآیند گرم شدن زمین با ورود گازهایی چون مونواکسیدکربن حاصل از فعالیت های صنعتی به جو زمین ، این جو همانند شیشه های یک گلخانه بزرگ عمل می کند و مانع خروج گرمای اضافی از سیستم زمین می شود و به این ترتیب دمای میانگین زمین افزایش می یابد.
بروز گونو بسیاری از دانشمندان را با این سوال مواجه کرد که آیا پیش بینی آنها این قدر سریع به واقعیت بدل شده است و آیا آنها از هم اکنون شاهد پاسخگویی غمگینانه طبیعت به تجاوز انسان به محیط زیست خود است؛ بسیای از دانشمندان و محققان هم اکنون و با وجود گذشت چند هفته از این رویداد، مشغول تحلیل آن هستند و می کوشند با احتیاط اظهارنظر کنند، اما برخی از این افراد با احتیاط از وجود رابطه های مستقیمی میان مسیر و نحوه پیدایش گونو گرمایش زمین سخن گفته اند. البته رسانه های عرب زبان منطقه بسرعت به تکذیب این موارد پرداختند که البته قابل پیش بینی نیز بود. چراکه در صورتی که ثابت شود این رویداد یک استثنا نبوده و ممکن است در ماهها و سالهای بعد هم تکرار شود کسی حاضر به سرمایه گذاری در مناطقی مانند امارات عربی متحده نخواهد بود که در مسیر این طوفان ها قرار دارد و بادها و امواج بلند حاصل از آن می تواند این مناطق را با خطر جدی مواجه کند.


پوریا ناظمی
newsQrCode
ارسال نظرات در انتظار بررسی: ۰ انتشار یافته: ۰

نیازمندی ها