در بدون شرح آیا باید تماشاگر قشنگ بفهمد؛ تیپ سازی هرگز

مهدی مظلومی تئاترخوانده و در تلویزیون به عنوان تدوینگر در کارهای طنزی چون ساعت خوش ، زیر آسمان شهر و طبقه وسط همکاری کرده است بجز این او تدوین چند نماآهنگ و مستندهایی چون رودی تا بهشت را نیز در کار نامه اش دارد مجموعه بدون شرح

کد خبر: ۱۰۶۸۱

نخستین تجربه مستقل او در زمینه کارگردانی است که در نوع خود، کار نسبتا تازه ای در ساخت برنامه های انبوه و پیوسته با کیفیت قابل قبول است آنچه می خوانید، گفتگوی ما با این کارگردان است : در بدون شرح مشخصا مولفه خنداندن تماشاگر به هر قیمت لحاظ نشده چون به هر حال در جای برنامه ای نشسته است که مخاطب درباره آن ذهنیتی دارد منظورم مجموعه زیر آسمان شهر است ولی در این برنامه ظاهرا نمی خواهید به مخاطب باج بدهید؛ آیا از ابتدا می خواستید کار چنین اسلوبی داشته باشد یا در اجرا چنین شکلی پیدا کرد؛ نخیر، جای دیگر هم گفته ام ؛ شاید هم به خود شما گفته باشم که از ابتدا قرارمان این بود چنین کاری انجام دهیم ؛ با همین روش . ما بیشتر از آن که بخواهیم به هر قیمتی بخندانیم ، ترجیح دادیم برنامه شیرین باشد و ارتباط خوب و مناسبی با مخاطب برقرار کند از این رو به محتوا اهمیت بیشتری دادیم . به همین دلیل از لودگی بشدت پرهیز کردیم ؛ یعنی با وجود آن که می دانستیم بخش عمده ای از مخاطبان منتظرند که بخندند ولی ما بعمد ترجیح دادیم این اتفاق به هر قیمتی روی ندهد خود من یکی از منتقدان مجموعه زیر آسمان شهر بودم با وجود آن که در سری اول ، کارگردان تلویزیونی آن مجموعه بودم ، عقیده داشتم که نباید چیزهای منفی را در جامعه ، ارزشمند جلوه داد مسوولیت آن برنامه مشخصا با من نبود؛ ولی در این برنامه که مسوولیت آن با من است ، ترجیح می دهم به این شکل کار کنم فیلمنامه های این مجموعه معمولا پرداخت های خوبی دارند و پیداست که سردستی نوشته نشده اند و اغلب این داستان ها خیلی خوب شروع و خیلی خوبتر باز می شوند و درست همان جایی که باید، کار تمام می شود با چه تمهیدی به این نتیجه رسیدید؛ از همان ابتدا می خواستیم با ایجاز و بدون اضافه گویی ، داستانمان را روایت کنیم و سعی نویسندگان هم بر این بود که این کار صورت بگیرد موردی که شما به آن اشاره کردید،80 درصد در خود فیلمنامه ها بود و بقیه در حین اجرا و تدوین به دست آمد مثلا در حین تدوین ، صحنه های بسیاری بودند که فکر کردم نبودشان به روند داستان لطمه ای نمی زند که حذف شدند. به همین دلیل این موضوع ، در کار بسیار مشهود است که خودم از این بابت خیلی خوشحالم البته اینجا باید از تهیه کننده تشکر کنم که اجازه این کار را به من داد، چون قرار بود مدت پخش هرقسمت از برنامه 40 تا چهل وپنج دقیقه باشد ولی شما می بینید عملا بین 30 تا 35 دقیقه است با وجود آن که بدون شرح درباره آدمهایی است که در یک رنگین نامه کار می کنند، اما چندان کار آنها را نمی بینیم؛ چرا؛ اشکالی که شما مطرح می کنید، تا حدودی درست است و تا حدودی نیز به مسائل دیگر مربوط می شود ما در یک سری برنامه ، این قضیه را تست کردیم در واقع نکته ای که شما به آن اشاره می کنید، برشهایی است که به آن داستان مربوط است به همین دلیل شما کارکردن شخصیت هایی را که به داستان ربطی ندارند، نمی بینید؛ گرچه این اشتباه است و خود من هم متوجه این قضیه شده ام حضور بازیگردان باعث شده است که تاثیرش را در نوع بازیها ببینیم تجربه استفاده از بازیگردان چگونه بود؛ من در مجموع به تقسیم کار اعتقاد دارم من کارگردانی را در مدیریت صحیح می دانم به نظر من ، کارگردان کسی است که بتواند یک مجموعه را بخوبی هدایت کند و از تخصص و تجربه افراد گروه هم بهره ببرد من می دانستم به دلیل اختلاف سنی و تجربی بازیگران ، به یک هماهنگ کننده نیاز است ؛ به آدم باتجربه ای نیاز است که بتواند همه این بازیها را با هم یکدست کند و به دلیل این که خودم آنقدرها در این زمینه تجربه و تخصص نداشتم ، ترجیح دادم از بازیگردان استفاده کنم که تجربه بسیار خوبی بود یکی دیگر از دلایل استفاده از بازیگردان ، این بود که اصلا نمی خواستم تیپ ارائه دهم خیلی ها در برنامه های طنزشان از تیپ استفاده می کنند؛ ولی من می خواستم چنین اتفاقی نیفتد؛ چون بیشتر شخصیت های این مجموعه ، رئال هستند و ویژگیهای خاص خود را دارند و این ، مستلزم هدایت درست آنها بود. با وجود آن که شما می گویید در این کار شخصیت پردازی صورت گرفته است ؛ اما چند نفر عملا در سایه هستند خب ، آنها دیگر شخصیت نیستند دفتر این مجله محلی است که تعداد زیادی از آدمها می آیند و می روند ما برای پرکردن فضای خالی از چند شخصیت مختلف استفاده کردیم که البته بیشتر از آنها استفاده ابزاری شده است آنها پیش زمینه داستان را می سازند چون به هر حال سوژه پیرامونی دارد به نظرم یکی از مراکز ثقل این مجموعه نحوه نورپردازی آن است درباره آن هم توضیح دهید در ابتدا بخش اعظمی از همکاران با ساخت این نوع برنامه ها مخالف بودند و به دلیل سطح کیفی پایین این برنامه ها، برای همکاری رغبتی نداشتند و از سازندگان این نوع برنامه ها بشدت انتقاد می کردند اما من معتقد بودم می شود کاری با کیفیت خوب در قالب همین کارهای پیوسته ، انجام داد. پخش برنامه که شروع شد، بسیاری که با این گونه برنامه ها قهر بودند، با آن آشتی کردند توده مردم اتفاقا کمی دیرتر با این مجموعه ارتباط برقرار کردند یکی از عوامل موفقیت این مجموعه ، البته نورپردازی آن است بخش اعظم این موفقیت ، مدیون طراحی نور آقای شمسایی بود که به من اجازه مانور و جابه جایی خوبی می داد. فیلمنامه ها معمولا ظرف چند روز نوشته می شوند؛ ما نمی خواستیم با یک یا دو نویسنده این مسیر را طی کنیم و بعد به آنها فشار بیاوریم که متن را ظرف مدت معینی آماده کنند؛ به طوری که فرصت کارکردن روی متنها وجود نداشته باشد ما پنج ، شش نویسنده داریم که از آنها خواسته ایم هفته ای یک متن تحویل بدهند؛ ولی متن خوب آیا این کارها به صورت گروهی انجام می شود؛ نه ، یکی دیگر از تفاوت های این کار با کارهای مشابه در این است که ما برای روند داستان مجموعه ، استراتژی تعیین کرده ایم ؛ به این معنا که می دانیم در قسمت 60 این مجموعه چه اتفاقاتی قرار است روی بدهد، این هم به دلیل تجربه قبلی ما بود. در برنامه های قبلی ، وقتی پخش برنامه ای شروع می شد، کم کم هدایت برنامه از دست می رفت ؛ ما نمی خواستیم چنین اتفاقی در این برنامه رخ دهد؛ بنابراین این تمهید را به کار بستیم و البته نویسنده ها در جریان روند تحول داستان هستند معمولا تصویربرداری هر قسمت چند روز طول می کشد؛ یک روز و در حال حاضر چند قسمت جلو هستید؛23 قسمت در روز چند ساعت کار می کنید؛12 ساعت ، البته خودم چهار پنج ساعت هم صرف تدوین می کنم.به نظر شما بازتاب این کار در میان مخاطبان آن چگونه بوده است؛ پیش بینی ما این بود که بعد از50 قسمت ، مخاطبان عام خود را جذب خواهد کرد به دلیل این که تاحدودی از برنامه های قبلی سنگین تر بود و سوژه ها دستمالی شده نبود و علتهای دیگر ولی خوشبختانه خیلی زودتر از آنچه فکرش را می کردیم جایش را در میان مخاطبان باز کرده است به نظرم یکی از دلایلی که تهیه کنندگان به این نوع کارها نمی پردازند همین است که می گویند باید طوری برنامه بسازیم که تماشاگر قشنگ بفهمد این قشنگ بفهمد به معنی شعاردادن و آب بستن و کشدار کردن و در نهایت یک جور توهین به مخاطب است اما به عقیده من تماشاگر ما خیلی هوشیار است فقط باید به او کمی زمان داد...