در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم
سرنخ کمخونی
آیا تشخیص کم خونی راحت است؟
برای دانستن پاسخ درست این پرسش باید علائم بیماری کم خونی را بدانیم. شاید تصور کنید بیماری کم خونی علائم خیلی سادهای دارد، اما اینطور نیست! در بسیاری مواقع علائم و نشانههای کمخونی خیلی پیچیده هستند.
مرد 70 سالهای را در نظر بگیرید که وضع سلامت عادیای دارد. در سه ماه گذشته او دچار تنگی نفس در حین فعالیت شده است. هر وقت میخواهد یک مسیر سربالایی را پیاده طی کند زود خسته میشود و توان ندارد.
این در حالی است که تا چند ماه قبل بخوبی میتوانست این مسیرها را راهپیمایی کند. شاید برایتان عجیب باشد، ولی این مرد دچار کمخونی شده است و دلیل این علائم بیماری قلبی یا تنفسی نیست، در حالی که در سه ماه بررسی ابتدا بیماریهای قلبی و ریوی مورد توجه قرار گرفتند.
این مثال بیماری بود که بتازگی او را ویزیت کردهام و بعد از این که متوجه کمخونی در او شدم توانستیم با کولونوسکوپی زخم روده او را تشخیص دهیم و درمان کنیم. در واقع زخم روده طی چند ماه با ایجاد خونریزی مداوم و بسیار ناچیز در این بیمار باعث کمخونی شده و علامت بیمار فقط تنگی نفس و ضعف بود.
مثال دیگر از بین بیمارانم مربوط به کودکی است که خوب رشد نمیکرد و برای کوتاهی قد مراجعه کرده بود. جالب است کمخونی طولانی در این بیمار طی چند سال موجب شده بود خوب رشد نکند. علت کمخونی در او بیماری سلیاک بود. بیماری سلیاک نوعی بیماری گوارشی است که به دلیل آلرژی به گندم ایجاد میشود.
این آلرژی خیلی ملایم است و بیمار به مرور دچار ناراحتی رودهها میشود و مواد غذایی از جمله آهن جذب نمیشوند و بیمار به دلیل کمبود آهن بتدریج دچار کمخونی میشود. در مورد این بیمار با تغییر رژیم غذایی، توانستیم بیماری را درمان کنیم و سیر رشد کودک اصلاح شد.
یک مثال دیگر در مورد ورزشکاری است که در چند روز گذشته نتوانسته تمرینات خود را بخوبی انجام دهد و با این که بسیار با انضباط است و سر تمرینات بموقع حاضر میشود، ولی خیلی زود خسته میشود و نمیتواند تمرین را تمام کند.
بعد از بررسی این ورزشکار متوجه شدیم او مبتلا به تالاسمی مینور است، ولی با تغذیه مناسب و ورزش هیچ مشکلی نداشت. این فرد از چند ماه قبل به رژیم گیاهخواری مطلق رو آورده بود و به دلیل نخوردن غذاهای حیوانی دچار کمبود تغذیهای بخصوص ویتامین B12 شده بود. با تجویز چند آمپول B12 این بیمار هم درمان شد.
دقت کنید در مثالهای بالا علائم مختلفی مثل تنگی نفس، ضعف، عدم رشد و افت توان ورزشی ما را به تشخیص کمخونی هدایت کرد. بنابراین باید کمخونی را بهعنوان یک بیماری رایج در نظر داشت.
دکتر رضا کریمی
متخصص داخلی و فوق تخصص غدد و متابولیسم
تازه ها
گوناگون
پیشنهاد سردبیر
گزارش «جامجم» درباره دستاوردهای زبان فارسی در گفتوگو با برخی از چهرههای ادب معاصر
فارسی، زبان گفتوگوی جهان
معاون وزیر بهداشت:
