در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم
نگاهی دوباره به ورزشهای زورخانه
حرفهای کردن یک ورزش باستانی
ورزش زورخانهای در ایران قدمت طولانی دارد، اما نخستین حضور این ورزش باستانی در چهارمین دوره بازیهای همبستگی کشورهای اسلامی، برای برگزارکنندگان بازیها، رسانههای داخلی و خارجی به اتفاق تماشاگران میزبان، پرسشهایی را مطرح کرد.
ورزشهای زورخانهای چه نوع ورزشهایی با چه اهدافی است و چگونه میتوان راه ورود این ورزش باستانی را در میان رسانهای شدن، حرفهای شدن و تجاری شدن ورزشهای حرفهای به شکل امروزی خود باز کرد؟
در جریان بازیهای باکو، مشترکات فرهنگی ایران و جمهوری آذربایجان و رونق این ورزش در کشور میزبان، تا اندازهای باستانی کارانی با کیفیت بالا را در میان هشت تیم شرکتکننده دیگر به داخل گود فرستاد، اما برای افزایش تعداد ورزشکاران و سطح کیفی مناسب رقابتهای ورزشهای زورخانهای در میان کشورهای عضو فدراسیون بینالمللی که مقر آن در ایران است، باید برنامهریزی گسترده داشت.
در ایران ورزش باستانی از منظر درهمتنیدگی با مفهوم هویت دارای اهمیت بسیار است و رونق این ورزش در افغانستان، تاجیکستان یا جمهوری آذربایجان و تعدادی از همسایگان امروزی از قدمت 3000 ساله ورزش باستانی در ایران نشات میگیرد. اشعار و دعاها در ورزش زورخانهای، گفتوگو با گذشته و پیشینههای آیینی و اسطورهای و شخصیتهای مذهبی است و پهلوانان شیعی در مسیر تاریخ بعد از اسلام، پرچمداران حفظ هویت فرهنگ زورخانهای در جامعه بودند.
یکی از مباحث مهم مورد مطالعه در زمینه بینالمللی کردن ورزشهای زورخانه بررسی اشعار و دعاهای مرشد در زمان اجرای باستانیکاران است؛ این که چگونه برای ورزشکاران با ادیان و مذاهب مختلف اشعاری انتخاب شود تا تبلیغ دین یا مذهب خاصی نباشد از نکات مهم مورد مطالعه در انتخاب اشعار و دعاهاست. در باکو، میزبان ورزشکاران کشورهای اسلامی، گاهی مرشد برای ورزشکاران ایرانی اشعاری در مدح امامان شیعیان میخواند، اما با احترام به مذاهب دیگر، ورزشکاران کشورهای مختلف اسلامی با اشعار حماسی فردوسی یا عرفانی مولانا وارد گود میشدند.
نکته بعدی در جهانی سازی ورزشها که مورد توجه مجامع بینالمللی است، حضور بانوان در یک رشته ورزشی است. در شرایط کنونی باید با نگاه به اعتقادات مذهبی در این خصوص برنامهریزی کرد، همان گونه که بانوان ورزشکار ایرانی در رشتههای مختلف ورزشی به میدان میروند.
ورزشهای زورخانهای برخلاف ورزشهای وارداتی مانند فوتبال به شکل امروزی و با قدمت 150 سال در مسیر تاریخ، جهانیسازی نشده است که امروزه پیشینه قواعد بازی و ورزشهای حرفهای را داشته باشد، زیرا سابقه مطالعات این ورزش ریشه در پژوهشهای چند سال اخیر دارد. بنابراین با در نظر گرفتن قدمت این ورزش، کارکرد هویتساز، اعتقادات دینی و مذهبی، توجه به ساختار ورزش حرفهای و نگاه ویژه به مبانی اقتصاد و ورزش که اهمیت ورزش باستانی ایران را بیشتر میکند، باید قواعدی نو در معرفی ورزشهای زورخانهای برای گسترش آن در سطح بینالمللی و فراملی نوشت.
محمد رضاپور
ورزش
تازه ها
گوناگون
پیشنهاد سردبیر
گزارش «جامجم» درباره دستاوردهای زبان فارسی در گفتوگو با برخی از چهرههای ادب معاصر
فارسی، زبان گفتوگوی جهان
معاون وزیر بهداشت:
