فیلمنامه این انیمیشن براساس قصه کتاب چندجلدی کالین دان به نام حیوانات جنگل فارتینگ نوشته شده است

سفر ماجراجویانه به پارک «گوزن سفید»

«حیوانات جنگل فارتینگ» یک مجموعه تلویزیونی اروپایی موفق است که منتقدان تلویزیونی از آن به عنوان یک محصول مشترک اروپایی آبرومند و قابل تقدیر اسم می‌برند. این مجموعه از شبکه پویا با نام «گوزن سفید» پخش می‌شود.

کد خبر: ۶۲۲۴۱۶

خالق این انیمیشن کمدی ـ اکشن خانوادگی اتحادیه تولید و پخش اروپا (EBU) است که اختصاص به تولید محصولات مشترک هنری کشورهای مختلف قاره اروپا دارد. این کمدی خانوادگی در فاصله سال‌های 1992 تا 1995 از تلویزیون‌های اروپا پخش شد. در کل سه فصل مجموعه تولید شد که شامل 39 اپیزود می‌شد. سه کشور انگلستان، فرانسه و آلمان تهیه‌کنندگان گوزن سفید هستند. پخش مجموعه در این سه کشور به صورت همزمان بود و پس از نمایش موفقیت‌آمیز چند قسمت فصل اول آن بود که شبکه‌های تلویزیونی دیگر کشورهای اروپایی هم پخش آن را آغاز کردند. یکی از دلایل موفقیت بالای مجموعه در بین تماشاگران اروپایی به محبوبیت فراوان قصه و شخصیت‌های اصلی آن برمی‌گردد. فیلمنامه اقتباسی گوزن سفید براساس قصه کتاب چندجلدی کالین دان به نام حیوانات جنگل فارتینگ نوشته شده است. این مجموعه کتاب در فاصله سال‌های 1979 تا 1994 چاپ شد و خیلی زود توانست با جذب نظر کتابخوان‌های کوچولو، تبدیل به یکی از موفق‌ترین آثار ادبی دوران خود شود.

تماشاگران تلویزیونی در ژانویه 1993 شاهد پخش مجموعه‌ای انیمیشنی بودند که گام تازه‌ای در زمینه انیمیشن‌سازی اروپایی ارزیابی شد. منتقدان تلویزیونی پس از پخش گوزن سفید در نقدهای خود نوشتند سازندگان مجموعه و تولید آن، راه تازه‌ای را پیش پای صنعت تلویزیون اروپا و حرفه انیمیشن‌سازی قرار داده‌اند. کارگردانی گوزن سفید را ـ که هر اپیزود آن با طول زمانی 25 دقیقه‌ای ساخته شد ـ الفین لوید جونز و فیلیپ له‌کلرت به عهده داشتند. لوید جونز تا قبل از این مجموعه، فقط یک کار تلویزیونی را در کارنامه هنری خود به عنوان کارگردان داشت. این مجموعه ماجراجویانه انیمیشنی انگلیسی در سال 1986 با نام مورچه‌های کوچولو پخش شد. او همچنین نویسنده فیلمنامه چند اپیزود مجموعه جزیره نوح در سال 1997 هم بوده است. تخصص او هم مثل له‌کلرت در رشته انیمیشن است و هر دو قبل از ورود به دنیای کارگردانی در واحد انیمیشن تلویزیون کشور خود بوده‌اند. له‌کلرت فرانسوی برخلاف لوید جونز، بعد از ساخت گوزن سفید چهار فیلم سینمایی و مجموعه تلویزیونی را کارگردانی کرده است. او سازنده 21 اپیزود گوزن سفید بود و بقیه قسمت‌های آن را لوید جونز کارگردانی کرد. این دو برای صدای شخصیت‌های کارتونی قصه مجموعه، از همکاری تعدادی از صداپیشه‌های مطرح تلویزیونی اروپا همچون روپرت فارلی، استیسی جفرسون، جرمی بارنت و سالی گریس کمک گرفتند. خط اصلی قصه گوزن سفید دنبال کننده همان خط اصلی قصه مجموعه کتاب کالین دان است. این در حالی است که برخی عناصر مهم کتاب‌های دان در زمان تبدیل‌شدن به مجموعه تلویزیونی تغییر کردند و در دل قصه گوزن سفید حضور ندارند. قصه مجموعه درباره ماجراجویی‌های حیواناتی است که در جنگل قدیمی فارتینگ زندگی می‌کنند. ‌آنها بزودی مجبور می‌شوند محل زندگی خود را ترک کرده و مکان امن دیگری را برای ادامه زندگی پیدا کنند. حضور آدم‌ها در این جنگل، آرامش و امنیت حیوانات را به خطر انداخته است.‌ آدم‌ها می‌خواهند با تخریب جنگل در آنجا ساختمان‌سازی کنند. هدایت حیوانات را در کوچ اجباری‌شان فوکس به عهده می‌گیرد، تاد دومین شخصیت مهم قصه، وظیفه راهنمایی حیوانات را به عهده دارد. سفر طولانی حیوانات از جنگل به پارک وایت دیر (گوزن سفید)‌ با ماجراهای تلخ و شیرین زیادی همراه است. این پارک، همان مکانی است که می‌تواند حیوانات را در خود جای داده و از آنها محافظت کند.

برعکس بسیاری از فیلم‌ها و مجموعه‌‌هایی که برای قشر سنی کودک و نوجوان ساخته می‌شود گوزن سفید استفاده زیادی از عنصر کمدی نکرده است. سازندگان مجموعه به جای بهره‌گیری از این عنصر (که عامل مهمی در جذب تماشاگران کوچولو است)‌ به یک قصه قوی و محکم تکیه کرده‌اند. حتی در برخی اپیزودهای مجموعه می‌توان ردپای ترس و تلخ بودن را هم پیدا کرد. منتقدان به این نکته اشاره می‌کنند تعدادی از شخصیت‌های قصه ـ که البته تعداد ‌آنها هم کم نیست ـ‌ در طول سفر به پارک گوزن سفید یا کشته می‌شوند یا به صورت طبیعی می‌میرند. همین تلخی و ترس و خشونت موجود در برخی اپیزودهای مجموعه، بحث و جنجال رسانه‌ای زیادی به پا کرد و پای روان‌شناسان و جامعه‌شناسان را به رسانه‌های گروهی باز کرد. آنها در برنامه‌ها و بحث و گفت‌وگوهای مختلف،‌ درباره ضرورت یا ضروری نبودن چیزهایی از این دست در یک کار تلویزیونی خاصی بچه‌ها صحبت و اظهارنظر کردند.

فصل اول مجموعه به نمایش سفر حیوانات به سمت پارک گوزن سفید می‌پردازد. کل قصه فصل دوم در این پارک اتفاق می‌افتد و شرایط تازه زندگی حیوانات و کنار آمدن با شرایط پارک را به تصویر می‌کشد. سومین و آخرین فصل مجموعه، هجوم موش‌ها به پارک گوزن سفید و تلاش کل حیوانات برای مقابله با آنها را به نمایش می‌گذارد. از کل مجموعه کتاب حیوانات جنگل فارتینگ، دو جلد آن در مجموعه تلویزیونی مورد استفاده قرار نگرفت. سازندگان مجموعه بعدها گفتند زمان‌بندی اپیزودهای مختلف مجموعه به گونه‌ای بود که نمی‌توانستند از قصه این دو جلد کتاب استفاده کنند.

چند شخصیت اصلی و مهم قصه کتاب مذکر بودند، ولی در زمان تولید مجموعه تبدیل به شخصیت‌هایی مونث شدند. نام برخی حیوانات هم در این مجموعه تغییر کرد. به دلیل تعداد خیلی زیاد شخصیت‌های ریز و درشت قصه کتاب، تعدادی از آنها در طول تولید مجموعه تلویزیونی حذف شدند و هیچ وقت سر از صفحه کوچک تلویزیون درنیاوردند.

کار تولید گوزن سفید در دو کشور انگلستان و فرانسه انجام شد و عوامل اصلی تولید آن از بین هنرمندان همین دو کشور انتخاب شد، اما آلمانی‌ها در تولید آن مشارکت مالی برابر داشتند. از آنجا که سهم مالی آلمانی‌ها در این مجموعه برابر با دو طرف دیگر بود، نام این کشور هم به‌عنوان تهیه و تولیدکننده آن آمده است. هم منتقدان و هم تماشاگران تلویزیونی از دو فصل اول و دوم مجموعه استقبال و آنها را یکی از بهترین انیمیشن‌های تاریخ تلویزیون اروپا نامگذاری ‌کردند، اما استقبال هر دو گروه از فصل سوم کمتر بود. حتی برخی منتقدان از این فصل به‌عنوان یک کار ناامیدکننده تلویزیونی اسم بردند. تماشاگران هم قصه و حال و هوای آن را در تناقض با دو فصل اول و دوم ارزیابی کردند.

موفقیت گوزن سفید باعث شد یکسری اسباب‌بازی از شخصیت‌های اصلی قصه آن وارد بازار شود. یک مجله هم براساس همین شخصیت‌ها در 130 جلد منتشر شد. نام این مجله دوستان جنگل فارتینگ بود. نکته جالب این‌که نوارهای صوتی دو فصل اول و دوم مجموعه هم به بازار آمد، این نوارهای صوتی قصه‌های خود را از زبان شخصیت اصلی قصه تعریف می‌کردند.