در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم
اهدای عضو محکومان
سوال اول این است که آیا زندانیان محکوم به اعدام میتوانند اعضای بدن خود را به نیازمندان اهدا کنند؟ پاسخ به این سوال از دو منظر حقوق داخلی و حقوق بینالمللی قابل بررسی است. از لحاظ حقوق داخلی چنانچه نفس اهدای عضو را مشروع و قانونی بدانیم البته به شرط آنکه موجب ضرر هنگفت یا سلب حیات فرد اهداکننده نشود، با توجه به آزادی اختیار و اراده فرد اهداکننده در اینخصوص تفاوتی بین افراد محکوم یا غیرمحکوم نیست، بنابراین همانگونه که یک فرد غیرمجرم میتواند مثلا یکی از کلیههای خود را (و البته نه هر دو کلیه را) در زمان حیاتش به دیگری اهدا کند، فرد محکوم به اعدام و قصاص نیز میتواند در زمان حیات خود و قبل از اجرای حکم، نسبت به اهدای عضو خود اقدام کند، اما درباره اهدای عضو پس از اجرای حکم اعدام اختلاف نظر وجود دارد. عدهای از فقها اهدای عضو فرد معدوم را برحسب وصیت او، صحیح و نافذ میدانند و عده دیگری این امر را منوط به نظر اولیایدم او میکنند و البته شرایط و نظرات دیگری نیز در این بین دیده میشود. در هر صورت تعیین تکلیف در این مورد نیازمند وضع قانون کامل و جامع است، اما از لحاظ حقوق بینالمللی ظاهرا اهدای اعضای معدومان طی کنوانسیونهای مربوط ممنوع شده است و چنانچه دولت ایران نیز این کنوانسیونها را پذیرفته باشد، ممنوعیت مذکور در حیطه حقوق داخلی نیز باید رعایت شود. به هر حال در این زمینه باید بررسی و تحقیق جامعتری صورت گیرد که متاسفانه فعلا از فرصت ایجاد شده خارج است.
چکهای مسروقه
شخصی سوال کرده است چند ماه پیش تعداد 32 فقره چک سفید وی را به سرقت بردهاند و مرجع قضایی نیز دستور مسدودشدن چکها را صادر کرده است. آیا کسی میتواند چکهای سرقتی او را برگشت بزند؟
چنانچه منظور از سفیدبودن چکها این باشد که کاملا سفید بوده و حتی امضای صاحب آن را نیز ندارد مسلما امکان برگشتزدن آنها به صورت عادی وجود ندارد مگر اینکه چکها دارای امضای صاحب اصلی آن بوده یا امضای صاحب چک توسط فرد سارق یا دیگران، شبیهنویسی و جعل شود.
در هر دو صورت پس از درج مبلغ و تاریخ و دیگر مشخصات لازم و تطابق ظاهری امضای مجعول با امضای اصل از سوی بانک مربوط، منجر به صدور گواهی عدم پرداخت میشود که در صورت اخیر چناچه چک ارائه شده به بانک فاقد محل مکفی بوده یا به واسطه دستور قضایی مسدود شده باشد، ضمن صدور گواهی عدم پرداخت، علت آن نیز قید و درج میشود و در این زمان است که صاحب چک میتواند پس از اثبات سرقت چک یا اثبات جعل مندرجات علیه سارقان یا جاعلان، اقدام کیفری یا حقوقی و مطالبه حق کند، در غیر این صورت چنانچه نتواند هیچیک از ادعاهای جعل یا سرقت یا دیگر جرایم مربوط را اثبات کند مکلف است وجه چک موصوف را در حق دارنده آن پرداخت کند.
تقسیم ارث پدر
شخصی عنوان کرده است با توجه به گذشت هفت ماه از فوت پدرشان وصدور گواهی قانونی انحصار و وراثت هنوز نتوانسته است سهم الارث خود بویژه مال الاجارههای پرداختی از سوی مستاجران مغازههای متعلق به پدرش را دریافت کند در صورتی که بعضی از ورثه، کل مال الاجارههای مذکور را دریافت میکنند. این خواننده پرسیده است تکلیف چیست؟
پاسخ این است که او میتواند در ابتدا وقبل از اقدامات قانونی، با ارسال اظهارنامه رسمی خطاب به سایر ورثه مراتب لزوم و پایبندی ایشان به رعایت حدود و حقوق شرعی و قانونی خود و دیگران را تذکر بدهد و چنانچه مفید و موثر قرار نگرفت با اقامه دعوی حقوقی تحریر و مهر و موم و در نهایت تقسیم ترکه علیه نامبردگان در مرجع صالح قضایی احقاق حق کند. ضمنا چنانچه بعضی ترکه از سوی بعضی ورثه که قاعدتا باید نگهدار و امین آن باشند، عالما و عامدا و عدوانا حیف و میل شود، علاوه بر توجه مسئولیت حقوقی به آنها، دارای مسئولیت کیفری و استحقاق تحمل مجازات قانونی نیز خواهند بود.
فرشید رفوگران
وکیل دادگستری
در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم
گزارش «جامجم» درباره دستاوردهای زبان فارسی در گفتوگو با برخی از چهرههای ادب معاصر
معاون وزیر بهداشت: