امسال رضا عطاران با فیلم «رضا هرگز نمیخوابد» در جشنواره به عنوان کارگردان حضور دارد. او که سال گذشته یکی از بهترینهای سینمای ایران بود و توانست تندیس جشن خانه سینما را هم از آن خود کند، امسال اولین فیلم سینماییاش را راهی جشنواره کرده است. عطاران، سابقه کارگردانی آثار موفق تلویزیونی را در کارنامه اش دارد و در همان آثار هم نشان داده است که در بیان حرفهایش در آثار نمایشیاش برای خودش سبک دارد و بسیاری از سینماگران و مشتاقان سینما منتظر اکران فیلم او در جشنواره هستند تا ببینند اولین دستپخت عطاران در سینما چگونه خواهد شد.
حمید امجد هم جزو اولینهای جشنواره سیام است. او که یکی از بازیگران خوب تئاتر ایران و البته کارگردان و نویسنده تئاتر هم هست، سابقه بازی در فیلمهایی همچون «گاهی به آسمان نگاه کن» کمال تبریزی و «مسافران» بهرام بیضایی را دارد.
«آزمایشگاه» او یکی از فیلمهایی است که در جشنواره حضور خواهد داشت. پس از حمید سمندریان با فیلم به یادماندنی «تمام وسوسههای زمین» و علی رفیعی با خاطره خوب سینماییاش یعنی «ماهیها هم عاشق میشوند» این سومین اهل تئاتریای است که وارد عرصه کارگردانی سینما میشود. (البته بهرام بیضایی را ما جزو سینماگران حساب کردیم!)
فرامرز قریبیان نیز سومین بازیگری است که در جشنواره سیام نامش در تیتراژ به عنوان کارگردان خواهد آمد. او پس از 12 سال که از ساخته قبلیاش یعنی «چشمهایش» میگذرد، تصمیم گرفته داستانی تازه را روی پرده بیاورد. «گناهکاران» عنوان فیلم تازه قریبیان است که او ترجیح داده در سکوت کامل خبری و بیحاشیه ساخت آن را به اتمام برساند؛ فیلمی که نوشتن فیلمنامهاش به عهده پسر این بازیگر یعنی سام قریبیان است. نوجوان فیلم «ترانزیت» حالا با نوشتن فیلمنامه گناهکاران در جشنواره فیلم فجر حضور خواهد داشت.
بازیگر ـ کارگردان بعدی پیمان معادی است. او که با بازی شگفتانگیزش در فیلم تحسین شده «جدایی نادر از سیمین» توانست خرس نقرهای برلین را از آن خود کند، امسال با ساخت فیلم «برف روی کاج» در جشنواره حضور خواهد داشت؛ فیلمی که با حضور خود او و البته مهناز افشار کلید خورده و آماده نمایش در جشنواره است. معادی پیش از آن که به بازی روی آورد یکی از فیلمنامهنویسان مهجوری بود که کمتر کسی به او توجه داشت، اما کشف استعداد بازیگری او توسط اصغر فرهادی، سینمای ایران را صاحب بازیگری کرد که تا مدتها میتوان از آن استفاده کرد. معادی تجربه حضور در صحنه را هم پیدا کرد. او که تاکنون روی صحنه تئاتر در برابر تماشاگران قرار نگرفته بود، با ایفای نقشی در تئاتر «خشکسالی و دروغ» اثر پرحاشیه محمد یعقوبی روی سن تئاتر رفت تا ثابت کند فقط بازیگر جلوی دوربین نیست و میتواند مثل شهاب حسینی از پس بازی سخت تئاتری هم برآید. فیلم او در جشنواره میتواند سکوی پرشی برای معادی باشد تا تواناییهایش را در عرصه کارگردانی هم ثابت کند.
علی مصفا دیگر بازیگر ـ کارگردانی است که در جشنواره حضور خواهد داشت. «پله آخر» دومین ساخته سینمایی علی مصفا بعد از «سیمای زنی در دوردست» است که در آن لیلا حاتمی، علی مصفا و علیرضا آقاخانی به ایفای نقش میپردازند.
این فیلم داستان امین، دکتری میانسال است که پس از سالها به ایران برگشته و با مادرش تنها زندگی میکند. او با شنیدن خبر مرگ یکی از دوستان دوران کودکیاش به خانه او میرود و درگیر ماجرای مرگ وی میشود. تجربه نخست مصفا در عرصه کارگردانی چندان دلچسب از آب درنیامد و بازی لیلا حاتمی در آن چندان چنگی به دل نمیزد، اما این ترکیب دوباره در فیلم تازه مصفا تکرار شده است.
میثم اسماعیلی
در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم