وقتی شهر، دست گردشگران را باز می‌گذارد

قدم گذاشتن در موزه ملی قرآن کریم همان و فرو رفتن گردشگران در حس و حال معنوی همان. زیباترین و هنرمندانه‌ترین جلوه‌ها از رهنمودهایی که خداوند در قالب آیات بر آخرین فرستاده‌اش نازل کرد در این موزه درون قاب‌های کوچک و بزرگ، دورن محفظه‌های شیشه‌ای و روی میزها چشم‌نوازی می‌کند. مؤسسان با هدف نگهداری آثار شاخص و تداوم فعالیت‌های قرآنی 12 مرداد 84 این موزه را تأسیس کردند و با تدابیری که طی چند سال اخیر به کار گرفته شد، این موزه به یکی از پرطرفدارترین موزه‌های فعال در کشور مبدل شده و گردشگران زیادی را به سوی خود جذب کرده است. فرصتی که برای تماشای بیش از400 نسخه خطی متعلق به قرن دوم هجری تا اواخر دوران قاجار در این موزه پدید می‌آید از مهمترین دلایل گردشگران برای ورود به این مکان فرهنگی‌‌ ـ‌ گردشگری قلمداد می‌شود. کتاب‌های نفیس ادعیه، دیوان شعرای مشهور، ‌تابلو‌ها، اشیای نفیس زینتی و آثار قرآنی به‌‌جا مانده از عهد تیموریان،‌ ایلخانیان و صفویان هم از دیگر جاذبه‌های توریستی موزه قرآن به حساب می‌آید. عده‌ای دیگر از گردشگران به هوای استفاده از یک یا چند کتاب از میان 3500 جلد کتاب موجود در کتابخانه تخصصی ملی قرآن کریم که در 3 طبقه به مساحت 465 مترمربع واقع شده به این مکان می‌آیند.

غیر از جذابیت موضوعی، ویژگی‌های معماری و استفاده از کاشیکاری، سنگ‌کاری و در کل نماسازی و فضاسازی هنرمندانه، بخشی دیگر از دلایلی است که گردشگران را از رفتن به این موزه خرسند می‌کند. مدیران موزه از اواخر سال گذشته برای گردشگران یک تخفیف جانانه در نظر گرفته و بازید از این موزه را برای دانش‌آموزان از ساعت 8/30 صبح تا 2 بعداز ظهر رایگان اعلام کرده و شماره تلفن 66490864 را برای هماهنگی و پاسخگویی به سؤالات اختصاص داده‌اند.

نشانی: تقاطع خیابان‌های ولیعصر و امام خمینی(ره)، ضلع شمال غربی .

لابد خیلی از شما با خواندن عنوان این بخش از مطلب می‌خواهید یادآوری کنید فرهنگستان هنر، بیشتر یک مکان اداری است و می‌خواهید خرده بگیرید که جای این مطلب در این صفحه نیست، اما باید گفت که اشتباه خیلی از گردشگرانی که بدون پیشینه ذهنی برای بازدید از آثار تاریخی ثبت شده به خیابان ولیعصر می‌آیند همین است که این ساختمان را اداری فرض می‌کنند و نادیده از کنارش می‌گذرند. این گردشگران از این‌که بنای فرهنگستان هنر یکی از زیباترین جلوه‌های در هم‌آمیختگی معماری روسی و هنرهای ایرانی را به نمایش می‌گذارد غافلند و البته اگر گذر مارکوف ‌‌ـ‌ معمار روسی‌‌ـ‌ در دوره پهلوی به ایران و تهران نمی‌افتاد، این ساختمان به عنوان یکی از فاخرترین بناهای تاریخی موجود در شهر ما ساخته نمی‌شد. خانه پروفسور عدل ‌‌ـ‌ از اولین جراحان ایران ـ سال 1310 ‌روی قطعه زمینی به مساحت 2700 مترمربع و با زیربنایی معادل یک هزار مترمربع جان گرفت و هنوز هم گچبری‌های ویژه در نما و قرار گرفتن این عمارت در حصاری که از دور هم جمع شدن کاج‌ها به وجود آمده، جلوه خاصی به خیابان ولیعصر بخشیده است. خانه پروفسور عدل یا همین فرهنگستان هنر که توصیه می‌کنیم دیدنش را پشت‌گوش نیندازید، سال 77 به ثبت ملی رسید.

گذشته از هنری که مارکوف برای احداث این بنا به خرج داد و آن را به مکانی مناسب برای بازدید گردشگران مبدل ساخت، آغاز فعالیت موزه هنرهای معاصر فلسطین در سال 85 با هدف به نمایش درآوردن دستاوردهای فرهنگ مقاومت و هویت حماسی ملت فلسطین و جمع‌آوری، حفظ و ارائه آثار هنری مرتبط با آرمان آزادی قدس شریف از هنرمندان سراسر دنیا شمار زیادی گردشگر برای این مکان تاریخی ‌‌ـ‌ فرهنگی جمع‌و جور کرده است.

نشانی: خیابان ولیعصر، روبه‌روی کاخ مرمر، پلاک ۴ و ۶ .

صد حیف که یکی از بناهای کم‌نظیر تاریخی به دلایل گوناگون از جمله کمبود اعتبارات سازمان میراث فرهنگی و گردشگری استان تهران رو به زوال می‌رود و همچنان از سال 1334 در اختیار صنف تهیه و توزیع گوشت گوسفندی تهران قرار گرفته است، اما این به آن معنا نیست که در عمارت به روی گردشگرانی که به شوق تماشای ‌ستون‌های حجاری شده در طبقه همکف، گچبری‌های متعدد و متنوع، قالب‌های گچبری و نقاشی شده سقف، شومینه‌هایی با تزئینات منحصربه‌فرد قاجاری و آزاره‌های کاشیکاری شده به این قسمت از خیابان ولیعصر می‌آیند، بسته باشد. این بنای ارزشمند که ‌سال 82 به ثبت ملی هم رسیده است، ساعت 9 تا 2 بعدازظهر شنبه تا چهارشنبه هر هفته برای بازدید گردشگران باز است البته زمان بازدید رسمی نیست و متولیان کنونی عمارت، برای این‌که این ساختمان بیش از این به انزوا کشیده نشود، در را به روی گردشگران و دانشجویان هنر و معماری نمی‌بندند. هرچند بناهای مجاور همگام با رشد شهرنشینی تغییر چهره داده‌اند و به دلیل کم‌توجهی مسوولان ذیربط، سایه ناملایمات تاریخی بر سر این عمارت سنگینی می‌کند، اما لذت قدم زدن در حیاطی با درختان خرمالو و سیب که متعلق به ملکه ایران بوده و سرک کشیدن در اتاق‌هایی که بوی تاریخ می‌دهد ، مزه‌ای است که تا مدت‌ها زیر زبان هر گردشگری می‌ماند.

نشانی: خیابان ولیعصر، بالاتر از چهارراه مولوی، روبروی مهدیه تهران .

شاید کمتر کسی باور کند یک قهوه‌خانه در یکی از پرسروصداترین خیابان‌های شهر، شهرتی فراتر از مرزهای کشور پیدا کند. قهوه‌خانه آذری با قدمتی بیش از 100 سال این فرصت را داشته با معماری سنتی ایرانی، پنجره‌هایی با شیشه‌های رنگی، حوض و فواره، لوازم ورزش باستانی، نقاشی‌های مینیاتوری از شاهنامه و... از سال 84 جایی در آثار تاریخی کشور برای خود باز کند و نشان افتخار و جایزه بین‌المللی سال 2002‌ را از کمیته انتخاب و گزینش صنعت توریسم و هتلداری اسپانیا بگیرد.

قهوه‌خانه آذری سال 1327 توسط حاج احمد آذری تأسیس و سال 1372 بازسازی شد. گردشگرانی که برای تماشای معماری و داشته‌های این قهوه‌خانه به این سمت شهر می‌آیند علاوه‌بر گوش‌سپردن به موسیقی اصیل ایرانی، از تماشای تابلوهای نبرد رستم و سهراب، رستم و اشکبوس، شکارگاه بهرام گور، عبور سیاوش از آتش، نبرد رستم و دیو سفید، دیدار رستم و تهمینه، شکارگاه بهرام‌گور و... که سالنی به وسعت 280 متر مربع را تزئین کرده‌اند، لذت می‌برند.

اگر روزی روزگاری گذرتان به عنوان گردشگر به این قهوه‌خانه افتاد که جزو میراث فرهنگی‌ ‌ـ‌ گردشگری کشور محسوب می‌شود، بدانید . بسیاری از افراد سرشناس داخلی و خارجی از جمله رئیس‌جمهور یونان و پروفسور فرای، ایران‌شناس آمریکایی، جمشید مشایخی، اکبر زنجانپور، پرویز پرستویی، رضا بابک و... در این قهوه‌خانه دیزی خورده‌اند. این جذابیت‌ها کافی است تا بالاخره هر گردشگری، هوس یک بار آمدن به این قهوه‌خانه را هم به فهرست بازدیدهایش اضافه کند.