پخش جمعه ایرانی در تعطیلات عید فطر

سعید توکل، سردبیر و تهیه‌کننده این برنامه در گفت‌وگو با خبرنگار ما با اعلام این مطلب افزود: جمعه ایرانی با مجموعه‌ای از نمایش‌ها، لطیفه‌ها، ترانه‌ها و مسابقه‌های رادیویی در تعطیلات پیش‌رو از ساعت 9 تا 11:30 روی آنتن رادیو ایران خواهد رفت.

«جمعه ایرانی» از سال 64 هنگام جنگ تحمیلی عراق علیه ایران آغاز شد و به خاطر رویکرد طنز آن و نیز شرایط خاص آن زمان با استقبال فوق‌العاده با مردم مواجه شد. این برنامه در آن زمان «صبح جمعه با شما» نام داشت که تا سال 79 با همین عنوان ادامه داشت؛ اما در سال 82 برنامه جمعه ایرانی به شکل تازه‌اش روی آنتن رفت.

منوچهر نوذری، عزت‌الله مقبلی، فرهنگ مهرپرور، مهین دیهیم، کنعان کیانی، حسین امیرفضلی، آذر دانشی، هوشنگ خلعتبری، مهدی آژیر و منصور والامقام از جمله هنرمندان مرحومی هستند که نقش‌آفرینی آنها در این برنامه هنوز در یادها مانده است.

سعید توکل از پیشکسوتان عرصه طنز رادیویی و تهیه‌کننده و سردبیر برنامه «جمعه ایرانی» در پاسخ به این سوال که سوژه‌های برنامه جمعه ایرانی چگونه انتخاب می‌شود، می‌گوید: ما در بین مردم زندگی می‌کنیم و طبیعتا مثل آنها با مشکلات و مسائلی که در جامعه وجود دارد، آشنا هستیم. مشکلات گرانی، ترافیک و سوخت چیزهایی هستند که مردم با آن مواجه هستند، برای ما هم وجود دارد. ما هم معضلات و دردهای جامعه را احساس می‌کنیم. علاوه بر این، از میان روزنامه‌ها، سایت‌ها و... سوژه‌های مورد نظرمان را پیدا می‌کنیم.

توکل بزرگ‌ترین ویژگی جمعه ایرانی را در مردمی بودن و استفاده از چهره‌های مورد علاقه در بین مخاطبان می‌داند و می‌افزاید: ما در این برنامه سعی می‌کنیم تنوع‌بخشی را حفظ کنیم. اگر یک شخصیت یا یک بخش گل کرد و با استقبال روبه‌رو شد، تلاش نمی‌کنیم به هر قیمتی آن را حفظ کنیم و بی‌محابا آن را تکرار کنیم. سعی می‌کنیم برنامه‌ای که برای مخاطب تهیه می‌شود، تازگی داشته باشد.

به جز این استفاده حساب شده از موسیقی‌های طنز از عوامل شادی‌آفرین برای مردم است. ما از این ویژگی به اضافه استفاده از آثار نویسنده‌های طنزپرداز خبره در حوزه‌های نمایش، لطیفه و شعر برای جذب هرچه بیشتر مخاطب استفاده می‌کنیم.

توکل که خود دستی در نوشتن دارد و خالق شخصیت معروف آقای ملون با اجرای ماندگار زنده‌یاد منوچهر نوذری است، می‌افزاید: طنزی که نیش نزند، طنز نیست. طنز باید زیرکانه انتقاد کند. گاهی در آثار تصویری دیده می‌شود که آثار طنز از مسیر طبیعی خارج شده‌اند و به کارهایی تبدیل می‌شوند که می‌بینیم. طنز باید در کنار نیشی که می‌زند خاصیت درمان هم داشته باشد. ما در این برنامه سال‌هاست که با شهرداری شوخی می‌کنیم و مسائل مختلفی را بیان می‌کنیم؛ اما جوری این کار را می‌کنیم که همه متوجه می‌شوند رویکرد این برنامه در جهت درمان است و قصد سویی ندارد. در طنزهای تصویری متاسفانه گاه می‌بینیم که به این بخش آنقدرها توجه نمی‌شود و بیشتر به بخش گزندگی توجه می‌شود.

وی با اظهار امیدواری به برگزاری دومین جشنواره طنز و تبسم در سال‌ جاری گفت: مردم ما اهل طنز هستند و همیشه لطیفه شیرینی دارند که برای یکدیگر بازگو کنند. استقبال از آثار طنز هم به ظرافت طنزپردازان رسانه برمی‌گردد. ما باید سطح استقبال از طنز را بالا نگه داریم، چون یک طنز خوب کارایی بمراتب بیشتری از ساعت‌ها سخنرانی دارد. شما می‌توانید با یک لطیفه کوچک همان پیام را به صورت تاثیرگذار به مخاطب منتقل کنید.

مهران امامیه از هنرمندان باسابقه برنامه جمعه ایرانی هم در پاسخ به این سوال که چرا این برنامه طنز در طول این‌ سال‌ها دوام آورده و با استقبال روبه‌رو شده است، می‌گوید: این برنامه تلاش کرده مسائلی که مردم با آن درگیر هستند، به صورت طنز بازتاب دهد. نویسنده‌های این برنامه موضوعات روز را دستمایه کار خود قرار می‌دهند و به صورت فکاهی‌های نیش‌دار به مخاطب عرضه می‌کند. در واقع مردم همان اتفاقات و ماجراهایی که در طول هفته دیده‌اند به شکلی طنز از این برنامه می‌شنوند که همین باعث می‌شود به این برنامه دلبستگی پیدا کنند.

علاوه بر این تهیه‌کننده برنامه بر این اعتقاد است که جمعه ایرانی باید برای همه اقشار جامعه بخش‌های شنیدنی داشته باشد؛ این موضوع به اضافه همدلی و اتحاد اعضای گروه باعث شد که جمعه ایرانی 3 دهه حضور موفق در عرصه رسانه داشته باشد.

بازیگر نقش ناصرخنگه در ادامه با اشاره به بازخوردهای این برنامه در بین مخاطبان می‌گوید: تا آنجا که من با مردم برخورد دارم، استقبال از این برنامه خیلی خوب است. جمعه ایرانی از برنامه‌های پرشنونده رسانه رادیویی است. در جشنواره طنز و تبسم که مدتی پیش برگزار شد از بین 67 هنرمند رادیو که به انتخاب مردم معرفی شدند 5 نفر اول شامل منوچهر آذری، امیرحسین مدرس، مهران امامیه، علیرضا جاویدنیا و داوود منفرد از هنرمندان برنامه جمعه ایرانی بودند.

نازنین مهیمنی، بازیگر نقش‌های مختلف زن در جمعه ایرانی هم می‌گوید: بزرگ‌ترین ویژگی جمعه ایرانی در قابل باور بودن این برنامه است. بعضی از طنزها به زور اصرار دارند که به هر قیمتی از مخاطب خنده بگیرند. من فکر می‌کنم این برنامه و طنزهای آن لوده نیست و به هجو کشیده نشده است، یعنی می‌شود گفت این طنزها به نوعی به معنای طنز نزدیک است و تلاش نشده با استفاده از کلمات زننده یا مسخره کردن لهجه‌های گوناگون، مخاطب را بخنداند. فکر می‌کنم که هنر آن است که هم خطوط قرمز را رعایت کند، هم حرفش را بزند و در کنار همه اینها مخاطب را بخنداند.

در برنامه جمعه ایرانی پیش‌بینی شده برای تعطیلات هنرمندانی چون رضا عبدی، منوچهر آذری، عباس محبی، علیرضا جاویدنیا، مهران امامیه، احسان کرمی، امیرحسین مدرس، بهروز خوش‌فطرت، امیر پارسی، افشین مقراضی، امیر سهیلی، الهام صفوی‌زاده، نازنین مهیمنی، شوکت حجت، زویا خلیل‌آذر، ویدا شهشهانی، مونیکا جهانبان و زهرا مهرافزا هنرنمایی ‌کنند.