اکران فیلم در شهرستان مشتری ندارد

«اکران شهرستان‌ها» در سال‌های گذشته یکی از ارکان فروش فیلم برای سینمای ایران بود. آن روزها به ازای هر بلیت در تهران، 2 بلیت در شهرستان‌ها پاره می‌شد اما حالا مدتی است چنین اتفاقی رخ نمی‌دهد و آن‌گونه که منصور نورپور، مسوول سینماهای استان اصفهان می‌گوید: سینما در شهرستان هم مانند تهران به روزی افتاده که دیگر خرج خود را در نمی‌آورد.

اسناد و مدارک نشان می‌دهد قبل از انقلاب 450 سالن سینما برای 30 میلیون جمعیت در کشور وجود داشت اما حالا برای 70 میلیون جمعیت ایران فقط 300 سالن سینما وجود دارد. محمدرضا صابری، سخنگوی انجمن سینماداران می‌گوید: زمانی سینماهای شهرستان بعد از گذشت 3 تا 4 ماه فیلم‌های تهران را اکران می‌کردند و زمانی که فیلم به شهرستان می‌رفت دیگر کهنه شده بود اما با اکران همزمان فیلم‌ها در شهرستان‌ها که از 2 سال قبل و به همت موسسه سینماشهر اتفاق افتاد، سینماهای شهرستان رشد خوبی پیدا کرد ولی حالا اکران شهرستان هم مشتری زیادی ندارد.

در پاسخ به این وضعیت حسین فرح‌بخش، تهیه‌کننده سینما می‌گوید: به‌جز برخی سینماهای شهرستان‌ها که به همت موسسه سینما شهر بازسازی شده، اغلب سینماهای شهرستان‌ها برای نمایش فیلم مناسب نیست و در 2 سال اخیر و به خصوص امسال فروش شهرستان هم فاجعه، غیر قابل قبول و ضعیف‌تر از تهران است.

به گفته فرح بخش «با این فروش‌ها صاحبان فیلم‌ها نمی‌توانند به فروش شهرستان اتکا کنند و به جز فیلم ملک سلیمان که با حمایت صدا و سیما و نهادها فروش خوبی پیدا کرد و شاید حول و حوش 20 میلیارد تومان تیزر رایگان داشت، سایر فیلم‌های امسال فروش خوبی نداشته است.»

نورپور، مالک سینما قدس اصفهان در خصوص مقایسه فروش فیلم‌های سینمایی در تهران و شهرستان‌ها معتقد است: «اگر فیلمی یک جا بفروشد، همه جا فروش خوبی خواهد داشت اما وقتی در تهران نمی‌فروشد، در اصفهان و شیراز هم نخواهد فروخت». او با اشاره به محدود بودن تعداد سینماروهای شهرستانی می‌گوید: از اول انقلاب تا به حال چنین وضعی برای فروش فیلم‌ها رخ نداده است. در اصفهان گاهی دو سئانس پشت سر هم یک سینما تعطیل است و یک سئانس تنها با حضور 7 نفر آغاز می‌شود. البته این وضعیت در تهران نیز وجود دارد و از 10 فیلمی هم که در تهران روی پرده است، خیلی از آنها فروش موفقی ندارند. او توزیع سریال‌هایی همچون «قهوه تلخ» در شبکه نمایش خانگی را یکی از علت‌های کاهش استقبال از سینما عنوان می‌کند و می‌گوید: البته داستان فیلم‌ها نیز تکراری و عادی شده و حاصل کار چیزی نیست که تماشاچی به خاطر آن بخواهد به سینما بیاید، زیرا بهتر از آن را در ماهواره یا شبکه نمایش خانگی می‌بیند.

حسین فرح‌بخش نیز با تایید بی‌رونقی سینماها به دلیل گسترش شبکه نمایش خانگی، به ذائقه سینماروهای شهرستانی نیز اشاره کرده و می‌گوید: اوایل دهه 70 که ساخت فیلم‌های اکشن رواج داشت، به ازای فروش صد میلیونی این فیلم‌ها در تهران، 200 میلیون فروش شهرستان برای این فیلم‌ها وجود داشت. اما اگر فیلمی خانوادگی 100 میلیون تومان در تهران فروش داشت، به همین میزان در شهرستان‌ها می‌فروخت اما حالا عمده فروش فیلم‌ها در تهران اتفاق می‌افتد و حتی فروش برخی فیلم‌ها در شهرستان کمتر از تهران است. مثلا فیلم «چهل سالگی» در تهران 400 میلیون فروش داشته ولی در شهرستان‌ها 150 میلیون تومان بیشتر نفروخته است. البته فروش شهرستان تنها به شهرهای بزرگ محدود نمی‌شود و باید به شهرهای کوچک نیز توجه کرد.

مشکلات سینمای ایران یکی دو تا نیست اما طرح آنها حداقل این فایده را دارد که می‌تواند ذهن دست‌اندرکاران را برای یافتن پاسخ و راه حلی برای حل آنها فعال کند و با تدبیرهای مناسب، راه‌های جدیدی را پیش پای سینما باز کند.

رضا استادی‌‌ /‌‌ گروه فرهنگ و هنر