این روزها زمین حال و روز خوبی ندارد و خیلی فراتر از آن چیزی که پیشبینی یا حتی تصور میشده است در معرض خطرات ناشی از فعالیتهای انسانی و آسیبرسان به محیط زیست قرار دارد. سالهاست که رهبران جهان به فکر چارهاندیشی برای رفع این خطرات شدهاند. طی یک دهه گذشته گوشهای از این تلاشها دیده شده است و البته جالب این است که در آسیا و در مقایسه با سایر مناطق زمین تلاشهای چشمگیرتری دیده شده است. شاید یک علت اصلی این باشد که این منطقه از جهان بشدت در معرض پیامدهای ناشی از این بحران قرار دارد. سونامی هند یکی از این پیامدهای تلخ است که روایت مشابهی از آن در فیلم 2012 به نمایش گذاشته شده است. اما نکتهای که بر نگرانیها افزوده است به بیثمر بودن این تلاشها باز میگردد.
در حقیقت میتوان مدعی شد که این تلاشها عمدتا نمایشی بودهاند تا عملیاتی. چندی پیش یکی از بزرگترین نشستهای جهانی برای کمک به زمین و محیط زیست در حال نابودی آن در کپنهاگ دانمارک برگزار شد اما کارشناسان زیستمحیطی چندان به نتایج آن و کاربردی شدن پیشنهادات ارائه شده در این نشست دلگرم نیستند. نگاهی به فیلمهایی نظیر 2012 میتواند یک زنگ هشدار جدی باشد؛ هشداری نهتنها برای دولتها و مقامات تصمیمگیرنده بلکه برای مردم سراسر جهان. در این فیلم صحنههایی از قرار گرفتن زمین در لبه پرتگاه نابودی با هنرمندی تمام به نمایش کشیده شده است اما بهتر است بیشتر از آن که از دیدن صحنههای هیجانانگیز آن لذت ببریم به فکر چارهای نیز برای زمین باشیم. این فیلم روایتگر تلاش گروههای مختلفی از کارشناسان برای نجات زمین است. اکنون نیز و در بسیاری از آزمایشگاهها و دانشگاههای جهان محققانی به چشم میخورند که تلاش خود را بر نجات زمین معطوف کردهاند. در کل باید 2 سال دیگر منتظر ماند تا زمین و جامعه انسانی آن را در آن زمان به نظاره نشست.
* مقالهنویس نشریه نیوساینتیست
مترجم: فاطمه پورمزرعه