در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم
همین موضوع باعث میشود که او به همراه بتمن و گوردن، تیم سه نفرهای منسجم و تسخیرناپذیر برای مقابله با خلافکاران تشکیل دهند. ریچل داوس دوست قدیمی بروس وین (که همان بتمن باشد) به هاروی دنت روی خوش نشان میدهد و همین رابطه عاطفی موجب شکرآب شدن رابطه وین و دنت میشود. وین هم کمکم قصد بازنشستگی از نقش و شمایل بتمن را دارد و هاروی دنت با وجههای قهرمانانه که از خود برای جامعه بروز داده را به عنوان جانشین مناسبی برای ادامه مبارزه با تهبکاران گاتهام میداند اما در این بین ژوکر بدجوری شهر را به هم میریزد و حالا بتمن دوباره در قالب همیشگیاش شوالیه سیاه باید دست به کار شود. فیلم شوالیه تاریکی را میتوان به جرات به عنوان پدیده سال سینمای جهان قلمداد کرد، فیلمی که توانست نظر مثبت منتقدان و تماشاگران را توامان به سوی خود جلب کند و به رقم سرسامآوری حاصل از فروش برسد. حالا بعد از ساخت آثار شاخصی چون بیخوابی، پرستیژ، بتمن آغاز میکند و همین شوالیه تاریکی باید احترام خاصی برای کارگردانی حرفهای کریستوفرنولان و برادر فیلمنامهنویسش (جاناتان نولان) قائل شود.
بیشک برای تماشاگر ایرانی، دیدن مجموعه فیلمهای بتمن با دوبله فارسی حال و هوای دیگری دارد و در این بین اپیزود اول این اثر با عنوان «بتمن آغاز میکند» در همین سالها دو مرتبه دوبله شد یکبار برای پخش از تلویزیون و دیگر برای شبکه ویدئویی خانگی که نسخه دوبله تلویزیونی با مدیریت حسین خداداد بیگی و نقشگویی منوچهر والیزاده به جای پرسوناژ بتمن / بروس وین (با بازی کریستین بل) و نسخه ویدئو رسانه با سرپرستی محمود قنبری و نقشگویی کیکاووس یاکیده به جای بتمن. در نسخه دوبله تلویزیونی نوعی شتابزدگی در ساختار دوبلهاش احساس میشد ولی نسخه دیگر از دوبله «بتمن آغاز میکند» به مراتب از شرایط بهتری برخوردار بود و قنبری تمام تلاش خود را به کار بست تا همان شرایط مطلوب در دوبله شوالیه تاریکی نیز تکرار شود، به خصوص اینکه هیچ تغییری از نظر صدای شخصیتهای ثابت فیلم را لحاظ نکرد تا خدشهای به حافظه شنیداری مخاطب وارد نشود.
کیکاووس یاکیده (برای صدای نقش بتمن)، جلال مقامی (به جای شخصیت آلفردپنی ورث با بازی مایکل کین) و رضا آفتابی (برای نقش جیمزگوردون/ گری اولدمن) گویندگان نقشهای اصلی «بتمن آغاز میکند»، بودند که در شوالیه تاریکی نیز دوباره به جای نقشهایشان صداپیشگی کردند. یکی از دلایل با کیفیت شدن دوبله اپیزود اول این مجموعه، صداگذاری و باندسازی مناسب صوتی آن بودکه به سرپرستی مانی هاشمیان در استودیو رها فیلم کار شد و این بار نیز محمود قنبری کلیه عوامل دوبلهاش را در این استودیو گردهم آورد. به شخصه تمام کنجکاویام برای حضور در پشت صحنه دوبله شوالیه تاریکی بر میگشت به صدای پرسوناژ ژوکر با نقشآفرینی تاثیرگذار و عجیب و غریب هیث لجر فقید که این نقش را در اوج بازی کرد و از دنیا رفت. در همان تماشای بار اول این فیلم، مدام این پرسش در ذهنم خطور می کرد که کدام دوبلور در حال حاضر میتواند با این نوع بازی انتزاعی شخصیت ژوکر همگام شود، با آن گریم سنگین و حرکات بیشمار لب و دهان که در قبل این نوع بازی با صورت از غولهای بازیگری چون جک نیکلسن و آلپاچینو دیده شده بود. خلاصه در تماسی با محمود قنبری چند روز قبل از دوبله فیلم، درباره صدای پرسوناژ ژوکر پرسیدم که وی اشاره کرد که منوچهر اسماعیلی را برای نقشگویی این شخصیت در نظر گرفته که این موضوع مرا بیشتر ترغیب کرد که در روز دوبله حتما حضور داشته باشم. در یکی از صبحهای سرد پاییزی اواخر آبانماه، هیچ چیزی چون اشتیاق از نزدیک دیدن مهمترین دوبله سال نمیتوانست مرا گرم کند. قرار بر این بود که گویندگان راس ساعت 9 صبح در استودیو حاضر باشند. به دلیل مشترک بودن مسیرم با جلال مقامی این فرصت فراهم شد تا با ایشان همسفر شوم و به اتفاق به استودیو رها برویم. در همان لحظه ابتدایی ورود به استودیو و دیدن چهرههای حاضر متوجه شدم که امروز نوعی گردهمایی دوبله است و از همان ابتدا میشد حدس زد که چه کسانی قرار است نقشهای اصلی را بگویند. منوچهر والیزاده و حسین عرفانی در حال گپ زدن با یکدیگر بودند که حدس زدم قنبری نقش هاروی دنت (دادستان گاتهام که در میانههای فیلم صورتش میسوزد و چهرهاش به دو نیمه عادی و ترسناک در میآید) با بازی آرون ایکهارت را برای والیزاده و شخصیت لوسیوس فاکس (مورگان فریمن) را برای عرفانی در نظر گرفته است. انتخاب دیگر قنبری برای صدای نقش اصلی زن اثر یعنی ریچل داوس (با بازی مگی گالینهال) ارتباط داشت به صدای مریم شیرزاد که وی نیز در استودیو حضور داشت. منوچهر اسماعیلی را قدم زنان در محیط استودیو دیدم و ضمن احوالپرسی متوجه شدم که ایشان طبق سنت نیکویی که سالیان سال است در دوبله بدان پایبند بوده، (تماشای کامل فیلم قبل از دوبله شدن) نقش ژوکر و نوع بازی هیث لجر را با دقت دیده تا با تسلط به تحلیل صدای نقش برسد. قنبری دوبله شوالیه تاریکی را به ترتیب سکانسهای نسخه اصلی فیلم شروع کرد که در همان سکانس آغازین ژوکر و دستیارانش قصد غارت بانک را داشتند. در نتیجه اسماعیلی به همراه امیر منوچهری، زانیار بهرامی، علیرضا دیباج و امیر حکیمی به اتاق ضبط رفتند. اسماعیلی در همان گفتن چند جملهاش نشان داد که تیپ صدای خاصی برای ژوکر در نظر نگرفته بلکه از لحاظ حسی میخواهد پابهپای بازی بازیگر حرکت کند برای همین از هاشمیان خواست که میکروفن را بالاتر از سطح میز ثابت کند تا نقش گویی را به حالت ایستاده اجرا کند چراکه گوینده در حالت ایستاده آزادی عمل بیشتری برای دیالوگگویی دارد. از لحظههای جالب دیگر دوبله این فیلم، توضیحات قنبری برای گویندگانش درباره نقشها و ساختار فیلم بود که مدام تاکید داشت این فیلم دیالوگهای فاخری دارد و حتی گویندگان نقشهای مکمل باید دقت زیادی را صرف نقشگوییهایشان کنند. صدای کیکاووس یاکیده از دو جهت تناسب کاملی با نقش بتمن دارد. یکی وجهه قهرمانانه این شخصیت و دیگر صورت اجتماعی بتمن که وقتی در قالب عادی مردی اشرافی به نام بروس وین درمیآید، صدای یاکیده به خوبی بر هر دو چهره مینشیند که به هنگام ضبط نیز وی با شور و حرارت مثال زدنی نقشگویی کرد همچنین صدای جلال مقامی برای آلفرد پیشگار و مشاور بتمن که مهربانی خاصی را برای صدایش میطلبد که صدای مقامی این خصلت را داراست و از نقاط قوت دوبله این فیلم درآمده همچنین این نکته را میتوان به صدا و اجرای رضا آفتابی برای جیمز گوردون رئیس پلیس گاتهامسیتی (با نقشآفرینی گری اولدمن) تعمیم داد که وی نیز اجرای قابل قبولی به جای این پرسوناژ داشت. دیگر گویندگان این فیلم عبارتند از: میثم نیکنام، افشین زینوری، محمد یاراحمدی، کتایون اعظمی، مهرخ افضلی، شایان شامبیاتی، سحر اطلسی، شهرزاد ثابتی و بهروز علیمحمدی، این فیلم در طی دو روز دوبله شد.
نیروان غنیپور
در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم
گزارش «جامجم» درباره دستاوردهای زبان فارسی در گفتوگو با برخی از چهرههای ادب معاصر
معاون وزیر بهداشت: