رئیس مجلس ضمن تشریح عملکرد شش ماهه مجلس هشتم به سوالات مختلف خبرنگاران فارس در زمینه وظیفه مجلس در قبال تورم، تشکیل فراکسیون پیشرف عدالت در مجلس، استیضاح هیئت رئیسه فراکسیون اکثریت مجلس، استیضاح وزرای جهاد کشاورزی، آموزش و پرورش و ارتباطات و فنآوری اطلاعات ، تاثیر کاهش قیمت نفت بر تغییر و تحول اقتصادی، کمیته مشترک بین مجلس و دولت و مجلس و قوه قضائیه ، نامه اعتراضآمیز نمایندگان مجلس به لاریجانی در خصوص عدم تشکیل جلسه ستاد مبارزه با مفاسد اقتصادی ، آرایش نیروها در انتخابات آینده ریاست جمهوری، تئوری وحدت ملی در انتخابات آینده و سازوکار اصولگرایان در این انتخابات، تصویب توافقنامه امنیتی عراق توسط پارلمان این کشور و نامه نمایندگان کنگره آمریکا به مجلس شورای اسلامی پاسخ داد.
استراتژی مجلس
* آقای دکتر لاریجانی به عنوان اولین سوال، در حال حاضر شش ماه از عمر مجلس هشتم میگذرد که حدود 2 ماه از آن صرف تصویب اعتبارنامهها و دیگر کارهای مجلس شد، بفرمائید تاکنون مجلس چه اقدامات مهمی را در راستای خدمترسانی به مردم انجام داده است؟
- حدود 2 ماه و نیم اولیه از عمر مجلس صرف تشکیل سازمان مجلس یعنی تصویب اعتبارنامهها و تشکیل کمیسیونها و تعیین اعضای آنها شد، البته در هنگام تشکیل کمیسیونها بحثهایی وجود داشت. در همان فاصله، یک کار مبنایی شروع کردیم تا استراتژی مجلس نوشته شود. برخی از دوستان و تک تک کمیسیونهای مجلس مطالبی نوشتند و اولویتهای کاری خود را مشخص کردند و مرکز پژوهشهای مجلس نظر خود را اعلام کرد و اینها با هم ممزوج و به سند استراتژی مجلس هشتم تبدیل شد. نتیجه نهایی را به نمایندگان ارائه کردیم و آنها نیز نظر اصلاحی خود را دادند.
به عنوان مثال به کمیسیون برنامه و بودجه و محاسبات اعلام شد که در زمینه نظام بودجهریزی، کمیسیون اقتصادی در خصوص کنترل تورم، پیگیری اصل 44 قانون اساسی، قوانین تسهیل کننده در امر سرمایهگذاری و کسب و کار در کشور، تجدید نظر در قانون تجارت و کمیسیون انرژی در زمینه قانون جامع انرژی و اساسنامه شرکت نفت و گاز و پتروشیمی چه اولویتهایی دارند بنابراین بر اساس آن اولویتهای مجلس در این فاصله سه ماه بعدی مشخص شد.
این مسائل در هیئت رئیسه مجلس به یک مجموعهای تبدیل و به کمیسیونها ابلاغ شد.البته کمیسیونها به صورت روتین کارهای خود را هم انجام میدهند.
تجدید نظر در آئیننامه داخلی مجلس کار دیگر ما در این فاصله زمانی بود. باید توجه داشت که مجلس 2 وظیفه قانونگذاری و نظارت را بر عهده دارد. ما در زمینه تقنین قوانین خلاء هایی داشتیم که جدی گرفته نشد. نوع اداره مجلس طوری بود که زمان زیادی برای تنقیح قوانین وجود نداشت یعنی نطقهای قبل از دستور و صحبتهای طولانی نمایندگان در مجلس یک مشکلی را ایجاد کرده بود. مشکل دیگر از بعد نظارت این بود که درست است که نظارت مجلس از طریق سوال و استیضاح انجام می شود اما وقتی که این تیغ به سمت استیضاح کشیده میشود، مطلوبترین راه نیست. ما در وسط باید راههایی را دنبال کنیم که تا آنجا که ممکن است کار به استیضاح نکشد.
ساختار آئیننامه مجلس اشکال داشت و اصلاح آن وقت زیادی را گرفت. مرحله نخست اصلاحات انجام شد که این به معنای اصلاحات تام آئیننامه نیست.
اینجانب هم در این زمینه وقت گذاشتم و در جلسات بررسی آئیننامه شرکت کردم. آئیننامه در صحن مجلس بررسی شد و به نظر من کار مهمی در مجلس صورت گرفت. البته شورای نگهبان ایرادی بر مصوبات مجلس در این زمینه گرفت که رفع شد و اخیرا چند تا ایراد دیگر هم در این زمینه وارد کرد که اگر رفع شود مبنای جدی خواهد شد تا از وقت مجلس استفاده بهینه صورت گیرد و مکانیزم نظارت مجلس شفاف و جدی میشود.
در این اصلاحات مکانیزمهای جدید نظارتی خلق شده که در آئیننامه نبود.بخش دیگر هم قانون است مثلا باید اداره تنقیح قوانین داشته باشیم و مسایل قانون نویسی شکل بهتری پیدا کند که این مسائل در اصلاحات آئیننامه دیده شد.
در طول این مدت بخشی از وقت مجلس صرف کارهایی همچون بررسی طرح تحول اقتصادی شد و به دلیل اهمیت این موضوع کمیسیون ویژهای در مجلس تشکیل و تا کنون دو گزارش به مجلس داد البته هنوز مجلس در خصوص این طرح به یک تصمیم قطعی نرسیده و گزارشهای کمیسیون بررسیکننده طرح تحول اقتصادی حکایت از سوالهای بیپاسخ دارد که هنوز به این سوالات پاسخ داده نشد البته طرح مذکور نکات مثبتی از جمله در زمینه گمرکات، شرایط بانکها دارد ولی مادةالمواد این طرح در خصوص ساختار یارانهها است که در این بخش ابهاماتی وجود دارد و مهمترین ابهام در مورد تاثیر این در هزینههای مردم است، یعنی اینکه این طرح چقدر در هزینههای مردم تاثیرگذار است که در این میان نظرات متفاوتی ارائه میشود از 20 درصد گرفته تا 70-80 درصد تاثیر.
این در واقع حرکت در تاریکی است و باید ابتدا شفاف و مشخص شود و بعد مکانیزمهای عملی آن را تعیین کرد بنابر این یک بحث این است که در این زمینه تفاوت کار کارشناسی وجود دارد که باید روی آن بررسی بیشتری صورت گیرد.
کار دیگر مجلس هشتم در طول این مدت پیگیری کردن قوانین مادر در مجلس از جمله قانون مجازات اسلامی و یا قوانین تخلفات رایانهای بوده که این اقدامات در مجلس در حال بررسی است. همچنین قانون صدا و سیما، قانون مطبوعات، قانون NGO ها، و طرح اصلاح قانون انتخابات ریاست جمهوری، از دیگر کارهای مهم مجلس در طول این چند ماه گذشته بود.
البته مجلس در طول این مدت سعی کرد تا در مسائل مهم کشور ورود پیدا کند که از جمله بحث راجع به کنکور که مشکلاتی را به وجود آورده بود و یا لایحه دولت جهت برداشت 15هزار میلیارد تومان از صندوق ذخیره ارزی برای بانکها که مجلس مخالف بود.
مجلس در طول این مدت تلاش کرد تا یک تعامل سازنده و موثری را در مسیر کارهایی که مفید است، قوانین را تقویت کند و آنجایی که نقض وجود دارد تا حد امکان این نقایص را جبران کند، مثلا طرح اختصاص چهار هزار و 500 میلیارد برای خشکسالی که مجلس آن را طرح درستی میدانست اما پیشنهاد لایحه دولت را ناقص میدانست که آن را جبران کرد البته مجلس آنچه را که غلط میدانست در مقابل آن ایستادگی کرد مثلا همان بحث 15 هزار میلیارد تومان.
فکر میکنم مجلس هشتم یک استقلال فکری خوبی دارد و در آن افراد خبیر، بصیر و متخصص خوبی هستند و کسی هم نباید دنبال این باشد تا مجلس را از چیزی بترساند. مجلس یک استراتژی مشخص و اولویت کاری معینی دارد و خیلی تحت تاثیر بحثها وگفتگوهای بیرونی هم قرار نمیگیرد چون نمایندگان مجلس افراد بسیطی نیستند نسبتا یک پیچیدگی دارند چرا که به هر حال از رقبای انتخاباتی خود پیشی گرفتهاند، بنابر این افراد خیلی بسیطی نیستند. فکر نمیکنم که بتوان اینها را فریب داد و تحت فشار افکار عمومی قرار بگیرند. بهتر است مجلس هشتم که این طراوت را دارد با آن یک تعامل منطقی و سازگاری را داشته باشند.
مصوبه مجلس در خصوص اوراق مشارکت
* آقای لاریجانی، قبل از تشکیل مجلس هشتم عدهای از اصولگرایان شما را در برنامههایی که داشتند دعوت میکردند، اما شما آن موقع اعلام کردید که ما باید در مجلس هشتم کارهای مهمتری انجام دهیم، غیر از این نکاتی که فرمودید، چه کارهای مهمی تا کنون برای مردم انجام دادهاید؟
- نکاتی که گفتم جدول مهمی از کارهای انجام شده و در حال انجام مجلس هشتم است یعنی اینکه مجلس سیستم نظارتی خود را قوی کند و آنجایی که حق میداند در مقابل آن بایستد که این کار مهمی است. البته کارهای خوبی در مجلس انجام شده که برخی از آنها در حال انجام شدن است چون شما رسانهها بیشتر حول مسائل سیاسی هستید،کار مجلس در زمینه مسائل اقتصادی دیده نمیشود. مثلا مجلس هفته گذشته در خصوص اوراق مشارکت و اینکه بانکها تا چه سطحی میتوانند اوراق مشارکت و نقدینگی را جمع کنند و به جای اینکه از صندوق ذخیره ارزی پول بگیرند و نقدینگی را پمپاژ کنند از خود مردم بگیرند، مصوبهای داشت که این حادثه مهم اقتصادی در کشور بود و مجلس آن را تصویب کرد این کارها در مجلس در حال انجام شدن است و اگر در کنار هم قرار گیرند نکات برجستهای در آنها وجود دارد.
مسئولیت تورم به عهده دولت است
* بفرمائید مجلس هشتم در زمینه تورم و کنترل آن چه کاری انجام داده است؟
- مجلس کار اجرایی نمیکند، مسئولیت کار اجرایی بر عهده قوه مجریه است و ربطی به مجلس ندارد و به نظرم قوه مقننه نباید در این کار خیلی دخالت کند. ما باید کمک کنیم تا قوه مجریه موفق شود. قوه مقننه میتواند محدود کند آنجایی که میبیند تورم در حال زیاد شدن است و یا قوانینی وضع کند تا دولت را ملزم کند. البته نباید قوانین دست و پا گیر برای دولت وضع کرد. دولت باید خودش یک طراحی و برنامهریزی داشته باشد که به سمت تورم نرود. آنجایی که لازم باشد مجلس وارد خواهد شد.
قطعا سیاست مجلس دامن زدن به تورم نیست و یا اینکه اگر مجلس جایی ناراستی را مشاهده کرد وارد خواهد شد. مثلا همین بحثهایی که در مدت اخیر در مجلس در فراز و فرودهای سیاسی بود، مجلس یک صداقت، متانت و شخصیت واقعگرا از خود نشان داد که این خوب است. قوه مقننه باید حکمت داشته باشد و هم قدرت برای اجرا. یعنی جایی که احساس میکند حرف حساب گوش داده نمیشود، باید از قدرتش استفاده کند. این تعریفی است که میتوان از قوه مقننه ارائه کرد.
* آقای لاریجانی شما رئیس فراکسیون اکثریت مجلس هشتیم هستید، اخیرا فراکسیونی تحت عنوان فراکسیون پیشرفت و عدالت در مجلس تشکیل شد، عدهای آن را به معنای انشقاق و اختلاف میان اصولگرایان میدانند،شما با این نظر موافقید؟
- چرا باید انشقاق بدانیم. استراتژی ما در جریان اصولگرایی نفی هر گونه تفاوت نیست. از زمانی که بحث اصولگرایی در مجلس هشتم شکل گرفت ما استراتژی لازم را نوشتیم. آقایان این استراتژی را مطالعه کنند. در این استراتژی این موضوع به طور شفاف ذکر شده که در ذیل فراکسیون اصولگرا میتوان فراکسیونهای مختلفی شکل بگیرد که الان فراکسیونی چون رایحه خوش خدمت و ایثارگران در مجلس هستند. البته گروههای آقای رضایی که در مجلس سابق هم بودند یک تیمی برای خود دارند. ما پیشبینی میکردیم فراکسیونی در مجلس شکل گیرد. من اشکالی نمیبینم که جریان آقای باهنر که اسم آنها جبهه پیروان خط رهبری بوده بیایند به عنوان دیگری کاری دیگری را انجام دهند. کسی جلوی آنها را نگرفته است.
فراکسیونی که مخل اساس اصولگرایی نباشد ضرری ندارد و این موضوع در اساسنامه اصولگرایان ذکر شده من فکر میکنم یک نوع وحشتی همیشه در جریانهای اصولگرا وجود داشت که هر گونه نشو و نمایی به وجود میآید اول در مقابل آن گارد میگیرند. به نظر من نباید گارد گرفت باید تعامل کرد. به هر حال بین آنها یک تفاوت رای سیاسی است و این چند وقت که من در مجلس هستم این مطلب کاملا برایم مشهود است. بعضی جاها همگرا میشوند مثلا در بعضی اتفاقات اخیر تقریبا همگرا شدهاند و در بعضی جاها همگرایی حاصل نمیشود. میتوانند نظرات خود را داشته باشند.
اگر در مسئله مهمی که فراکسیون اصولگرایان به تصمیمی برسد باید همه تبعیت کنند. چرا که این قاعده کار سازمانی است. اما خیلی جاها ما وارد نمیشویم یعنی فراکسیونهای خرد تصمیم میگیرند و این عیبی ندارد. یعنی لزومی ندارد ما بگوییم اکثریت و اقلیتی داریم و اینها ملزم هستند در این چارچوب اکثریت و اقلیت تصمیم بگیرند. ما در ابتدای مجلس هشتم تاکید کردیم که نمیخواهیم همه تصمیمگیریها را جنبه سیاسی بدهیم. ممکن است یک وقت جنبه سیاسی بگیرد ولی هر چه جنبه کارشناسی داشته باشد برای کشور مفیدتر است.
برخی دوستان ایراد میگیرد که چرا فراکسیون در خیلی از مسائل تصمیم نمیگیرد، باید گفت که لازم نیست که فراکسیون تصمیم بگیرد اصلا مشرب فراکسیون اصولگرایان در مجلس این نیست که در همه مسائل تصمیم بگیرد. ما ممکن است در یک سری مسائل تاثیرگذار و مهم تصمیم بگیریم، گاهی هم ممکن است تصمیم نگیریم. مثلا در جریان رای اعتماد به صادق محصولی وزیر کشور، شورای مرکزی فراکسیون اکثریت به یک جمعبندی جامعی نرسید و پیشنهاد دادند تا مجمع فراکسیون اکثریت تصمیم بگیرد. در مجمع هم وقتی این موضوع بررسی شد 68 نفر رای موافق دادند. در واقع نمیخواستند تصمیم بگیرند بلکه میخواستند استمزاج کنند. این موضوع در هیئت رئیسه فراکسیون مطرح و اینگونه تصمیمگیری شد که موضوع را به خود اصولگرایان واگذار کنند.
هیچ اشکالی ندارد که فراکسیون در یک مسئلهای به خود اعضا بسپارد تا آنها بین خود و خدای خود و بررسیهایی که انجام میدهد تصمیمات نهایی را بگیرند. البته موضوع مهمی باشد فراکسیون تصمیمگیری میکند که این کار را هم انجام دهد بنابراین تشکیل فراکسیون را نه تنها خطر نمیدانم بلکه اگر این کار با یک اخلاق درست سیاسی باشد ضرر هم ندارد بلکه مفید هم است. البته باید توجه داشت تنوعات نباید بیش از حد باشد چرا که گسست ایجاد میکند.
من توصیهای به فراکسیونهای خرد مجلس نمیکنم ولی فکر میکنم همه آنها جزء اصولگرایان هستند و بوجود آمدن آنها اشکالی ندارد و من مشکلی را نمیبینم. آنهایی که میگویند تشکیل این فراکسیون انشقاق است باید دلایل خود را مطرح کنند. سوال این است که چگونه فراکسیونهای دیگری که ذیل فراکسیون اکثریت مجلس وجود دارند، انشقاق نیست.
ما این موضوع را بیرنگ نکردیم مثلا حزب موتلفه یک فراکسیون خرد در مجلس ندارد ولی معلوم است که عدهای از نمایندگان مال حزب موتلفه هستند، این باعث انشقاق نشده است.
استیضاح هیئت رئیسه فراکسیون
* آقای دکتر عدهای از اعضای فراکسیون اکثریت نسبت به عملکرد این فراکسیون در خصوص رای اعتماد به محصولی معترض بوده و خواستار استیضاح هیئت رئیسه فراکسیون هستند، نظرتان را راجع به این موضوع بفرمائید.
- این حرفها، حرفهای سبکی است. نه تنها هیئت رئیسه فراکسیون اکثریت بلکه میتوان هیئت رئیسه مجلس را هم استیضاح کرد که این متد و روش خاص خود را دارد و به این جیغ و فریاد احتیاجی ندارد.
در داخل مجلس و در جریان اصولگرا برای استیضاح مکانیزمی وجود دارد، من فکر میکنم کل جریان اصولگرا از یک وحدت خوبی و تصمیمات آن از یک عقلانیت کل برخوردار است. ممکن است افرادی و حتی خود من هم از بعضی تمیمات اصولگرایان ناراضی باشیم. این دلیل نمیشود چون من رئیس فراکسیون هستم همه مطابق نظر من باشند. کار جمعی یعنی افراد به تشکیلات تن دهند ممکن است بعضی از تصمیمات را من نپذیرم ولی باید به آن تن دهم ،چرا که کار تشکیلاتی باید حفظ شود و همه باید به آن تن دهند ،چرا که تکروی نتیجهای ندارد.
با استیضاح موافق نیستم
* در راهروهای مجلس نمایندگان طراح استیضاح وزرا اعلام کردند که استیضاح وزیر آموزش و پرورش با 25 امضا، استیضاح وزیر ارتباطات و فنآوری اطلاعات با 43 امضا و استیضاح وزیر جهاد کشاورزی با تعدادی امضا تحویل هیئت رئیسه مجلس شده است. آیا این موضوع صحت دارد و نظرتان را در این زمینه تشریح کنید.
- با توجه به مدت زمان معقولی که دولت که پایان کارش است و هم به این دلیل که استیضاح در بدترین شرایط رخ میدهد، توصیه من به نمایندگان این است تا از ظرفیت خود زود استفاده نکنند؛ تا آنجا که ممکن است موضوع را با گفتگو حل کنند اگر نشد، راه استیضاح در اختیارشان است و نمایندگان این حق را دارند تا وزرا را استیضاح کنند.
این استیضاحها در مجلس مطرح است اما همه آنها دارای یک شدت نیست بلکه برخی از دوستان با من صحبت کردند، به همه آنها توصیه کردم تا آنجا که ممکن است این فضا را آرام کنند و با وزرای مربوطه جلساتی بگذاریم تا اشکالاتی را که نمایندگان مطرح میکنند در حد ممکن رفع شود. اما اگر اشکال قابل رفع نبود و اگر به این نتیجه رسیدند که ماندن وزیر به منافع ملی لطمه میزند میتوانند استیضاح کنند و من مانع آنها نمیشوم.
بعضی از طراحان استیضاح وزیر جهاد کشاورزی با من صحبت کردند، آقای اسکندری وزیر مربوطه نیز با من صحبت کرد تلاش میکنیم تا آنجا که ممکن است اشکالات مورد نظر نمایندگان رفع شود. کسی را هم مامور گذاشتهام تا پیگیر این موضوع باشد.
استیضاح علی احمدی وزیر آموزش و پرورش به این فعالی که در سوال شما مطرح بود در مجلس مطرح نیست قبل از تعطیلات یک هفتهای مجلس به یکی 2 نفر از نمایندگان که نسبت به موضوع حساس بودند، گفتم که با مسئولین آموزش و پرورش جلسه بگذارند و تا آنجا که ممکن است موضوع به استیضاح کشیده نشود.
آنچه در ذهنم است اینست که با توجه به عمر کوتاه چند ماه دولت و با توجه به اینکه در کشور مسائل مهم دیگری از جمله مسائل اقتصادی مطرح است، بهتر است که در حد امکان از استیضاح استفاده نشود. اما برخی نمایندگان معتقدند که مشکلات مردم در بخش کشاورزی حل نشده است بنابر این باید جلو برویم تا ببینیم وضع چگونه است. اینجانب ضمن اینکه این را حق نمایندگان میدانم و اگر روزی بخواهند وزیری را استیضاح کنند، من نمیتوانم مانع آن شوم ولی برادرانه به آنها توصیه میکنم که تا آنجا که ممکن است از استیضاح استفاده نکنند.
تغییر در کابینه
* گفته می شود که اگر یک وزیر استیضاح شود و از مجلس رای اعتماد نگیرد باید کل کابینه مجددا رای گیری شود، آیا این موضوع درست است؟
- من فکر نمیکنم این تفسیر درستی باشد. چون وزیر کشور تاکنون سه بار تغییر کرده. چون یک وزارتخانه بوده از نظر حقوقی یک بار محسوب میشود. فکر نمیکنم با یک تغییر باید برای کل کابینه رایگیری شود، البته من نمیخواهم نظر جاذبی بدهم. این موضوع به بررسی حقوقی نیاز دارد، ولی کاوشهای حقوقی که اینجانب با برخی از دوستان داشتم، این تفسیر حقوقی را بیشتر میپسندم اما باید نظر شورای نگهبان را هم گرفت.
کمیته کارشناسی تشکیل می شود
* آقای لاریجانی کمیته مشترک بین مجلس و دولت در چه سطحی کار میکنند و تا کنون چه اقداماتی انجام داده است؟
- کمیته کاری مشترک مجلس با دولت و مجلس با قوه قضائیه تشکیل شد. از طرف مجلس، رئیس مجلس، 2 نواب رئیس، رئیس کمیسیون مربوطه و از طرف دولت هم 2 معاون رئیسجمهور و وزیر دستگاه مربوطه در جلسات شرکت میکنند. البته گاهی اوقات تعداد روسای کمیسیونهای بیشتری از مجلس و تعداد وزرای بیشتری را در جلسات دعوت میکردیم.
تاکنون چندین جلسه مجلس و دولت و جلسه مجلس و قوه قضائیه تشکیل شد و بعضی از تصمیمات آن مفید بود که موضوعات مهمی در این جلسات از جمله قانون خدمات کشوری مورد پیگیری قرار گرفت. مشکلات فرآوردههای نفتی هم در این جلسات مورد بررسی شد
البته یک مکانیزیم دیگری هم در حال فعال شدن است که اگر فعال شود تاثیری روی این مکانیزم میگذارد در واقع به نحوی کمیته مشترکی بین سه قوه بوجود میآید تا بتواند ذیل جلسه سران سه قوه کار کارشناسی کند. هنوز این موضوع مدون نشد اما در حال فکر کردن روی این موضوع هستیم تا کمیته کارشناسی سه ضلعی تشکیل شود.
جلسات مفاسد اقتصادی باید هر چه زودتر برگزار شود
*آقای لاریجانی نمایندگان مجلس در جلسه ستاد مبارزه با مفاسد اقتصادی نسبت به عدم برگزاری این جلسات معترض بوده و اخیرا نامهای هم به شما نوشتهاند. تکلیف این موضوع چه شد؟
- تاکنون 2 جلسه مبارزه با مفاسد اقتصادی برگزار شد و گزارشی هم به ما ارائه کردند. در نامه نمایندگان ذکر شد که به خاطر سفر بعضی از مسئولین دولتی، این جلسات تعطیل شد و ما گفتیم این موضوع را پیگیری کنند تا جلسات زودتر برگزار شود.
شتابزدگی در طرح تحول اقتصادی اثرات منفی میگذارد
* آقای لاریجانی فکر میکنید آیا کاهش قیمت نفت بر طرح تحول اقتصادی تاثیر داشته باشد؟
- اجازه بدهید کمیسیون ویژه بررسیکننده طرح تحول اقتصادی راجع به این مسئله به نتیجه برسد و من نمیخواهم نظرم روی این موضوع بر نظرات کمیسیون سایه بیاندازد. اما حتما تاثیر دارد چون قیمت نفت از زمانی که 120 دلار بوده در حال حاضر به زیر 50 دلار رسید. این مابهالتفاوت آن چیز کمی نیست. من معتقدم باید نسبت به طرح تحول اقتصادی و با واقعبینی و حوصله مورد بررسی قرار گیرد چرا که شتابزدگی روی زندگی مردم اثرات منفی میگذارد البته بودجه سال آینده هم باید با دقت تنظیم شود چون منابع تغییر کرده باید طوری باشد که کشور بیجهت مشکل پیدا نکند و به تورم هم دامن زده نشود.
مرکز پژوهشهای مجلس یک بررسیهای عملی برای بودجه انجام داده و ما هم با صاحبنظران جلساتی داشتیم که نرخ پیشنهادی نفت در بودجه چقدر باشد و بودجه چگونه بسته شود.
یکی از نکاتی که اصرار دارم در مجلس رخ دهد این است که حلقه بررسیها را تنگ نکنیم، یعنی باید از نخبگان در بخش خصوصی، بخش عمومی و بخش دولتی که ممکن است مسئولیت مستقیم هم نداشته باشد استفاده کنیم که ما در اصلاح آئیننامه به این موضوع توجه کردیم و اگر لازم هم بود از نظرات این افراد در صحن مجلس نیز استفاده کنیم.
همچنین با برخی از مدیران با سابقه که سالها در زمینه نفت کار کردهاند و صاحب نظر هستند، اساتید دانشگاه و روسای کمیسیونهای مجلس در خصوص قیمت نفت جلساتی داشتیم که این جلسات مفید بود که یک جمعبندیهایی در این زمینه انجام شد و میتواند پایه بودجه سال اینده قرار گیرد.
* آقای لاریجانی، مهدی کروبی از طرف اصلاحطلبان اعلام کرد که در انتخابات آینده ریاست جمهوری حضور مییابد، از طرفی بحث حضور میرحسین موسوی، سید محمدخاتمی و محمدرضا عارف از طرف اصلاحطلبان مطرح میشود، از طرف اصولگرایان نیز احتمالا آقای احمدینژاد و افراد دیگری در انتخابات حضور مییابند، ارزیابی شما از این فضای انتخاباتی چیست؟
- اگر همه این افراد در انتخابات حاضر شوند فضای رقابتی خوب خواهد بود، اگر تنوع فکری وجود داشته باشد، یک فضای رقابتی پرنشاطی ایجاد میشود، ولی فکر نمیکنم به این آشفتگی که در سوال شما آمده همه با هم در صحنه انتخابات حضور یابند.
جریانهای مختلف فکری این را آراستهتر میکنند. بعید میدانم از طرف اصلاح طلبان آقایان خاتمی، کروبی، میرحسین موسوی و عارف همه با هم در انتخابات حضور یابند. ممکن است روزی اینگونه وارد عرصه انتخابات شوند ولی به نظر من بازی انتخابات (بازی نه به این معنا که از حقیقت آن کاسته شود) یک نوع فنانیت است و این فنانیت لوازمی دارد. شهر شلوغ به درد انتخابات مطلوب نمیخورد.
انتخابات باید از کثرت به علت برسد در حداقل رقابت جدی شود. چون این خودش از عقلانیت سیاسی حکایت میکند. شهر شلوغ حکایت از عقلانیت نمیکند اما از آزادی حکایت دارد. آزادی خوب است . ممکن است تنوع فکری باعث کثرت حضور مردم شود اما رایهایی که حرام شده زیاد داریم. یعنی افرادی میآیند که معلوم است پیروز نمیشوند اما ممکن است 500 هزار رای را خراب کنند بنابراین کثرت زیاد در انتخابات بر تعقل سیاسی عمیق دلالت نمیکند. شهر شلوغ همیشه شلوغ است و در آن رقابت زیاد است.
فکر میکنم آرایش انتخاباتی منظمتر شود در گروههای اصولگرا هم همین طور است. یعنی در بین آنها هم به صورت این شهر شلوغی نمیشود.
تئوری وحدت ملی به معنای حذف کسی نیست
* عدهای بحث تئوری وحدت ملی در انتخابات آینده ریاست جمهوری مطرح میکنند و میگویند بر اساس این طرح اصولگرایان با اصلاحطلبان وحدت میکنند و یک کاندیدایی در انتخابات ریاست جمهوری به نام علی لاریجانی خواهند داشت. یکی از ویژگیهایی که در این تئوری مطرح میشود عبور از آقای احمدینژاد است. آیا شما این موضوع را قبول دارید و آیا تا به حال این خبر را شنیدهاید؟
- در تئوری وحدت ملی یک سری نکات مثبتی وجود داشته که با یک امراض فکری همراه شد و این به یک چیز عجیب و غریب تبدیل شده است.
بحث تئوری وحدت ملی را که اینگونه شما میگویید من نشنیدهام، نه من گفتم و نه چنین چیزی را قبول دارم. عبور از یکی تلفیق با یکی دیگر و درون آن چیز دیگری بیرون آید،موضوعی است که من آن را نشنیدهام . ممکن است بعضی از افراد این حرفها را زده باشند من در سطح بالای مسائل سیاست داخلی چنین چیزی را نشنیدهام.
اینکه روی مسائل مهم کشور که وحدت ایجاد میکند، اگر بین جریانهای سیاسی وحدتی وجود داشته باشد،آیا بد است؟ بد که نیست. اگر کسی این را بد بداند مشکل نظری دارد. اینجانب در دبیرخانه شورای عالی امنیت ملی تلاش میکردم تا روی مشترکات کار کنیم امروز هم شرایط حساسی داریم.
نکته بعدی این است که در جریان اصولگرایی مجلس بر سر یک سری چیزها وحدت داریم. یک جاهایی هم تکثر است و باید تکثر را محترم بشماریم. نه اینکه بگوییم اگر این است، پس اعدامش کنید.
در مسائل سیاست داخلی هم موضوع مهم دیگر این است که اگر ما با گروههای مختلف سیاسی روی یک سری چیزها وحدت و بر روی مسائل دیگر اختلاف داشته باشیم، این شفافیت میتواند مفید باشد.
گروههای سیاسی ضمن اینکه میتوانند کاندیدا و مبنایی برای خود داشته باشند، میتوانند حرکت وحدتآمیزی را در کشور دنبال کنند. نه اینکه روی افراد خط قرمز بکشند. افرادی که ذهن خیلی بستهای دارند و سواد کمی دارند و فکر میکنند به ازای هر تفاوت باید طرف مقابل را حذف کرد، این فکر خیلی بدی است و یک فکر انحرافی است که به ضرر کشور هم میباشد.
اگر وحدت ملی را میخواهیم باید تنوع فکری را بپذیریم. اگر کسی بخواهد این تنوع را از بین ببرد، به نظر من تئوری پیشرفت فکر سیاسی را در جامعه نفهمیده است.
اینکه در انتخابات وحدت ملی توجه شود امری لازم است و من این موضوع را خطرناک نمیدانم، بلکه مفید هم میدانم. توجه داشتن به معنای این نیست که کاندیدا هم نداشته باشند. گروهها میتوانند کاندیدا داشته باشند و تا آنجا که میتوانند به هم نزدیک شوند. این به معنای حذف کسی نیست و اشکالی هم ندارد.
اصولگرایان و دیگر گروهها هم میتوانند به هم نزدیک شوند، ما با این مخالف نیستیم. در یک جامعه که بین جریانهای عمیق موجود در آن روی مسائلی وحدت وجود نداشته باشد حتما شکافهای سیاسی و اجتماعی بوجود میآید و دشمن در همین شکافها زندگی میکند. بنابر این تئوری وحدت ملی هم در میان اصولگرایان و هم در بین دیگر گروهها خوب است.
به نظر اینجانب در انتخابات آینده ریاست جمهوری افرادی که کاردان هستند و میتوانند وضعیت کشور را سامان دهند نباید حذف شوند،البته نباید خیلی تکثر باشد تا مردم نتوانند انتخاب کنند.
الان کمی زود است تا بتوان شرایط را خوب ترسیم کرد، نباید با حدس و گمان در جریانهای سیاسی فتنه ایجاد کرد. باید بگذارند حیات سیاسی در گروههای سیاسی زنده و فعال باشد، همیشه همدیگر را تحقیر میکنند و بد همدیگر را میخواهند این کار نه در جریان اصولگرایان درست است و نه در بین دوم خردادیها.
حیات گروههای تندرو در تندروی است
*یعنی شما میفرمایید که میتوان با گروههای ساختارشکن هم در این زمینه وحدت کرد؟
- بعضی از افراد افراطی در هر گروهی که باشند به عقلانیت سیاسی کمکی نمیکنند و با کسی هم متحد نمیشوند. شما تصور نکنید که جریانهای تندرو دو طرف میگذارند تا وحدتی حاصل شود، نه اینها اصلا حیات و زنده بودنشان در تندروی است و در شکستن بعضی از قالبها است بلاوجه.
یعنی ساختار کشورمان در یک چارچوبی طمانینهای دارد. بعضی مهارت دارند چوب را در چشم این چارچوبها فرو میکنند و وقتی چشمهای چارچوب که کور شد، دیگر این چارچوب نیست بنابر این باید این حالت افراطی را کنار بگذاریم.
* شنیده شده که اصولگرایان مجلس هشتم سازوکار انتخابات آینده ریاست جمهوری اصولگرایان را طراحی خواهند کرد، آیا چنین موضوعی در دستور کار فراکسیون اکثریت مجلس قرار دارد؟
- چنین بحثی در شورای مرکزی فراکسیون اکثریت مجلس صورت نگرفته است. البته همیشه مجلس مخصوصا مجلس هشتم که در آن افراد فعال سیاسی از گروههای مختلف سیاسی اصولگرایان و اصلاحطلب حضور دارند، این ظرفیت کمککنندگی و کاتالیزور بودن را دارد اما تا امروز چنین بحثی مطرح نشده است.
برگزاری جلسات با نامزدهای احتمالی
* آقای لاریجانی شما در انتخابات قبلی با آقایان محمدباقر قالیباف و محسن رضایی ائتلافی داشتید؟ آیا در انتخابات آینده هم چنین ائتلافی شکل خواهد گرفت؟
- بحث ائتلاف نبود، من در انتخابات من هم مصاحبه کردم و هم اطلاعیه دادم که ما از نظر جبهه متحد اصولگرایان حمایت میکنیم ولی تا زمانی که به نتیجه نرسیده بود ما نظرات خود را میگفتیم و معتقد بودیم که لیست اولیه انتخابات برای کشور و مجلس مشکل ایجاد میکرد. ولی الان سازمانی برای این بحث نداریم البته این افراد دوستان ما هستند ولی ما تشکیلاتی نداریم.
در رسانهها مطرح شده بود که ما جلساتی داشتم. نمیدانم چرا این جلسات برای رسانهها مهم است و من بعنوان رئیس مجلس و یک فرد فعال سیاسی میتوانم با خیلیها جلسه داشته باشم. مثل آقای هاشمی رفسنجانی، آقای خاتمی، آقای کروبی، و با دفتر مقام معظم رهبری. من با وزرای فعلی و سابق هم رفت و آمد دارم.
این فرهنگ که تا یک جلسه برگزار می شود برای رسانهها مهم تلقی میشود، باید از بین برود. چرا هر چه جلسه برقرار شود عقلشان بیشتر شود، بهتر است و اگر جلسه برقرار نشود عیب دارد. بنابر این ما تشکیلاتی نداریم.
* آقای لاریجانی آیا در انتخابات آینده ریاست جمهوری کاندیدا می شوید؟
- من قبلا هم به شما گفتم. این بنا نمی شود که هر کسی که با من مصاحبه میکند این سوال را بپرسد چرا که من قبلا نظرم را بیان کردم.
توافقنامه امنیتی به ضرر عراق است
* با توجه به تصویب توافقنامه امنیتی آمریکا در عراق توسط پارلمان این کشور نظر شما در این زمینه چیست؟
- ما نظر خود را گفته بودیم و این مسئله یک موضوعی عراقی است. ما به عنوان یک کشور مسلمان که حبی به برادران اسلامی خود داریم، نظرات خود را اعلام کردیم و بر نظر خود هم استوار هستیم. ما معتقدیم که این توافقنامه به ضرر مردم عراق است، چرا که آمریکاییها به مردم عراق قول دادند که آنها از ذیل فصل هفت سازمان ملل خارج کنند. اما اگر این کار را انجام ندادند ،چه اتفاقی میافتد؟
مسئله کاپیتولاسیون هم که ما تجربه آن را داشتیم برای ما مهم است. ما نظر خودمان را اعلام کردیم اما در داخل عراق به گونهای دیگر تصمیمگیری شد. چون یک موضوع مربوط به عراق است،تصمیم بگیرند و حق آنها هم هست. اما نکتهای که وجود دارد این است که این موضوع را به رفراندوم موکول کردند و این نشان میدهد که آنها به این نگاه رسیدهاند که از این تاکتیک استفاده کردند. لذا این پروسه ادامه دارد و نمی شود گفت که توافقنامه تصویب شده است. چرا که باید به رفراندوم گذاشته شود. رفراندوم هم ظرف چند ماه آینده برگزار می شود.
* منظور از فصل هفت، همان خروج آمریکا از عراق است؟
- 2 قطعنامه وجود دارد. اول اینکه عراق را ذیل فصل هفت سازمان ملل قرار دادهاند، یعنی یک صندوق مشخص کردند که پولها و درآمدهای عراق را در آن صندوق میریزند و به خود عراق نمیدهند و عراق را ذیل منشور فصل هفت سازمان ملل متحد قرار دادند.
در این توافقنامه آمده که عراق را از ذیل آن فصل هفت خارج میکنند. یعنی کمک میکنند در این زمینه. منظور از کمک کردن یعنی چی؟ و در این توافقنامه ذکر نشده که چه زمانی عراق را از ذیل فصل هفت خارج میکنیم.
اینکه نیروهای آنها در عراق باشد قطعنامهای دیگری است ورود آمریکا به عراق بر اساس قطعنامه نبوده و شورای امنیت اشغال عراق را قبول نکرده است بعد از آنکه آمریکا وارد عراق شد قطعنامه صادر کرد بعد برای تمدید آن قطعنامهای دیگری دادند.
پاسخ به نامه کنگره امریکا
* با توجه به اینکه نامه نمایندگان کنگره آمریکا به مجلس شورای اسلامی، آیا این نامه پاسخ داده شد؟ شنیدیم که زنان کنگره آمریکا نیز چنین نامهای نوشتهاند.
- در خصوص موضوع زنان اطلاعی ندارم. در روزنامهها دیدم ممکن است در رسانهها گفته باشند اما متن نامه را مشاهده نکردم.اصحاب کنگره و چند تن از افراد وزین آمریکا قبلا چند باری نامههایی نوشتند و اخیرا هم دو سه نفر از آنها نامهای دادند. حرفشان در خصوص بحث مذکرات پارلمانی بین دو کشور است البته نامه مودبانهای است و ما مقداری تامل کردیم تا ببینیم انتخابات آمریکا چه میشود. چون انتخابات آمریکا تاثیرگذار است و ما هم باید شواهد دقیقتری را ببینیم.
در حال مطالعه نامه هستیم و هنوز نامه را پاسخ نداده ایم ولی چون در مصاحبههایم گفتم که ما درحال فکر کردن روی نامه هستیم، فکر میکنم بخشی از پاسخ به آنها آماده است که هنوز ما آن را رد نکرده ایم . در مجموع، هنوز پاسخ مثبتی نداده ایم و در حال بررسی نامه هستیم علت تاخیر آنهم انتخابات آمریکا بود.
در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم