دلارهای صدام در جیب اوباما

در این گزارش فرانت‌پیج ادعا شده اوباما از منابع مالی‌ای که خاستگاهش رژیم صدام بوده منتفع شده است و اگرچه این انتفاع از طریق کانال‌هایی پیچیده بود اما او به هر حال از خوان گسترده صدام در دوران حاکمیتش بهره‌مند شده بود.

در این ماجرا دو تن به نام‌های نظمی اوجی و تونی رزکو نقش رابط را ایفا کرده بودند. این دو مردانی با ریشه خاورمیانه‌ای هستند که پس از جدا شدن از حزب بعث راهی غرب شدند. اوجی که از اعضای حزب بعث عراق بود پس از ترک این کشور راهی لندن شد و رزکو بدنبال جدایی از حزب بعث سوریه به شیکاگو رفت. هر دو در غربت به تجاری موفق تبدیل شدند که روابط نزدیکی با محافل سیاسی داشتند و به نفع اعراب چانه‌زنی می‌کردند. با این حال هر دو به رشوه دادن و دریافت‌های غیرقانونی و داشتن روابط مالی مشکوک متهم هستند.

اوجی که متولد سال 1937 است در قیاس با رزکو موفق‌تر بوده است. او مهمترین ابزار پیشرفت خود یعنی شرکت سرمایه‌گذاری عمومی مدیترانه‌ (GMHSA) را در سال 1979 وقتی هنوز در عراق بود، دایر کرد. یک سال بعد او به بریتانیا مهاجرت کرد. در این سال‌ها GMHSA به گروهی تبدیل شده که 120شرکت دیگر را با حجم دارایی‌هایی در حدود 2/4 میلیارد دلار تحت پوشش خود دارد. هفته‌نامه ساندی تایمز همین اواخر در گزارشی دارایی‌های اوجی را در حدود 5/2 میلیارد دلار برآورد کرد و او را در فهرست ثروتمندترین‌های بریتانیا در رتبه 27 قرار داد.

این سکه روی دیگری هم دارد. دادگاهی در فرانسه در سال 2003 میلادی اوجی را به دریافت رشوه در معاملات پشت پرده شرکت نفتی الف با دولت پیشین عراق متهم کرد و برای او حکم زندان تعلیقی و جریمه نقدی صادر کرد.
در همان سال بود که یکی از شرکت‌های تحت مدیریت اوجی به دست داشتن در تلاش‌های کارتل‌های دارویی برای بالا بردن قیمت داروهای خاص متهم شد. یک سال بعد و در گزارش سالانه مدیریت تجارت فناوری تسلیحاتی پنتاگون در سال 2004 بود که به وجود شواهدی مستدل درباره تلاش‌های اوجی برای پرداخت رشوه به دولت انتقالی عراق با هدف دریافت مجوز ایجاد شبکه ارتباطات همراه در این کشور اشاره شده بود. وزارت امور خارجه ایالات متحده در سال 2005 میلادی از صدور روادید برای اوجی خودداری کرد.

رزکو که متولد 1955 است در سال 1974 برای تحصیل در رشته مهندسی ساختمان راهی ایالات‌متحده شد. او پس از چند مورد فعالیت در بخش راه‌سازی وارد بازار غذاهای آماده شد و سپس با کمک اوجی وارد بازار مستغلات شد.

فعالیت‌های سیاسی او در سال 1983 با شرکت در انتخابات شهرداری‌ها در شیکاگو آغاز شد و پس از آن بود که به سیاست علاقه‌مند شد. در ادامه سعی کرد به چهره‌های سیاسی نزدیک شود که اوباما و راد بالگویچ، فرماندار کنونی ایلینویز در زمره کسانی بودند که سر و سری با رزکو پیدا کردند.

رزکو هم پرونده حقوقی سنگینی دارد. اتهامات او در سال‌جاری شروع شد و دادگاهی در ایالات‌متحده او را به اخذ 16 مورد رشوه از شرکت‌هایی که علاقه‌مند به همکاری با دولت ایالتی ایلینویز بودند، متهم کرد. او همچنین در تگزاس به دلیل فرار مالیاتی تحت تعقیب است و برخلاف اوجی که مردی ثروتمند است 50 میلیون دلار بدهی دارد.

اوجی و رزکو به نوعی حلقه واسط بین صدام و تعدادی از چهره‌های سیاسی ایالات‌متحده از جمله اوباما بودند. اوجی با دولت صدام در ارتباط بود و خاستگاه ثروت او هم تا حدود زیادی همین ارتباط بوده است. او در هه 80 برای ارتش صدام شناورهای نظامی ایتالیایی دست دوم را خریداری می‌کرد.

سال 1993 بود که پیر فرانچسکو پاچینی، از بانکداران ایتالیایی علیه اوجی شهادت داد و او را به پرداخت رشوه به دولت عراق به نیابت از یک شرکت ساختمانی-عمرانی ایتالیایی متهم کرد. پاچینی از اوجی به عنوان یکی از رابط‌های اصلی حاکمیت صدام با کشورهای غرب یاد کرد و از سرمایه‌گذاری هنگفت او در بانک فرانسوی BNP پرده برداشت که در رسوایی مالی برنامه نفت در برابر غذای عراق نقش محوری ایفا کرد.

رزکو در واقع خود قربانی اوجی بود. او بود که پس از رد درخواست اوجی برای اخذ روادید سفر به ایالات‌متحده به نیابت از او سعی کرد این سفر ملغی شود. شرکت خدمات تجاری فین‌ترید که تمامی سهام آن متعلق بهGMHSA  است 23 می 2005 میلادی وامی 5/3 میلیون دلاری به رزکو پرداخت کرد.  رزکو برای آن که بتواند خواسته اوجی را برآورده سازد با اوباما که در آن زمان وکیلی خبره و کارکشته بود رابطه برقرار کرد. او در سال 1990 به اوباما پیشنهاد کار داد که این خواسته توسط اوبامای جوان رد شد. با این حال رزکو اصرار داشت اوباما را برای پیگیری امور حقوقی‌اش استخدام کند.

آنچنان که دیوید مندل، نویسنده آمریکایی در کتاب خود «اوباما، از وعده تا قدرت> می‌نویسد روابط رزکو و اوباما ادامه یافت و وقتی اوباما تصمیم گرفت وارد رقابت‌های انتخاباتی شود رزکو بخشی از هزینه‌های تبلیغاتی او را متقبل شد.

15 ژوئن 2005 و تنها چند روز پس از آن که رزکو وام 5/3 میلیارد دلاری خود را از اوجی دریافت کرده بود با اوباما در یک معامله ملکی شریک شد.

این معامله به نام همسر رزکو ثبت شد و در قالب آن ملکی متروکه پس از خریداری به مبلغ 635 هزار دلار بازسازی و تقسیم شد و بخشی از عواید این کار به اوباما تعلق گرفت. رزکو که در آن دوره در بازار مستغلات فعال بود بعدها به اوباما کمک کرد عمارتی که 65/1 میلیون دلار قیمت گذاشته شده بود را 300 هزار دلار ارزان‌تر خریداری کند اما چگونگی تامین این 300 هزار دلار هیچ گاه مشخص نشد.

به اعتقاد هواداران مک‌کین این تخفیف ویژه سهم اوباما از تلاش‌های رزکو برای لابی کردن در محافل سیاسی ایالات‌متحده به نفع اوجی بوده که ثروتش را مدیون بذل و بخشش‌های صدام تا قبل از ساقط شدن حاکمیتش در مارس سال 2003 میلادی است.