یادداشتی در مورد سریال های تاریخی

سرزمین ایران علاوه بر آن که مهد تمدن و فرهنگ غنی بشری در اعصار گذشته بود، از لحاظ هنری ، تاریخی و مذهبی نیز دارای

کد خبر: ۱۸۷۶۰

جایگاه ویژه ای در جهان ، خصوصا جهان اسلام است . علما، دانشمندان و هنرمندان مسلمان از جمله شیعه ، در طول تاریخ پرفراز و نشیب کشورمان بسیارند و باید از میان ایشان ، گزینشی درست صورت گیرد و با صرف هزینه ، وقت ، دقت در ساختار و تکنیک و نیروی انسانی کارآمد، به ساخت مجموعه های تلویزیونی و فیلمهای سینمایی پرداخت . سریال خورشید شب که به معرفی و زندگی شیخ مفید اختصاص دارد، یکی از این گزینش های مناسب است ؛ البته کشور ایران ، هم کشوری اسلامی و هم سرزمینی اساطیری با فرهنگ غنی است ؛ بنابراین ، این گزینش از همه نظر می تواند صورت گیرد: در درجه اول باید به بزرگان دین (اسلام و دیگر ادیان الهی) و دانشمندان و هنرمندان اسلامی و ایرانی پرداخت و در درجه دوم به بزرگان دیگر کشورها؛ البته این مساله شامل انبیا، اولیا، صالحان ، حاکمان ، عالمان و شهدای نمونه از ابتدا تاکنون برمی گردد. خوشبختانه این موضوع با اهمیت در رسانه های جمعی خصوصا سازمان صداوسیما مورد توجه ویژه قرار گرفته است . سریال های تاریخی مذهبی در بیشتر مواقع با استقبال عموم مواجه می شود. مثل امام علی (ع)، ولایت عشق و...، اما باید دید چه عواملی سبب می شود این مجموعه ها با اقبال روبه رو شوند یا احتمالا مورد توجه مردم قرار نگیرند؛ اصولا با چنین آثاری به دلیل سنگین بودن موضوع و شکل اثر، باید بسیار حساب شده و دقیق و ظریف برخورد کرد؛ به این معنی که ساخت چنین آثاری نوعی ریسک است . این آثار به لحاظ موضوع و محتوا سنگین و پرهیزینه هستند و باید تمهیداتی زیرکانه برای روان تر شدن فهم داستان برای مخاطب و جذابیت آن اندیشید. داشتن ریتم کند، طولانی شدن مجموعه و زمان پخش نامناسب می تواند از این عوامل باشد. از طرفی طرز لباس پوشیدن ، فرم زندگی کردن ، گویشها و همچنین محتوای قصه ، چون با زمان ما فرق دارند، می توانند (در صورت درست انتخاب نشدن) خسته کننده باشند. این گونه مجموعه ها باید در نهایت ایجاز و روانی و سادگی بیان به مخاطب ارائه شود. البته گویش این مجموعه ها معمولا سنگین است و نمی توان آن را زیاد تغییر داد؛ چون زمان قصه ایجاب می کند با حفظ امانتداری و زیبایی اثر، لطمه زیادی به این مفاهیم وارد نکرد و این نکته ای کاملا طبیعی است . آوردن تمهیداتی که باعث لطافت و سبکی و روانی اثر می شوند و مخاطب را جذب می کنند، می توانند در این مورد راهگشا باشند. ریتم مناسب به فراخور صحنه ها و کوتاهی بجای نماها و کمتر بودن دیالوگ در صورت لزوم ، طراحی صحنه زیبا و استفاده مناسب از رنگها و نور صحنه و... می تواند جذابیت سمعی و بصری بیشتری را ایجاد کند. البته موضوع هم باید آنقدر غنی و قوی پرداخت شود که در جای خود جذابیت داشته باشد؛ اما نمی توان مسائل فنی و هنری و تکنیکی و نقش آنها را در این مورد نادیده گرفت . فیلم باید با مخاطب از لحاظ روانی ارتباط برقرار کند. مجموعه داستانی «خورشید شب» که قالبی تاریخی مذهبی دارد، مانند همه آثار تاریخی ، سعی در بیان توصیف بخشی از تاریخ و انتقال حقایق نهفته در آن با توجه به حفظ اصالت و رعایت امانت در تحویل به نسل حال و آینده دارد. شش سال کار پرتلاش در مورد اثری با موضوع تاریخ تشیع و عالمان و بزرگان شیعه ، کاری حجیم است و گروهی پر انرژی می طلبید. خورشید شب از نظر فنی ، محتوایی و هنری ، اثری نسبتا خوب است . کارگردانی اثر در ساختار و تکنیک دقیق است . پرداخت فیلمنامه ، فیلمبرداری ، نورپردازی ، طراحی صحنه ، چهره پردازی و موسیقی با دقت کار شده است . کادرهای نسبتا بسته این مجموعه ، به لحاظ محتوایی و ساختار دراماتیک اثر، سبب شده انتقال مفاهیم از طریق بازی هنرپیشه ها انجام گیرد. انتخاب علی دهکردی به دلیل میمیک صورت (رنگ آمیزی ، خطوط چهره و آرامش مناسب او) در ارائه نقش بسیار مناسب است . میزانسن های خوب و طراحی صحنه در کادرهای بسته نمود چندانی ندارند، اما خوب و بجا هستند. این مجموعه هم با توجه به مطالب ذکر شده ، سریال خوب و درخور توجهی است و مخاطبان زیادی هم دارد؛ اما عدم توجه به برخی ظرایف کار سبب شده که مخاطب گاهی کسل شود و دل به تماشای مجموعه ندهد.