بازخوانی هویت زن در خانه و جامعه

به‌گزارش روابط عمومی رسانه‌ملی، افزایش هزینه‌های زندگی، تغییر ساختار خانواده‌ها و ضرورت مشارکت بیشتر زنان در اقتصاد، باعث شده مشاغل خانگی از انتخابی حاشیه‌ای به راهکاری جدی و قابل‌اتکا تبدیل شوند‌؛ راهکاری که هم با بافت فرهنگی‌جامعه‌سازگاراست وهم امکان استقلال وخوداتکایی رافراهم می‌کند.بخش قابل‌توجهی ازاین تلاش‌هاو موفقیت‌ها، سال‌ها در سکوت و به‌دوراز توجه عمومی جریان داشته است. زنانی که در گوشه‌ای از خانه، با حداقل امکانات، چرخه‌ای از تولید و درآمد را شکل داده‌اند، کمتر فرصت روایت‌شدن در قاب رسانه را پیدا کرده‌اند. در این میان، تلویزیون به‌عنوان رسانه‌ای فراگیر، می‌تواند نقشی تعیین‌کننده در دیده‌شدن این تجربه‌ها و تبدیل آنها به الگوهای الهام‌بخش ایفا کند‌؛ به‌ویژه زمانی که روایت‌ها واقعی، بی‌واسطه و به‌دور از اغراق باشند. آنچه در ادامه می‌آید، گفت‌وگویی است درباره شکل‌گیری، اهداف، چالش‌ها و چشم‌انداز برنامه «از خونه شروع کن» که تلاش کرده با تمرکز بر مشاغل خانگی و توانمندسازی زنان، بخشی از این واقعیت اجتماعی رابه تصویر بکشد‌؛روایتی از شروع‌کردن از نزدیک‌ترین نقطه ممکن.هدف از ساخت برنامه «از خونه شروع کن»، حمایت از مشاغل خانگی به‌عنوان کسب‌وکارهای کوچک ومؤثر درایجاد درآمد برای خانواده‌هاست. این برنامه کاری از گروه خانواده شبکه دوی سیماست که با همکاری کمیته امداد امام خمینی(ره) تولید شده است. 

سوژه مهم اما مغفول‌مانده
علی‌اکبر کریمی، تهیه‌کننده برنامه از خونه شروع کن درباره چندوچون این برنامه و مختصات آن گفت: از خونه شروع کن برنامه‌ای در حوزه مشاغل خانگی و حمایت از زنان سرپرست خانوار است که به‌شکل مشترک با کمیته امداد ساخته می‌شود. وی ادامه داد: ما قبلا برنامه‌هایی با این موضوع ساخته بودیم و حتی مستندی از آن برنامه‌ها با زنانی که در حوزه کارآفرینی فعال هستند، ساخته شد. ۹۹ درصد بانوانی که به برنامه می‌آیند، واقعا در خانه کار می‌کنند و به‌دلیل مدیریت درآمد، بخشی از خانه را به محلی برای کار و کسب درآمد تبدیل کرده‌اند. در این فصل ۶۶ قسمت داریم که از سراسر ایران تهیه شده است. سوژه‌های برنامه ما به‌واسطه کمیته امداد از مراکز استانی شناسایی و در برنامه حاضر می‌شوند، البته مهمانانی از میان راهبرهای شغلی هم داریم. راهبران شغلی کسانی هستند که این مسیر را رفته‌اند و آن را می‌شناسند و اگر‌ گیر و گرفتاری‌ در کار باشد، به تازه‌کارها کمک می‌دهند. آنها کسانی هستند که امروز در استان‌ها آموزش می‌دهند و در برنامه ما هم حضور دارند. 

اهمیت پرداختن به موضوع مشاغل خانگی
کریمی ‌با تأکید بر اهمیت توجه و پرداخت به موضوع مشاغل خانگی یادآور شد: مشاغل خانگی حوزه‌ای است که در همین چندسال اخیر به آن توجه ویژه شده است.تجربه نشان داده خانم‌هایی که به این سبک کارمی‌کنند - چه همسردارندوچه سرپرست خانواده هستند- هم به تامین معیشت خانواده یاری می‌رسانند و هم دست‌شان در جیب خودشان است. وی افزود: موضوع مشاغل خانگی در کشورهای شرق آسیا تجربه‌ای موفق است که به‌دلیل تکثر جمعیت و ترافیک و… نوعی کار جدی محسوب می‌شود و بخشی از تولیدات ملی در محلات به‌واسطه همین مشاغل و کارهای خانگی رقم خورده است. از خونه شروع کن هم برنامه‌ای در همین راستا و خواهان تشویق کارآفرینان و زنانی است که این مسیر را با موفقیت پیموده‌اند و می‌توانند برای دیگران انگیزه‌بخش باشند. کار در خانه در سال‌های اخیر در ایران و به‌ویژه برای زنان به موضوعی جدی بدل شده است‌؛ مکانی که زنان فارغ از هزینه‌های اجاره مغازه و امثال آن می‌توانند نتیجه مهارت‌های خویش را به‌شکلی درآمدزا به دیگران ارائه کنند. تهیه‌کننده از خونه شروع کن در پاسخ به این سؤال که ایده این برنامه از کجا شکل گرفته، اظهار کرد: ایده این برنامه به‌صورت مشترک متعلق به من ورضا داستانی (کارگردان برنامه) است. من سالیان سال است که با کمیته امداد همراهی می‌کنم و برای خانواده‌ها در شبکه یک و دو برنامه می‌سازم. سال‌های قبل وقتی این آدم‌های موفق به‌عنوان مهمان در برنامه حضور پیدا می‌کردند، با خودم می‌اندیشیدم هر‌کدام از این افراد سوژه‌های زندگی جذابی دارندکه می‌شودبه‌عنوان یک برنامه مستقل به آنهاپرداخت.این آدم‌ها ظرفیت این رادارند که به‌عنوان راهبر شغلی و کارآفرین برتر معرفی شده و برای دیگران انگیزه‌بخش باشند. درنتیجه ایده تولید این برنامه شاید از همان زمان در ذهنم شکل گرفت. 

معرفی راهبران شغلی
وی تأکید کرد: زندگی اکثر زنان برنامه ما نشان می‌دهد که سرپرست خانوار هستند و به‌هر‌دلیل -همسران‌شان یا ناتوانندیا در قید حیات نیستند- بار خانواده را به‌دوش می‌کشند. اقدام مؤثر کمیته امداد در این میان این بوده که به‌ جای دادن ماهی به این زنان و دیگرانی که به‌دنبال تامین معاش بودند، یاددادن ماهیگیری را جایگزین کرده و همین موضوع کارشان را باارزش ساخته است. وقتی زنان با وام‌های اندک ۲۰ و ۳۰ تا ۱۰۰میلیونی می‌توانند وسایل لازم را برای کارشان تهیه کرده و به درآمد برسند، این موضوع قابل‌تقدیر و باارزش است و می‌تواند برای دیگران امیدبخش باشد. کریمی‌ با اشاره به شیوه انتخاب مهمانان برنامه گفت: در قدم ابتدایی، بانک اطلاعاتی کارآفرینان و راهبران شغلی کمیته امداد را می‌گیریم و براین‌اساس، در شهرها و آنچه که هر اقلیم ظرفیت آن را دارد، آدم‌ها را پیدا کرده و به‌سراغ‌شان می‌رویم. وی تصریح کرد: بزرگ‌ترین چالش ما در از خونه شروع کن این است که این برنامه صرفا مختص معرفی زنان سرپرست خانوار نیست‌؛ بلکه خواهان آموزش‌دادن به ایشان است. ما باید به این افراد آموزش دهیم که چطور محصولات خود را در بازار ارائه داده و به صادرات فکر کنند و راهکارهایی را به‌واسطه کارشناسان و متخصصان ارائه دهیم که این آدم‌ها به مقاطع بالاتر فکر کنند و به فکر توسعه کسب‌وکار خود باشند.