قانونی که اجرا نشد

دکتر حسینعلی شهریاری، عضو کمیسیون بهداشت و درمان مجلس، معتقد است: با گذشت 2 سال از تصویب قانون جامع حمایت از معلولان مشکلات این قشر به قوت گذشته پابرجاست و اتقاق چشمگیری برای حل مشکلات معلولان کشور نیفتاده است.
نماینده زاهدان میافزاید: قرار بود دوره آقای کاظمی، وزیر رفاه گزارشی از میزان عملیاتی شدن قانون جامع حمایت از معلولان به مجلس ارائه شود که نشد، امیدواریم با آمدن آقای مصری به وزارت رفاه هر چه زودتر گزارشی از روند اجرایی شدن این قانون و علل حل نشدن مشکلات معلولان را ببینیم و دستور ایشان را برای اجرای این قانون شاهد باشیم.
شهریاری ادامه میدهد: برخی مواد این قانون مانند پرداخت هزینه تحصیل معلولان در دانشگاه آزاد یا نیم بها شدن هزینه مسافرت با هواپیما انجام شده است؛ ولی همین بخشها نیز به طور کامل اجرایی نشده یا مثلا درباره اختصاص 3 درصد سهم استخدام دستگاههای دولتی به معلولان، مسوولان دستگاهها مدعی هستند که انجام دادهاند، ولی در عمل شکایتهای زیادی مبنی بر سلیقهای اجرا شدن این قانون داریم.
عضو کمیسیون بهداشت و درمان اضافه میکند: در قانون جامع حمایت از معلولان همچنین بندهایی درباره ساخت مسکن برای معلولان و مناسب سازی فضاهای شهری برای تردد معلولان وجود دارد، ولی واقعیتهای موجود نشان میدهد که در تهران و شهرهای بزرگ دیگر اتقاق چشمگیری در این زمینه رخ نداده است.
نماینده زاهدان در مجلس شورای اسلامی تاکید دارد: با گذشت 2 سال از تصویب این قانون نه تنها بسیاری از مواد آن اجرایی نشده است بلکه هنوز برخی آییننامه های اجرایی آن نیز در دولت تصویب نشده است.
وی میافزاید: نمیتوان از مجلس انتظار داشت که درباره هر قانونی که تصویب میکند و در پی اجرا نشدن آن یقه مسوولان را بگیرد، متاسفانه ما همواره با اجرا نشدن قوانین در کشور مواجه هستیم؛ قوانین خوبی داریم، اما مساله این است که قوانین خوبی که تصویب میشوند، حتی اگر به صورت لایحه پیشنهادی دولت باشند به طور کامل اجرا نمیشوند.
شهریاری میگوید: دستگاههای اجرایی همواره نبود بودجه را علت اجرا نشدن قوانین عنوان میکنند، این هم مساله مهمی است، بخصوص این که بودجهبندی کشور هنوز به صورت عملیاتی و بر مبنای صفر بسته نمیشود؛ بلکه همواره بودجه سالانه کشور براساس چانه زنی و اعمال نفوذ افراد خاص بسته میشود.
وی تصریح میکند: قانون جامع حمایت از معلولان در اردیبهشت سال 83 و اواخر دوره مجلس ششم تصویب شد، در آن زمان گفته شد که یکسال بیشتر از زمان فعالیت دولت اصلاحات باقی نمانده است و در این مدت نمیتوان انتظار زیادی برای اجرای آن داشت، سال بعد گفتند سال اول کاری دولت نهم است و باید فرصت بیشتری برای اجرای این قانون داده شود، اکنون هم میگویند مجلس هفتم فرصت زیادی برای پیگیری ندارد و باید به مسائل مهمتر مشغول شود.

بودجه مصوب نشد

رئیس سازمان بهزیستی کشور درباره قانون جامع حمایت از معلولان میگوید: این قانون 2 سال پیش تصویب شد و برای اجرای آن 560 میلیارد تومان اعتبار لازم است که در حال حاضر فقط 60 میلیارد تومان بودجه برای اجرای این قانون در اختیار بهزیستی است، از مجموع 8 آییننامه اجرایی این قانون نیز 7 آییننامه تصویب شده و فقط آییننامه ایجاد صندوق حمایت از معلولان باقیمانده که در کمیسیون اجتماعی دولت تصویب شده و منتظر تصمیم نهایی هیات دولت هستیم.
وی میافزاید: بخشهای مهمی از این قانون از جمله تحصیل رایگان معلولان در دانشگاه آزاد و دانشگاه پیام نور انجام شده است، بحث تخصیص 3 درصد سهمیه استخدامی دستگاههای دولتی برای معلولان نیز با هماهنگیهای جدید با جدیت دنبال میشود که امیدواریم این بار موفق به اجرای این قانون بشویم.
وزیر رفاه و تامین اجتماعی نیز در این خصوص میگوید: بودجهای که در سالجاری برای اجرایی شدن قانون جامع حمایت از حقوق معلولان اختصاص یافته کافی نیست و باید افزایش پیدا کند.
عبدالرضا مصری میافزاید: در سال جاری بودجهای که از سوی سازمان مدیریت و برنامه ریزی برای اجرای این قانون در نظر گرفته شده است بسیار کم و ناچیز است به همین دلیل با این اعتبارات نمیتوان بیش از چند ماده آن را اجرایی کرد.
وزیر رفاه به مشکلات معلولان در کشور اشاره میکند و میگوید: در حال حاضر بیش از 2 میلیون و 500 هزار معلول در کشور زندگی میکنند که بیشتر آنان از نظر امکانات معیشتی و رفاهی وضعیت خوبی ندارند و در زمینه مسکن، اشتغال و...با مشکلات زیادی مواجه هستند، بنابراین نیاز فوری است که زمینه اجرایی شدن کامل تمامی همه این قانون که اجرای هر کدام از آنها به نوعی در زندگی معلولان تاثیر گذار است هرچه سریعتر فراهم شود.
مصری تاکید میکند: سازمان مدیریت باید اعتبارات بیشتری برای اجرای قانون و حمایت از معلولان اختصاص دهد و همچنین دستگاههای مسوول نیز باید با همکاری یکدیگر زمینه اجرایی شدن قانون جامع حمایت از حقوق معلولان را فراهم کنند.

ضعف به بهزیستی مربوط نیست

معاون توانبخشی سازمان بهزیستی معتقد است: ضعف در اجرای قانون جامع حمایت از معلولان به سازمان بهزیستی مربوط نمیشود، زیر 16 دستگاه مختلف مجری این قانون هستند و بهزیستی فقط وظیفه نظارتی دارد.
کاظم نظمده میافزاید: اگر چه اجرای قانون جامع حمایت از معلولان در برخی از مواد آن مانند مناسبسازی محیط برای معلولان به کندی پیش میرود ولی این انتقاد به دستگاهها و سازمانهای مجری بر بر میگردد و نه به سازمان بهزیستی. وی ادامه میدهد: سازمان بهزیستی کشور به عنوان ناظر بر اجرای این قانون عملکرد دستگاههای مختلف را در زمینه اجرای قانون جامع حمایت از معلولان ارزیابی کرده است و تا چند ماه آینده این گزارش از طریق وزارت رفاه تقدیم هیات دولت میشود.
وی میگوید: البته در مورد عملکرد دستگاهها نیز یکطرفه نمیشود قضاوت کرد، زیرا برای اجرای این قانون ابتدا باید ظرفیتهای لازمایجاد شود و با کار اطلاعرسانی فرهنگسازی شود، ضمن این که اجرای کامل این قانون در سال 85 به 600 میلیارد تومان اعتبار نیاز داشت که فقط 52 میلیارد تومان آن تصویب شد.
شاهبیت دلایل مسوولان سازمان بهزیستی در اجرا نکردن قانون جامع حمایت از معلولان را باید از زبان معاون توانبخشی این سازمان شنید، وقتی که نظمده میگوید: در کشور قانونهایی داریم که با گذشت 50 سال از تصویب آن در مجلس هنوز اجرایی نشده است بنابراین نباید اجرایی نشدن این قانون را یک مساله بزرگ جلوه داد.
به نظر شما حرف دیگری باقی میماند؛!

پاسخی برای همه فصول رئیس انجمن دفاع درباره حقوق معلولان میگوید؛ قانون حمایت از معلولان بیشتر حقوق رفاهی و اقتصادی معلولان را در نظر میگیرد.مواردی چون آموزش، تردد، مسکن، بیمه و اشتغال معلولان؛ اما مشکل اینجاست که با وجود تصویب، این قانون جز در مواردی اندک هنوز محقق نشده است. زیرا متاسفانه در ماده شانزدهم این قانون تبصرهای قید شده است که همه آن را زیر سوال برده است.در این تبصره آمده است که این قانون زمانی اجرایی است که برای آن بودجه در نظر گرفته شده باشد، هر زمان که به دولت برای اجرایی نشدن این قانون اعتراض میکنیم میگوید هنوز برای آن بودجه در نظر نگرفتهایم. حال تا کی باید معلولان پاسخ همیشگی مسوولان یعنی نبود بودجه را بشنوند خدا میداند.گویی این جواب پاسخی است برای همه فصول.

علی اخوان بهبهانی