هنوز جگرمان می‌سوزد ...

برادر شهید غضنفر رکن‌آبادی، سفیر سابق ایران در لبنان:

سعودی‌ها طلبکار هم شده‌اند

برای برادر شهید غضنفر رکن‌آبادی، سفیر سابق جمهوری اسلامی در لبنان، نگرانی از همان اولین لحظاتی که تلویزیون خبر از جان‌باختن جمعی از حجاج بر اثر ازدحام جمعیت در مراسم رمی جمرات داد شروع شد، حسی که در طول روزهای بی‌خبری از سرنوشت او به اوج رسید و مرتضی رکن‌آبادی هنوز آن لحظه‌ها را فراموش نکرده است.

حاجی را بردند! این اولین جمله‌ای بود که مرتضی رکن‌آبادی بعد از دیدن اولین تصاویر از فاجعه منا بر زبان آورد. او مطمئن بود آل‌سعود از فرصت حضور برادر بزرگ‌ترش در مراسم حج بسادگی نخواهد گذشت:« ساعت حدود 12 ظهر بود که من از فاجعه با خبر شدم. می‌دانستم برادرم هم با سایر حجاج در همان لحظات ابتدایی صبح عازم رمی جمرات شده است. همان موقع احساس کردم او در صحنه‌سازی و برنامه‌ریزی صورت گرفته توسط صهیونیست‌های سعودی گرفتار شده است، همان‌هایی که قبلا هم بارها اقدام به ترورش کرده بودند که حمله به سفارت جمهوری اسلامی در بیروت و شهادت 28 نفر تنها یک نمونه از این اقدامات بود.»

او حالا مثل خیلی از خانواده‌های دیگر شهدای منا، سه سال است که پیگیر پرونده جنایتی است که به دست آل سعود در روز عید قربان 94 رقم خورد، اتفاقی که درباره‌اش به ما می‌گوید: «تاکنون هیچ اقدام موثر و مثمر‌ثمری از سوی مسئولان در مسیر پیگیری این جنایت و مطالباتی که رهبر معظم انقلاب از مسئولان در این خصوص داشته‌اند، صورت نگرفته است. تا جایی که بر خلاف بیانات رهبر معظم انقلاب درخصوص لزوم فراموش نشدن فاجعه منا، امسال در مذاکرات حج هیچ دفاعی از حقوق شهدای منا نشد و مسئولان حج عربستان رسما اعلام کردند حجاج ایرانی در بروز این فاجعه مقصر بودند و به نوعی طلبکار هم شدند.»

نگرانی مرتضی رکن‌آبادی، فراموشی این فاجعه بزرگ است، آن‌قدر که درباره این نگرانی بگوید: «متاسفانه رفتاری که برخلاف مطالبات رهبر معظم انقلاب درخصوص فاجعه منا در حال انجام است، در نهایت به فراموشی این جنایت بشری منتهی خواهد شد. درحالی که نگاه ما به این موضوع همان نگاهی است که رهبر معظم انقلاب دارند و ایشان هم از همان روزهای اول آنچه را در منا رخ داد، فاجعه‌ای دانستند که احتمال عمد در آن قوی بوده است. بیانات بعدی معظم له نیز تاکید موکد بر تصریحات قبلی ایشان بود که فرمودند: دست آمریکا در خون شهدای منا آلوده است... به پشتیبانی آمریکاست که اینها این گناه بزرگ را مرتکب شدند و عذرخواهی هم نمی‌کنند... باید هیات حقیقت‌یاب تشکیل شود و ... اما تا به امروز این مطالبات در‌خصوص جنایت منا بدون پیگیری مانده و این در حالی است که سه سال از این جنایت می‌گذرد.»

برادر شهید رکن‌آبادی ادامه می‌دهد: «حضرت آقا امسال هم فرمودند از «پیگیری فاجعه منا خسته نشوید». واقعا مورد خطاب رهبر معظم انقلاب در این موارد کدام اشخاص یا کدام دستگاه‌ها هستند؟! ما وقتی بی‌توجهی مسئولان را دیدیم تلاش کردیم با ثبت یک سازمان مردم‌نهاد وارد عمل شویم و قضیه را پیگیری کنیم، اما الان سه سال است که به ما اجازه ثبت نداده‌اند و هروقت این موضوع را پیگیری می‌کنیم بعضی مسئولان مصاحبه می‌کنند و می‌گویند دیه شهدای منا پرداخت می‌شود و حرکت ما را سودجویانه جلوه می‌دهند! گرچه پرداخت دیه وظیفه دولت سعودی است، اما مطالبات ما دقیقا منطبق بر مطالبات رهبر عزیزمان است، نه یک حرف بیشتر و نه یک حرف کمتر.»

برادر سید حمیدرضا حسینی، خبرنگار شهید شبکه خبر:

برای دلخوشی ما می‌گویند پرونده درحال پیگیری است

سیدمحمدرضا حسینی، آخرین بار تصویر برادر را در یکی از همان گزارش‌های او درباره حج دیده است، ساعت حدود یک و نزدیک اذان ظهر، وقتی تلویزیون روشن بوده. او صدای حمیدرضا را از شبکه خبر شنیده و گزارش ارسالی اش را هم تماشا کرده، آخرین تصویری که از برادر کنج ذهنش قاب گرفته: «برنامه پخش زنده بود و من بعد از تمام شدن گزارش، بلافاصله با برادرم تماس گرفتم و گفتم حمیدرضا گزارشت را دیدم، خیلی خوب بود. گفت خداراشکر، ان‌شاءا... که مردم هم راضی باشند.»

او دیگر از برادرش خبر نداشته تا روز عید قربان و حوالی 9 صبح که برادر دیگرش از او سراغ حمیدرضا را می‌گیرد: «من همان موقع فهمیدم چه اتفاقی افتاده و شروع کردم به زنگ زدن به او. وقتی بعد از شهادتش گوشی را نگاه کردیم، دیدیم نزدیک 87 پیام و بیش از صد تماس بدون پاسخ داشت...»

او خبر شهادت حمیدرضا را هم از اخبار شبکه خبر می‌شنود، درست مثل بقیه مردم، خبری که تلخی‌اش بعد از گذشت سه سال هنوز کم نشده است. محمدرضا حسینی درباره سرنوشت پرونده شهدای منا به ما می‌گوید: متاسفانه هیچ نوع پیگیری حقوقی از طریق دولت ایران در این رابطه جریان ندارد، همه چیز در حد حرف و صحبت است، انگار که فقط بخواهند افکار عمومی را به نوعی راضی نگه‌دارند، والا نه وکیل گرفته شده و نه هیچ شکایتی به هیچ جایی در دنیا از سازمان ملل گرفته تا دید‌بان حقوق بشر یا مجامع حقوقی دیگر داده شده است! به ما می‌گویند عربستان جزو این کنوانسیون‌ها نیست و شکایت ما از اول پایه و اساس نخواهد داشت.»

برادر شهید حسینی هم مثل خانواده‌های دیگر شهدای منا، از بی‌توجهی مسئولان به سرنوشت این پرونده گله‌مند است، او هم به ما می‌گوید: «فقط می‌گویند پرونده در حال پیگیری است که می‌دانیم این را هم برای دلخوشی خانواده‌ها می‌گویند و به ما هیچ چیزی درباره جزئیات مذاکراتشان اعلام نمی‌کنند.» به گفته او، مهم‌ترین پیگیری خانواده‌های شهدای منا بر موضوع کمیته حقیقت‌یاب تکیه دارد: «ما می‌خواهیم بدانیم چرا این اتفاق افتاد؟ چرا عربستان هیچ‌وقت عذرخوانی نکرد، دولت ما هم درباره علت حادثه هیچ توضیحی نداد، مثلا نگفت آیا اینها به مسیر بدی راهنمایی شده بودند، آیا مسیر را اشتباه رفته بودند، یا راهنما نداشتند یا هر دلیل دیگری. متاسفانه الان در اذهان عمومی بیشتر این طور جلوه می‌دهند که خانواده شهدای منا پیگیر دیه هستند، درحالی‌که اصل قضیه چیز دیگری است. بله ما هم قبول داریم که دیه حق است هم در قانون و هم در دین ما، ولی خانواده‌ها هیچ‌وقت به خاطر پول دیه پیگیری نمی‌کنند، ما قبل از هرچیز می‌خواهیم بدانیم دقیقا چه اتفاقی برای شهدای منا افتاده است.»

گلایه‌های سید‌محمدرضا حسینی به یک حرف می‌رسد: «ما می‌خواهیم بدانیم چرا برای 464 نفر از بهترین هموطنان ما وقتی ویزا داشتند، وقتی در قالب کاروان اعزام شده بودند، وقتی با زعامت دولت عربستان به سازمان حج رفته بودند، این فاجعه برایشان پیش آمد؟ می‌خواهیم اول مقصر حادثه مشخص شود و بعد از نظر حقوقی با مقصر برخورد شود.»

مینا مولایی

جامعه