سازمان ملل باید برای حل مشکل میانمار اقدام کند

در این یادداشت سعی می‌شود تاحدودی ابعاد این مساله روشن شود.

قوم روهینگیایی در گذشته به نام قوم آراکان شناخته می‌شد. انگلیسی‌ها در سالیان دور قسمتی از شرق آسیا را که شامل سه منطقه بنگال، برمه اولیا و سفلی بود تصرف کردند و برمه بریتانیا را تشکیل دادند. همان زمان با توجه به سیاست دائمی انگلیس مبنی بر«تفرقه بینداز و حکومت کن»، این کشور روش اختلافی را میان مسلمانان و بودایی‌ها در پیش گرفته بود و باعث بدبینی پیروان ادیان نسبت به یکدیگر می‌شد.

سال 1948 و بعد از جنگ جهانی دوم، کشورهایی که از سلطه بریتانیا مستقل شدند، میانمار و سریلانکا بودند. در آن مقطع زمانی به‌رغم حضور ریشه دار اقلیت قومی مسلمان روهینگیایی در میانمار که حتی پیشتر از آن سابقه تشکیل حکومت داشتند، اما به‌عنوان قومی مهاجر که از بنگلادش هجرت کردند، شناخته شدند. این قوم زمان تسلط انگلیس در منطقه به علت مهارت آنها در کشت و برداشت برنج، زیرنظر بریتانیایی‌ها مشغول به کشاورزی بودند و انگلیس که تجارت برنج را به اروپا به‌ عهده داشت از اینها بهره‌برداری می‌کرد. در نهایت میانمار با وجود برخورداری از تنوع قومی و حتی دینی از جمله این‌که مسلمانانی از چین و هند در این کشور زندگی می‌کنند و تابعیت میانماری دارند باید از حقوق شهروندی برخوردار باشند. اما دولت این کشور حاضر نشده اقلیت قومی مسلمان روهینگیا را به‌عنوان شهروند خود بپذیرد.

حاد شدن تنش‌های کنونی هم بهانه‌ای است که دولت میانمار از آن سوء‌استفاده کند، به این صورت که عنوان می‌کند افرادی از شبه‌نظامیان مسلمان این اقلیت به ایستگاه‌های پلیس حمله کرده‌اند و این مورد بهانه‌ای به دست بودایی‌های افراطی و نظامیان میانماری داده است که مزارع و خانه‌های مسلمانان را آتش بزنند و آنها را مجبور به ترک خانه‌های خود کنند. این موارد در حالی است که همان‌طور که پیشتر اشاره شد، جمعیت روهینگیایی‌ها حدود یک میلیون و 200 هزار نفر است در صورتی‌که شش تا هفت میلیون مسلمان از قومیت‌های مختلف در میانمار زندگی می‌کنند.

برای حل مشکل، سازمان ملل و سازمان همکاری‌های اسلامی باید تلاش کنند که یا دولت میانمار اینها را بپذیرد یا بنگلادش حاضر به پذیرش این اقلیت قومی شود تا مشکل مسلمانان مظلوم روهینگیایی
حل شود.

پیرمحمد ملازهی

کارشناس مسائل شرق آسیا و شبه قاره