شیردوشی به شیوه کابوی موطلایی

این عملیات رونمایی برای آمریکا بسیار قابل توجه بود، چراکه ترامپ توانست یکی از اهداف مهم انتخاباتی و وعده‌های انتخاباتی خود را محقق کند و بیش از یک میلیون شغل برای شهروندان آمریکایی ایجاد کند، ترامپ نیازمند چنین فرصتی بود که بتواند هم محبوبیت خود را که بشدت رو به کاهش بود جبران کند و هم به یکی از وعده‌های مهم انتخاباتی‌اش عمل کند. شرکت ترامپ در جشن رقص شمشیر سنتی سعودی‌ها در واقع اوج شادی‌ و نشان‌دهنده اوج خرسندی وی از دستاوردی بود که در آن اجلاس در همان لحظات اولیه به دست آورده بود.

علاوه بر موضوعات یاد شده تصور می‌کنم دو هدف عمده در دیدار ترامپ از منطقه (عربستان وا سرائیل) را باید در نظر گرفت هدف اول این است که به دلیل ویژگی شخصیتی ترامپ همچنین بازرگان و تاجر بودنش طبیعتا نیاز به این معامله بزرگ تجاری یک طرفه داشت و این موضوع بسیار مهمی برای ترامپ بود. اقتصاد آمریکا در این شرایط بحرانی نیازمند چنین داد و ستدی بود و ترامپ توانست با شیوه‌های مختلف با ایجاد یک فضای دیگرهراسی و وعده دنیای امن‌تر و آینده‌ امن‌تری برای شهروندان عرب توجیهی برای این باجگیری داشته باشد و این باج را با چنین توجیهی به زعم خودش مشروعیت داد و این سرآمد اهداف ترامپ در منطقه بود.

اگر مقصود اجلاس ریاض را که بیش از 50 نفر از سران کشورهای عربی آفریقایی که عمدتا به دلیل مشکلات اقتصادی نیازمند دریافت بخشی از کمک‌ها بودند در نظر بگیریم با این وجود تصور نمی‌کنم ائتلاف جدی بوده و عملی شود، به این دلیل که در گذشته با ائتلاف‌های متعددی مواجه بودیم، ازجمله ارتش واحد عربی، ارتش عربی اسلامی و ائتلاف بر ضدیمن و بسیاری از قطعنامه‌ها و مصوباتی که در اجلاسیه‌های اتحادیه عرب کنفرانس اسلامی و شورای همکاری خلیج فارس و در جای جای این کشورهای عربی اسلامی با هدایت و راهبری سعودی‌ها انجام شد و قطعنامه‌های متعددی صادر کردند، اما عملا اینگونه اجلاسیه‌ها و قطعنامه‌ها نقش بر آب شد و هیچ جایگاهی میان ملت‌ها پیدا نکرد.

با وجود تلاش‌های آمریکا، عربستان و اسرائیل برای تشکیل جبهه ضدایرانی، افق روشنی در این زمینه وجود ندارد و تلاش‌های آنها صرفا در چارچوب فروش سلاح خاتمه خواهد یافت و هیچ اقدامی از سوی هیچ کشوری علیه ایران صورت نخواهد گرفت. این نکته را هم باید یادآور شد که عمده رهبران کشورهای آفریقایی حاضر در اجلاس عربستان به دلیل مسائل اقتصادی در آن اجلاس حضور داشتند.

ترامپ در سخنرانی خود بر مبارزه با تروریسم تاکید می‌کرد این در حالی است که هیچ توجه و یادی از نقش سعودی‌ها در گذشته و امروز در ایجاد اندیشه، پرورش و صدور تروریسم به منطقه نشد. سعودی‌ها اشتباه تاریخی کردند آنها تصور می‌کنند با این ائتلاف‌ها می‌توان اقدامی انجام داد، سعودی‌ها در گذشته از یک ابهت حداقل دینی و یک مشروعیت دینی برخوردار بودند، اما با حمله عربستان به مردم یمن و با جنایت‌های بی‌سابقه‌ای که در حق مردم در سوریه، عراق و یمن انجام دادند هم مشروعیت دینی ادعایی هم از بین رفت همچنین شکست‌های میدانی، نظامی و سیاسی را هم در این کشورها داشتند.

سعودی‌ها اشتباه می‌کنند؛ چراکه آمریکایی‌ها دنبال منافع خودشان هستند، همان طور که با وجود وابستگی کشورهایی مثل مصر و تونس به آمریکا در گذشته و طی سال‌های متمادی، علی‌رغم تسلیم شدن آقای قذافی در برابر کشور آمریکا و همپیمانی‌اش با آمریکایی‌ها باز شاهد بودیم پس از سقوط این رژیم‌ها آمریکایی‌ها چگونه برخوردهای ذلت‌باری با سران این کشورها هم حسنی‌مبارک، بن علی و قذافی داشتند.

چنین سرنوشت محتومی در انتظار چنین رژیم‌هایی است که تصور می‌کنند می‌توانند مورد چتر حمایتی آمریکایی‌ها قرار بگیرند، از این جهت تصور می‌کنم اشتباه تاریخی دیگری را سران برخی کشورها مرتکب شده و می‌شوند.

دکتر عباس خامه‌یار/ کارشناس مسائل غرب آسیا