کنترل نکردن احساسات منفی، بسرعت ارتباط ما با دیگران، شغل و حتی سلامتمان را به خطر میاندازد. به طور مثال، کسانی که بخوبی از پس مهار اضطراب خود برمیآیند، علاوه بر این که به دیگران آرامش میدهند و با آنها ارتباط خوبی دارند، از سیستم ایمنی قویتری برخوردار هستند، کمتر بیمار میشوند و دیرتر از بقیه به پیری میرسند.
رایجترین احساسات منفی، ناامیدی و رنجش، نگرانی و ناآرامی، خشم، بیزاری، اندوه و دلشکستگی است. در این مطلب برای مهار هر احساس، ترفندی آورده شده که میتواند برای مقابله با آن به شما کمک کند.
ناامیدی و رنجش
ناامیدی زمانی رخ میدهد که بشدت احساس گرفتاری میکنید و نمیتوانید در کار و فعالیت روزمره موفقیتی داشته باشید. ممکن است رخدادی، شما را از کار و زندگی معمول بازداشته باشد. دلیل آن هرچه باشد فرقی نمیکند. هر چه سریعتر این احساس را کنترل کنید، در غیراین صورت شدت مییابد و به شکل خشم و عصبانیت خود را نشان خواهد داد.
راهنمایی
* صبر و بررسی
یکی از بهترین روشهای برخورد با این احساس، صبر و بررسی وضع موجود است. از خود بپرسید چرا چنین احساسی دارید و پاسختان را با جزئیات یادداشت کنید. سپس دنبال راهحل مناسبی بگردید. مثلا اگر بیمارید و مجبورید مدتی در رختخواب بمانید، با کتاب خواندن یا دیدن برنامه مورد علاقهتان که پیش از این، وقت تماشای آن را نداشتید، بر احساس ناامیدی غلبه کنید.
* یافتن جنبههای مثبت
به وضعیت ناراحتکنندهای که پیش آمده، به گونهای دیگر بنگرید. این تغییر کوچک در نگرش، حال روحیتان را بهبود میبخشد. هر وقت مانعی جلوی راهتان قرار میگیرد، به جای ناامیدی به راهی برای رفع آن بیندیشید. البته گاهی مجبور میشوید به خودتان زمان بدهید.
* یادآوری
آخرین باری را که احساس ناامیدی کردید به یادآورید. مسلما احساس بدتان پس از مدتی از بین رفته است. مطمئن باشید این بار هم خواهد گذشت. چرا که چنین احساسهایی موقت و گذراست. بدانید که احساس ناامیدی، مانع تفکر معقول برای حل مشکل میشود.
خشم
بدترین احساس مخربی که میتواند هنگام بد بودن شرایط پیش بیاید، خشم و عصبانیت است. متاسفانه خشم، یکی از احساسات قدرتمندی است که بیشتر ما نمیتوانیم براحتی آن را کنترل کنیم و ما را دچار دردسرهایی گاه جبرانناپذیر میسازد.
راهنمایی
* علائم اولیه خشم
هرکسی درحال عصبانی شدن، بسرعت علائم اولیه آن را درمی یابد. به این علائم خیلی زود توجه نشان دهید. این کار باعث میشود جلوی خشمتان را بگیرید. همه میتوانند نحوه واکنش خود را در برابر موضوعات عصبانیکننده انتخاب کنند. اگرچه اولین واکنش انسانها نسبت به شرایط نامناسب، به طور غریزی بروز خشم است، اما مجبور نیستید از این غریزه پیروی کنید. یاد بگیرید انتخاب بهتر و ملایمتری داشته باشید.
* دست از کار کشیدن
اگر هنگام عصبانیت، مشغول انجام کاری هستید، از آن دست بکشید و لحظهای از تکنیک تنفس عمیق استفاده کنید. این روش افکارتان را در مسیر مثبت قرار میدهد و جلوی خشمتان را میگیرد.
* تصور
اگر خودتان را تصور کنید که در لحظات عصبانیت چه رفتاری دارید و چگونه به نظر میرسید، نسبت به شرایط دید خوبی پیدا خواهید کرد؛ مثلا هرگاه آماده بودید که بر سر کسی فریاد بزنید، حالت و صورت خود را تصور کنید. مسلما حرکات چندان مناسبی نخواهید داشت. آیا خودتان دوست دارید با چنین فردی سر و کار داشته باشید؟ احتمالا نه. بنابراین خشمتان را مهار کنید.
نفرت و بیزاری
در زندگی شخصی و کاریتان احتمالا افرادی وجود دارند که دوستشان ندارید. این که آنها چه کسانی هستند، مهم نیست. آنچه مهم است نحوه برخورد شماست. سعی کنید حرفهای عمل کنید.
راهنمایی
* رفتار محترمانه
اگر مجبور هستید با کسی که او را دوست ندارید سروکار داشته باشید، وقت آن رسیده که غرور و خودپسندی را کنار بگذارید و با آن فرد، درست مانند دیگران، با تواضع و ادب رفتار کنید. رفتار نامناسب او نمیتواند رفتار بد شما را توجیه کند. میتوانید با نادیده گرفتن برخورد بدش، او را خلع سلاح کنید.
* جسارت
اگر فرد مورد نظر از فروتنیتان سوءاستفاده کرد، محکم جلوی او بایستید و به او بفهمانید نمیتواند به شما آزاری برساند.
اندوه و دلشکستگی
کنار آمدن با اندوه، یکی از مشکلترین کارهایی است که فرد دلشکسته مجبور است انجام دهد. اندوه میتواند از کارآیی فرد بکاهد زیرا وقتی او مبتلا به اندوه است، از انرژیاش کاسته میشود و توان برخورد با مشکلات را نخواهد داشت و در نتیجه موفقیتی عایدش نمیشود.
راهنمایی
* توجه به افکار
با خود بیندیشید که قرار نیست در زندگی همیشه موضوعات ناراحتکننده پیش بیاید و اگر مشکلات وجود نداشتند، زندگی مانند یک جاده صاف و مستقیم، بدون تپه و دره و پستی و بلندی و به طور کلی کسلکننده بود. در واقع تپهها و درهها، جاده زندگی را جذاب و هیجانانگیزتر میکنند.
* انتخاب هدف
اگر به هدفتان نرسیدهاید، به این معنا نیست که آن هدف دستنیافتنی است. آن را حفظ کنید و برای رسیدن به هدف، در برنامهتان تغییرات کوچکی بدهید. مثلا ضربالاجل آن را عقبتر بیندازید.
* ثبت افکار
موضوعاتی که دقیقا شما را گرفتار اندوه میکند، یادداشت کنید. آنها چه چیزهایی هستند. شغل، همسایه، درآمد یا تنهاییتان؟ پس از شناخت منبع اندوه، به دنبال راهحلهای مناسب باشید و برای رفع مشکل اقدام کنید. یکی از ویژگیهای ذاتی انسان قدرت تغییر شرایط است که بیشتر مواقع آن را به دست فراموشی میسپارد.
* لبخند
به زور لبخند زدن، کاری عجیب و سخت است، اما حتی تظاهر به لبخند، میتواند به فرد احساسی از شادی القا کند. آن را امتحان کنید و از تاثیر شگفتآورش متعجب شوید.
نگرانی و ناآرامی
وقتی روند معمول زندگی به خطر میافتد، بسیار طبیعی است که فرد دچار اضطراب و نگرانی شود. اگر اجازه دهید این احساس منفی وجودتان را فراگیرد، خیلی سریع و راحت از مهارتان خارج میشود و نهتنها سلامت ذهنیتان را تحتالشعاع قرار میدهد، بلکه از کارآیی و تمایل شما به ادامه زندگی و حتی گاهی ریسک کردن میکاهد.
راهنمایی
* دوری از موضوعات نگرانکننده
تاجایی که میتوانید از موضوعات نگرانکننده اجتناب کنید. مثلا اگر شنیدن اخبار منفی شما را نگران میکند، خود را درگیر این اخبار نکنید زیرا به نگرانی و اضطراب بیشترتان منجر میشود و شما را از پای در میآورد.
* تنفس عمیق
این نوع تمرین، به تنفس و ضربان قلب کمک شایانی میکند. هرگاه دچار اضطراب و نگرانی شدید، شروع به تنفس عمیق کنید و در آن لحظه به هیچ چیز دیگر غیر از نحوه تنفس توجه نکنید. این کار را حداقل 5 بار تکرار کنید.
* تمرکز بر بهبود شرایط
اگر وضعیتتان بسیار نگرانکننده است، مثلا میترسید از کارتان اخراج شوید یا در آزمون مهم پیش رویتان موفق نشوید، نشستن و نگران بودن مشکلی را حل نمیکند.
به جای آن به راهحلهای احتمالی فکر کنید. مثلا دنبال کار جدیدی باشید یا با برنامهریزی صحیح، خود را برای آزمون مورد نظر آماده کنید.
* یادداشت موضوعات نگرانکننده
اگر موضوعات نگرانکننده، لحظهای رهایتان نمیکنند، آنها را به منظور رسیدگی در برگهای یادداشت کنید و برای حلشان، زمانی مناسب درنظر بگیرید. بنابراین تا وقت رسیدگی، لحظهای هم به آنها فکر نکنید. وقتی دائم و در هر لحظه از زندگی نگران چیزی باشید، اعتماد به نفس خود را از دست میدهید و مشکلاتتان بیش از پیش میشود.
Mindtools / مترجم: نادیا زکالوند
در یادداشتی اختصاصی برای جام جم آنلاین مطرح شد
در یادداشتی اختصاصی برای جام جم آنلاین مطرح شد
سید هادی سید افقهی در یادداشتی اختصاصی برای جام جم آنلاین مطرح کرد
یک تحلیلگر مسائل بینالملل در گفتگو با جام جم آنلاین مطرح کرد